Απαντήσεις σε καίρια ερωτήματα, όσον αφορά στο σύστημα διορισμού, δίνει το Υπουργείο Παιδείας, το οποίο ξεκαθαρίζει ότι με την πρόνοια για δημιουργία κλειστού μητρώου για τους εκπαιδευτικούς που είναι αυτή τη στιγμή στην εκπαίδευση, αλλά δεν έχουν μονομοποιηθεί, δεν στερεί την προοπτική απασχόλησης, αλλά διαμορφώνει ένα πλαίσιο που παρέχει τη δυνατότητα να συνεχίσουν να εργάζονται στο δημόσιο σχολείο. Παράλληλα, το Υπουργείο Παιδείας ξεκαθαρίζει πως η πρόθεσή του είναι να συμπεριλάβει εκπαιδευτικούς με ουσιαστική προϋπηρεσία στο δημόσιο σχολείο και όχι να αποκλείσει, ενώ υπογραμμίζεται πως με την πρότασή του διασφαλίζεται τόσο η στελέχωση όσο και η επιλογή των πλέον ικανών εκπαιδευτικών.
Η συζήτηση για τις αλλαγές στο σύστημα διορισμού εντείνεται τις τελευταίες ημέρες, ειδικά μετά την κίνηση του Υπουργείου Παιδείας να δώσει σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο που έχει ετοιμαστεί. Τις τελευταίες ημέρες υπάρχουν αρκετές αναφορές και διάφορα σχόλια επί του νομοσχεδίου, που υποστηρίζουν ότι υπάρχει ενδεχόμενο να μείνουν εκτός συστήματος άνθρωποι που μέχρι τώρα υπηρετούν στη δημόσια εκπαίδευση.
Αναφορές που το Υπουργείο Παιδείας απέρριψε από την πρώτη στιγμή και μάλιστα μέσα από την πρότασή του διαφαίνεται και η πρόθεσή του να δώσει προτεραιότητα στην προϋπηρεσία και εμπειρία, αφού από τη μία εισηγείται τη δημιουργία κλειστού μητρώου, στο οποίο θα ενταχθούν οι συμβασιούχοι και οι αντικαταστάτες και από την άλλη δίνει μοριοδότηση στους εν λόγω εκπαιδευτικούς, όταν αποφασίσουν να παρακαθίσουν στις εξετάσεις για μονιμοποίηση.
Δεν στερεί από εκπαιδευτικούς την προοπτική απασχόλησης η πρόταση ΥΠΑΝ
Στο μεταξύ, αρμόδιες πηγές που μίλησαν στον REPORTER εξήγησαν καίρια σημεία της πρότασης που έχει ετοιμαστεί από το Υπουργείο Παιδείας, ενώ έδωσαν απαντήσεις και σε σημαντικά ερωτήματα που έχουν δημιουργηθεί. Συγκεκριμένα, όπως εξηγήθηκε, η πρόταση που έχει ετοιμαστεί από πλευράς Υπουργείου Παιδείας δεν αφήνει χωρίς δουλειά ανθρώπους που εργάζονται αυτή τη στιγμή στα σχολεία και δεν τους στερεί την προοπτική απασχόλησης, αλλά αντίθετα, διαμορφώνει ένα πλαίσιο που τους παρέχει τη δυνατότητα να συνεχίσουν να εργάζονται στο δημόσιο σχολείο, στη βάση των εκάστοτε εκπαιδευτικών αναγκών, όπως ισχύει και σήμερα, αναγνωρίζοντας έμπρακτα την προϋπηρεσία και προσφορά τους στην εκπαίδευση.
Αυτό που τονίζεται για το συγκεκριμένο ζήτημα είναι πως εάν το Υπουργείο Παιδείας εφαρμόσει τη νομοθεσία που ψηφίστηκε το 2015 χωρίς να προβεί σε τροποποιήσεις, τότε δικαίωμα διορισμού στα δημόσια σχολεία θα έχουν μόνο όσοι εκπαιδευτικοί έχουν επιτύχει στις εξετάσεις διορισίμων και εντάχθηκαν στον εν λόγω κατάλογο. Ωστόσο, όπως εξηγείται, το Υπουργείο Παιδείας προχωρεί στην αντιμετώπιση των στρεβλώσεων που προκύπτουν από την υφιστάμενη νομοθεσία, αναγνωρίζοντας και την σημασία της προϋπηρεσίας των συμβασιούχων και των αντικαταστατών εκπαιδευτικών, με τη δημιουργία του ειδικού μητρώου, μέσω του οποίου οι εκπαιδευτικοί αυτοί, ενώ καταργείται ο κατάλογος διοριστέων, διατηρούν τη δυνατότητα διορισμού, ανάλογα με τις εκάστοτε εκπαιδευτικές ανάγκες, μέχρι να αποκτήσουν καθεστώς αορίστου χρόνου ή να μονιμοποιηθούν.
Παράλληλα, οι ίδιες πηγές υπογράμμισαν ότι με βάση της ισχύουσας νομοθεσίας, οι εκπαιδευτικοί αορίστου χρόνου δικαιούνται προτεραιότητα σε διορισμό, ενώ επισημαίνεται ότι η μονιμοποίησή των εκπαιδευτικών προϋποθέτει την κατάταξή τους σε ενιαίο κατάλογο διορισίμων, μέσω της συμμετοχής τους σε γραπτή εξέταση κατάταξης. Αυτός είναι και ο λόγος που το Υπουργείο Παιδείας, μέσα από την πρότασή του, προχωρά και στη διόρθωση στρεβλώσεων στη διαδικασία των εξετάσεων, ώστε όπως τονίζεται, να αξιολογεί ουσιαστικότερα τις γνώσεις, τις παιδαγωγικές ικανότητες και τις επαγγελματικές δεξιότητες που απαιτούνται από έναν σύγχρονο εκπαιδευτικό, ενισχύοντας έτσι την προσβασιμότητα της εξέτασης για τους υποψηφίους.
Όσον αφορά στη λειτουργία του ειδικού μητρώου, αυτό που αναφέρει το Υπουργείο Παιδείας είναι πως περιλαμβάνονται οι εκπαιδευτικοί που εργάστηκαν ως αντικαταστάτες και θα έχουν συμπληρώσει μέχρι τις 31 Αυγούστου 2027, αθροιστικά, εκπαιδευτική προϋπηρεσία 24 μηνών σε δημόσιο σχολείο της Κύπρου, από τη σχολική χρονιά 2022-2023 μέχρι και τη σχολική χρονιά 2026-2027. Την ίδια ώρα, εξηγείται πως πρόθεση του Υπουργείου Παιδείας είναι να συμπεριλάβει εκπαιδευτικούς με ουσιαστική προϋπηρεσία στο δημόσιο σχολείο και όχι να αποκλείσει. Αυτός είναι και ο λόγος που έχει εισαχθεί και η πρόνοια για δεκάμηνη σύμβαση, ώστε να συμπεριληφθούν και οι εκπαιδευτικοί που εργάζονται σε Ολοήμερα σχολεία.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: «Διασφαλίζονται οι εκπαιδευτικοί μέσω του μητρώου»-Ξεκαθαρίζει το ΥΠΑΝ για το νέο σύστημα διορισμού, ανοιχτή η διαβούλευση
Οι ίδιες πηγές απάντησαν και στην ερώτηση κατά πόσο η πρόταση που έχει ετοιμαστεί περιορίζει τη δυνατότητα μονιμοποίησης των εκπαιδευτικών που εργάζονται, αλλά δεν είχαν περάσει την εξέταση και όπως σημειώθηκε, η μεγάλη πλειοψηφία των εκπαιδευτικών αυτών (σ.σ. συμβασιούχοι και αντικαταστάτες) έχουν θέση-σειρά πολύ χαμηλά στον κατάλογο, κάτι που σημαίνει ότι περιορίζονται σημαντικά οι προοπτικές διορισμού τους. Αυτό που υπογραμμίζεται είναι πως μέσα από την πρόταση του Υπουργείου Παιδείας, οι εν λόγω εκπαιδευτικοί παραμένουν ενεργοί στο σύστημα και διατηρούν την δυνατότητα διορισμού, πάντα στη βάση των εκάστοτε εκπαιδευτικών αναγκών, με πολύ καλύτερη προοπτική σε σχέση με το σημερινό καθεστώς, αφού μόνο ο αριθμός των ανθρώπων στο μητρώο θα υπάρχει έναντι του καταλόγου διορισίμων και όχι οι 40000 που είναι σήμερα.
Αυτό που τονίζεται από πλευράς Υπουργείο Παιδείας είναι πως μονιμοποίηση μπορεί να λάβει ο καθένας, στη βάση των αναγκών, μέσω της εξέτασης, η οποία μεταξύ άλλων επιτρέπει βελτίωση βαθμού και διατήρηση του καλύτερου βαθμού για έξι χρόνια.
Ουσιαστικά, σημειώνεται πως η πρόταση του Υπουργείου Παιδείας δεν περιορίζει τις προοπτικές των εκπαιδευτικών, αλλά διατηρεί τις προοπτικές απασχόλησής τους και τη δυνατότητα μονιμοποίησης μέσω της προβλεπόμενης διαδικασίας, που είναι οι εξετάσεις.
Την ίδια ώρα, οι ίδιες πηγές εξήγησαν και κατά πόσο το νέο σύστημα διορισμού θα έχει αντίκτυπο στα παιδαγωγικά τμήματα, τονίζοντας πως ο κατάλογος διοριστέων παρείχε σχεδόν ανύπαρκτες προοπτικές άμεσου διορισμού και επαγγελματικής αποκατάστασης, ενώ η Πολιτεία έχει ήδη αποφασίσει από το 2015 την κατάργησή του από το 2027. Υπογράμμισαν, δε, ότι με την πρόταση του Υπουργείου Παιδείας διασφαλίζεται η διατήρηση της δυνατότητας διεκδίκησης διορισμού και επαγγελματικής αποκατάστασης, τόσο για τους παλαιότερους όσο και για τους νεότερους αποφοίτους, μέσα από ένα ενιαίο πλαίσιο, το οποίο αναγνωρίζει την προϋπηρεσία, αλλά ταυτόχρονα διατηρεί ανοικτή την προοπτική διορισμού για όλους, με βάση αντικειμενικά κριτήρια και τις εκάστοτε εκπαιδευτικές ανάγκες.
Ζήτημα παραβίασης της συνταγματικής αρχής της ισότητας η μονιμοποίηση χωρίς εξετάσεις
Στο μεταξύ, το Υπουργείο Παιδείας απάντησε και στο σημαντικό ερώτημα για την μονιμοποίηση των εκπαιδευτικών αορίστου χρόνου χωρίς εξετάσεις, κάτι που αποτελεί και το μόνο σημείο διαφωνίας μεταξύ του Υπουργείου και των συνδικαλιστικών οργανώσεων των εκπαιδευτικών, σημειώνοντας πως η συμπερίληψη πρόνοιας στην πρότασή του για μονιμοποίησή τους χωρίς εξέταση προσκρούει σε συνταγματικούς περιορισμούς, καθώς δημιουργεί ζήτημα παραβίασης της συνταγματικής αρχής της ισότητας.
Οι ίδιες πηγές από το Υπουργείο Παιδείας απάντησαν και στο ερώτημα κατά πόσο η κατάργηση της βάσης επιτυχίας στις εξετάσεις κλείνει την πόρτα εισόδου στην εκπαίδευση για νέους εκπαιδευτικούς, τονίζοντας πως κάτι τέτοιο δεν ισχύει και εξηγήθηκε πως η κατάργηση της βάσης εξυπηρετεί δύο βασικούς σκοπούς. Από τη μία, όπως αναφέρθηκε, διασφαλίζει πως θα υπάρχει επαρκής αριθμός διαθέσιμων εκπαιδευτικών για κάλυψη των μόνιμων αλλά και έκτακτων αναγκών, προς όφελος της δημόσιας εκπαίδευσης. Την ίδια ώρα ξεκαθαρίζεται ότι το γεγονός ότι πλέον καταργείται η βάση επιτυχίας και η εξέταση θα είναι κατατακτήρια, δεν σημαίνει ότι θα επιλέγονται εκπαιδευτικοί που είναι ακατάλληλοι, καθώς η κατάταξη θα προκύπτει από τη συνολική αξιολόγηση των υποψηφίων, κάτι που σημαίνει ότι θα συνυπολογίζονται τόσο η μοριοδότηση από την εξέταση, όσο και όλα τα υπόλοιπα προσόντα και κριτήρια μοριοδότησης που προβλέπονται από τη νομοθεσία.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο για το σύστημα διορισμού-Μέχρι τις 18 Νοεμβρίου δέχεται σχόλια και προχωρά το ΥΠΑΝ
Από την άλλη, η κατάργηση της βάσης, αναφέρουν οι ίδιες πηγές, αποτρέπει τη διαιώνιση μίας αδικίας σε βάρος υποψηφίων που αποκλείονται από τη διαδικασία για διαφορά μόλις μερικών δεκάτων της μονάδας σε ένα επιμέρους γνωστικό αντικείμενο, ακόμη και όταν η συνολική τους επίδοση στην εξέταση ήταν ιδιαίτερα υψηλή. Ουσιαστικά, με την κατάργηση της βάσης αποφεύγεται ο δυσανάλογος αποκλεισμός υποψηφίων εξαιτίας μίας οριακής απόκλισης σε ένα μόνο μάθημα και με τη νέα προσέγγιση, διορθώνεται και η στρέβλωση που προκλήθηκε με την στατιστική αναπροσαρμογή των βαθμολογιών, η οποία είχε ως αποτέλεσμα να αναπαράγονται, σε σημαντικό βαθμό, τα αποτελέσματα της πρώτης εξέτασης, οδηγώντας σε εξαιρετικά χαμηλό αριθμό επιτυχόντων, σε ορισμένες περιπτώσεις.
Επιπρόσθετα, οι πηγές από το Υπουργείο Παιδείας εξήγησαν ότι η προτεινόμενη ρύθμιση για τη διεξαγωγή εξετάσεων ανά τριετία, θα επιτρέπει στο Υπουργείο καλύτερο διοικητικό εξορθολογισμό, προγραμματισμό και εξοικονόμηση πόρων, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη σταθερότητα του καταλόγου διορισίμων. Ωστόσο, όπως τονίζεται, το Υπουργείο Παιδείας είναι ανοιχτό στην εξέταση και άλλων εισηγήσεων, εφόσον υπάρχει σχετικό ενδιαφέρον από τους κοινωνικούς εταίρους και τους συνεργαζόμενους φορείς, όπως οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, για τη διεξαγωγή των εξετάσεων σε συχνότερα χρονικά διαστήματα, όπως για παράδειγμα ανά διετία.
Διασφαλίζεται η στελέχωση των σχολείων και μετά το 2027
Το Υπουργείο Παιδείας απάντησε και στις φωνές που ακούγονται καθ’ όλη τη διάρκεια του διαλόγου με τις συνδικαλιστικές οργανώσεις, ότι ελλοχεύει ο κίνδυνος να μην υπάρχουν επαρκείς εκπαιδευτικοί για να στελεχώνουν τα σχολεία. Όπως τονίζεται, με την πρόταση του Υπουργείου Παιδείας διασφαλίζεται τόσο η στελέχωση, όσο και η επιλογή των ικανών εκπαιδευτικών, προσμετρώντας τόσο την προϋπηρεσία, όσο και τον βαθμό της εξέτασης, μαζί με άλλα πρόσθετα προσόντα.
Όπως αναφέρθηκε, σε περίπτωση που προκύψουν οποιεσδήποτε δυσκολίες ή πρόσθετες ανάγκες κατά τη μετάβαση στο νέο σύστημα, το Υπουργείο Παιδείας έχει τη θεσμική ευθύνη να τις αντιμετωπίσει και να διαμορφώσει τις αναγκαίες λύσεις, ώστε να διασφαλίζεται η εύρυθμη λειτουργία των σχολείων και η απρόσκοπτη παροχή της δημόσιας εκπαίδευσης.
Στο μεταξύ, οι ίδιες πηγές απάντησαν και στις επικρίσεις ότι η δημόσια διαβούλευση δεν μπορεί να υποκαθιστά το διάλογο με τις εκπαιδευτικές οργανώσεις, ούτε να αποτελεί άλλοθι για την προώθηση αποφάσεων που δεν έχουν τύχει προηγούμενης συμφωνίας με τους άμεσα εμπλεκόμενους φορείς. Όπως υπογραμμίστηκε, η δημόσια διαβούλευση αποτελεί μία κατεξοχήν δημοκρατική, ανοικτή και συμμετοχική διαδικασία, προσβάσιμη σε κάθε ενδιαφερόμενο φορέα και κάθε ενεργό πολίτη. Παράλληλα, τονίστηκε ότι το Υπουργείο Παιδείας έχει ήδη πραγματοποιήσει εκτεταμένο κύκλο επαφών και διαβουλεύσεων με τις εκπαιδευτικές οργανώσεις και παραμένει έτοιμο να συνεχίσει το διάλογο και την ανταλλαγή απόψεων, καθώς δεν έχει εξαντληθεί και παραμένει ανοιχτός.
Ωστόσο, όπως σημειώθηκε, αυτό δε μπορεί να λειτουργεί ως άλλοθι για την επ’ αόριστο παράταση της συζήτησης, χωρίς να οδηγεί σε συγκεκριμένα αποτελέσματα και αποφάσεις, με τις ίδιες πηγές να τονίζουν ότι το Υπουργείο Παιδείας συνεχίζει με πνεύμα συνεργασίας, διάθεσης συνεννόησης και σεβασμό στις απόψεις όλων, αλλά και με την αποφασιστικότητα που επιβάλλει η θεσμική του ευθύνη απέναντι στους εκπαιδευτικούς, μαθητές και στη δημόσια εκπαίδευση.
