Διάφορα ερωτήματα προκύπτουν από την στάση των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης, για το ζήτημα της διαχείρισης των επικίνδυνων οικοδομών, στη σκιά της τραγωδίας στη Γερμασόγεια, που είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο δύο προσώπων και τον τραυματισμό άλλων τεσσάρων. Κι αυτό επειδή εκ των υστέρων, έχουν αρχίσει οι επιτόπιοι έλεγχοι, οι σημάνσεις χωρίς να υπάρχουν ενδείξεις ότι οι οικοδομές είναι επικίνδυνες και πρέπει να εκκενωθούν, καθώς και οι επίσημες τοποθετήσεις για επιπλέον στήριξη από πλευράς Κυβέρνησης. Όλα αυτά την ώρα που το Υπουργείο Εσωτερικών έχει δηλώσει πως η νομοθεσία, παρόλο που παρουσιάζει αδυναμίες, παρέχει όλα τα εργαλεία στις αρμόδιες αρχές για να προβαίνουν σε ελέγχους, καθώς επίσης και ότι κατατέθηκαν και τροποποιήσεις για να βελτιωθεί η νομοθεσία.
Η τραγωδία στη Γερμασόγεια έχει ανοίξει ένα μεγάλο κεφάλαιο, που αφορά τη διαχείριση των επικίνδυνων οικοδομών, με την ευθύνη να βαραίνει αποκλειστικά τους Επαρχιακούς Οργανισμούς Αυτοδιοίκησης, αφού με βάση τη νομοθεσία είναι και οι αρμόδιοι για να προβαίνουν σε ελέγχους. Σημειώνεται πως οι ΕΟΑ ανέλαβαν την ευθύνη την 1η Απριλίου του 2025 και είχαν ενώπιον τους ένα κατάλογο που ετοίμασαν οι δήμοι, από τους δικούς τους ελέγχους και αυτό που κλήθηκαν να κάνουν είναι να προβούν σε δικούς τους ελέγχους ώστε να επικαιροποιήσουν τα δεδομένα.
Η πολυκατοικία στην οποία σημειώθηκε η τραγωδία το Μεγάλο Σάββατο, όπως διαφάνηκε, άνηκε στην κατηγορία των επικίνδυνων οικοδομών και μάλιστα θα έπρεπε να εκκενωθεί. Αυτό, τουλάχιστον ανέφερε και επιστολή του Δήμου Γερμασόγειας που αποστάλθηκε το 2017, ωστόσο από τότε μέχρι και τον Απρίλιο του 2025, όταν και η ευθύνη μετατέθηκε στον ΕΟΑ, δεν έχουν γίνει κάποιες ενέργειες για να αρθεί η επικινδυνότητα. Παράλληλα η ευθύνη βαραίνει και τον ΕΟΑ, ο οποίος από τον Απρίλιο του 2025, πραγματοποίησε έλεγχο στην εν λόγω οικοδομή τον Φεβρουάριο του 2026, δηλαδή δέκα μήνες μετά που ανέλαβε την ευθύνη, ενώ την επιστολή στους ιδιοκτήτες, αναφορικά με την επικινδυνότητα, την απέστειλε τον Μάρτιο.
Οι ενέργειες αυτές προκαλούν προβληματισμό, ειδικά από τη στιγμή που οι ΕΟΑ είχαν εις γνώση τους ότι θα αναλάβουν την ευθύνη για τις επικίνδυνες οικοδομές, από την ημέρα εφαρμογής της μεταρρύθμισης και μάλιστα είχαν χρόνο να προετοιμαστούν, δεδομένου ότι η Βουλή τους έδωσε παράταση, αφού εξέφρασαν την άποψη ότι δεν ήταν έτοιμοι για να επωμιστούν αυτή την ευθύνη. Στο μεταξύ, προβληματισμό για την καθυστέρηση στον έλεγχο προκαλεί και το γεγονός ότι πριν ακόμη αναλάβουν την ευθύνη διαχείρισης, οι ΕΟΑ είχαν παραλάβει τον κατάλογο από τους δήμους, τον Μάρτιο του 2025, ενώ τον περασμένο Οκτώβριο και ο υπουργός Εσωτερικών τους απέστειλε επιστολή για να τους παροτρύνει να προβούν σε ελέγχους.
Στο μεταξύ, μέσα από τη συζήτηση που βρίσκεται σε εξέλιξη αυτές τις ημέρες, ήρθε στο προσκήνιο και το ζήτημα της νομοθεσίας, η οποία διέπει την υποχρέωση των ΕΟΑ να προβαίνει σε ελέγχους, αλλά και να λαμβάνει όλα τα δυνατά μέτρα, για να αρθεί η επικινδυνότητα, εκεί και όπου απαιτείται. Σημειώνεται πως η νομοθεσία παρέχει και όλα τα εργαλεία στις αρμόδιες Αρχές για να προβαίνουν σε αυτές τις ενέργειες.
Πάντως, είναι αποδεκτό και έχει αναγνωριστεί πως η συγκεκριμένη νομοθεσία παρουσιάζει αδυναμίες, που θα πρέπει να βελτιωθούν για να ενισχύουν περισσότερο τους ΕΟΑ για να ανταποκριθούν στις ευθύνες τους. Αυτός είναι και ο λόγος που από πλευράς Υπουργείου Εσωτερικών, σε συνεργασία και με τον τότε βουλευτή, Μαρίνο Μουσιούττα, είχαν συνεργαστεί, ώστε να διαμορφωθεί μία πρόταση νόμου, με στόχο να ενισχυθεί το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο με επιπρόσθετους τρόπους παρέμβασης, να αυστηροποιηθούν κάποιες πρόνοιες και να εφαρμοστούν πιο γρήγορες διαδικασίες.
Σημειώνεται πως το Υπουργείο Εσωτερικών δεν μπορεί να υποχρεώσει τους ΕΟΑ να προβούν σε ελέγχους, δεδομένου ότι πρόκειται για αυτόνομους οργανισμούς, ωστόσο από πλευράς του κινεί όλες τις απαραίτητες ενέργειες, ώστε να παρέχει τα εργαλεία και τα νομοθετικά όπλα, με στόχο την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του ζητήματος. Ανάμεσα σε αυτές τις ενέργειες είναι και η διαβούλευση που βρίσκεται σε εξέλιξη και αφορά το νομοσχέδιο που κατατέθηκε ενώπιον της Βουλής για τις κοινόκτητες οικοδομές και πρόκειται για ένα θέμα που συνδέεται άμεσα με το ζήτημα των επικίνδυνων οικοδομών. Με βάση το συγκεκριμένο νομοσχέδιο, δίνεται λύση σε μεγάλο βαθμό και για το πρόβλημα της συντήρησης των κτηρίων.
Έμειναν στα ταμεία του Υπουργείου τα 2 εκ.
Παράλληλα, μέσα από τη συζήτηση ήρθε στην επιφάνεια και το θέμα της χρηματοδότησης των ΕΟΑ, για να μπορούν να ανταπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους και παρόλο που οι Οργανισμοί είναι διοικητικά και οικονομικά αυτόνομοι, το Υπουργείο Εσωτερικών από την ημέρα εφαρμογής της νομοθεσίας και της μεταφοράς της ευθύνης για τις επικίνδυνες οικοδομές, έχει θέση στη διάθεσή τους ένα κονδύλι ύψους 2 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο θα μπορούσαν να αιτηθούν οι ΕΟΑ αν υπήρχε ανάγκη.
Συγκεκριμένα, στις περιπτώσεις που οι ΕΟΑ είχαν κινήσει όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες και τελικά προέβαιναν εκείνοι σε άρση της επικινδυνότητας, επειδή δεν ανταποκρίνονταν οι ιδιοκτήτες, θα μπορούσαν να αποταθούν στο Υπουργείο Εσωτερικών, για να λάβουν κονδύλι από τα 2 εκατομμύρια, ώστε να διασφαλιστεί η ρευστότητά τους μέχρι την ανάκτηση των χρημάτων από τους ιδιοκτήτες. Ωστόσο, παρόλο που εδώ και ένα χρόνο υπάρχει αυτό το κονδύλι, κανένας ΕΟΑ δεν αποτάθηκε στο Υπουργείο Εσωτερικών για να λάβει το συγκεκριμένο ποσό.
Τις τελευταίες ημέρες, που βρίσκεται σε εξέλιξη η συζήτηση, διαπιστώθηκε ότι οι ΕΟΑ ζητούν εκ των προτέρων τα χρήματα, χωρίς να εξαντλήσουν όλες τις πρόνοιες της νομοθεσίας για να φτάσουν στο σημείο να άρουν οι ίδιοι την επικινδυνότητα των οικοδομών. Μία λανθασμένη τακτική, αφού με αυτό τον τρόπο καθιστούν το κράτος, αλλά και τους ίδιους τους Οργανισμούς, ως τους αρμόδιους για να επιδιορθώνουν ιδιωτικά κτήρια, ενώ θα πρέπει αρχικά να στείλουν προειδοποιητικές επιστολές στους ιδιοκτήτες και αν δεν ανταποκριθούν να στείλουν και διοικητικό πρόστιμο, με το μέτρο της άρσης της επικινδυνότητας από τους ΕΟΑ να είναι η ύστατη λύση. Παράλληλα, τέτοιες ενέργειες καλούνται να αποφεύγονται, δεδομένου ότι μπορεί να αποσταλεί το λάθος μήνυμα στους ιδιοκτήτες και να θεωρούν ότι στις περιπτώσεις που αδιαφορούν δεν θα έχουν επιπτώσεις και το κράτος θα αναλάβει την ευθύνη, κάτι που είναι εκτός νομοθεσίας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Ο αναβρασμός στους ΕΟΑ για τις επικίνδυνες οικοδομές, οι σπασμωδικές κινήσεις με τις σημάνσεις και η ανάγκη για δομημένους ελέγχους
- Ζητά ομοιόμορφη βάση δεδομένων για τις επικίνδυνες οικοδομές το ΕΤΕΚ-Τα κριτήρια που θέτει σε ΕΟΑ και τι θα περιέχει η πλατφόρμα
- Αρχίζει εποπτικούς και οπτικούς ελέγχους οικοδομών στην εντός των τειχών πόλη ο ΕΟΑ Λευκωσίας
- Ξεκάθαρο μήνυμα Ιωάννου στους ΕΟΑ για τις επικίνδυνες οικοδομές-«Εκ των πραγμάτων δεν προχώρησαν με την άρση επικινδυνότητας»
- Κηρύχθηκαν επικίνδυνες 268 οικοδομές στη Λευκωσία, οι τέσσερις χρήζουν άμεσης εκκένωσης-«Οι περισσότερες εξακολουθούν να κατοικούνται»
