Προβληματισμός από τη μία και φωνές από την άλλη επικρατούν στη Βουλή, όσον αφορά στο πολυσυζητημένο θέμα με τίτλο «χώρος κράτησης ανηλίκων», ειδικά μετά το τελευταίο επεισόδιο του σήριαλ, κατά το οποίο ο υπουργός Δικαιοσύνης, Κώστας Φυτιρής, ανέτρεψε τα δεδομένα και παρουσίασε άλλο σχεδιασμό, αναφέροντας πως τελικά δεν θα χρησιμοποιηθεί η Μενόγεια, αλλά λυόμενες αίθουσες δίπλα από τις Κεντρικές Φυλακές. Το θέμα αναμένεται να απασχολήσει τη Βουλή όταν κατατεθούν σχετικοί κανονισμοί από το Υπουργείο Δικαιοσύνης, το οποίο αυτή τη στιγμή τρέχει με αντίπαλο τον χρόνο, νοουμένου ότι η παράταση που έχει λάβει για εφαρμογή της νομοθεσίας μέχρι το τέλος του 2026 πλησιάζει προς το τέλος της και αναμένεται να ζητηθεί καινούργια.
Το σήριαλ με το χώρο κράτησης ανηλίκων έχει πολλάκις απασχολήσει τη Βουλή, λόγω του γεγονότος ότι η Κυβέρνηση πέντε και πλέον χρόνια μετά την ψήφιση της νομοθεσίας, δεν την έχει ακόμη εφαρμόσει. Συγκεκριμένα, η νομοθεσία ψηφίστηκε τον Απρίλιο του 2021 και δόθηκε παράταση ενός χρόνου για εξεύρεση του κατάλληλου χώρου. Από τότε μέχρι και σήμερα, τόσο η προηγούμενη όσο και η τωρινή Κυβέρνηση δεν έχουν φτάσει στο σημείο για εφαρμογή της νομοθεσίας.
Αν και η παρούσα Κυβέρνηση είχε συγκεκριμένο σχεδιασμό από το 2024, για μετατροπή του προαναχωρησιακού κέντρου μεταναστών στη Μενόγεια σε χώρο κράτησης ανηλίκων, το 2026 το Υπουργείο Δικαιοσύνης ανέτρεψε εντελώς τα δεδομένα, καθώς πλέον προκρίνεται η τοποθέτηση λυόμενων αιθουσών δίπλα από τις Κεντρικές Φυλακές. Το χρονοδιάγραμμα που δόθηκε είναι ότι μέχρι τον Ιούνιο του 2027 θα είναι έτοιμες οι αίθουσες, με τον υπουργό να αναφέρει ότι ρεαλιστικά Οκτώβριο του 2027 θα λειτουργήσουν.
Αυτό σημαίνει ότι το Υπουργείο Δικαιοσύνης αναμένεται εντός των επόμενων εβδομάδων να παρουσιαστεί ενώπιον της Βουλής και θα ζητήσει επιπλέον παράταση για εφαρμογή της νομοθεσίας, νοουμένου ότι η τελευταία παράταση που είχε λάβει λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026. Τότε, η Βουλή είχε προειδοποιήσει πως θα είναι και η τελευταία που θα λάβει η Κυβέρνηση. Σημειώνεται πως η Βουλή είναι ενήμερη για την αλλαγή του σχεδιασμού, ωστόσο ενώπιον της δεν έχει κατατεθεί κάποια συγκεκριμένη πρόταση από πλευράς Κυβέρνησης, με συγκεκριμένο σχεδιασμό και χρονοδιάγραμμα.
«Όλοι μας κατανοούμε την ανάγκη να βρεθεί μια λύση και ότι με τη χρήση λυόμενων κατασκευών δεν θα χρειαστεί να ανεγερθούν νέα κτίρια. Ωστόσο, περνούν τα χρόνια, αλλάζουν οι απόψεις και αυτό προκαλεί καθυστερήσεις, γεγονός που μας ανησυχεί ιδιαίτερα. Παράλληλα, πρέπει να διασφαλιστεί ότι θα πληρούνται οι ελάχιστες προδιαγραφές. Η λέξη ‘λυόμενα’ μπορεί να παραπέμπει σε διάφορα πράγματα. Θα πρέπει, επομένως, να μας διευκρινιστεί ποιες προδιαγραφές θα ισχύουν και πώς ακριβώς θα υλοποιηθεί η λύση», ανέφερε στον REPORTER η βουλεύτρια του Δημοκρατικού Συναγερμού και πρόεδρος της Επιτροπής Νομικών, Φωτεινή Τσιρίδου.
Αυτό που προκαλεί, επίσης, προβληματισμό είναι ότι μέχρι και σήμερα δεν έγινε καμία κίνηση από πλευράς Κυβέρνησης για να προωθήσει ενώπιον της Βουλής το πλάνο του, για τις αλλαγές που έχουν αποφασιστεί. Αυτό σημαίνει ότι οι επόμενες εβδομάδες αναμένεται να είναι κρίσιμες, νοουμένου ότι υπάρχουν διάφορες απόψεις εντός της Βουλής για το συγκεκριμένο ζήτημα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Σήριαλ, δεσμεύσεις και τελικά… είπα ξείπα για το χώρο κράτησης ανηλίκων-Από τη Μενόγεια σε… λυόμενο δίπλα από Φυλακές
«Μπαίνει ο Νοέμβριος και ακόμη δεν έχουμε κάτι συγκεκριμένο. Γνωρίζουν πολύ καλά ότι υπάρχουν πολιτικές δυνάμεις που δεν πρόκειται να αποδεχτούν νέα αναστολή. Για τον λόγο αυτό, οποιαδήποτε αλλαγή, κατά την άποψή μου, θα έπρεπε να είχε κατατεθεί από την πρώτη ημέρα που άνοιγε η Βουλή τον Σεπτέμβριο. Δεν έχουν επιλογή να μην καταθέσουν τους κανονισμούς πριν το τέλος Δεκεμβρίου και υπάρχει και ο κίνδυνος να μην εγκριθούν».
Η κα. Τσιρίδου, ερωτηθείσα πού προσανατολίζεται ο Δημοκρατικός Συναγερμός για το θέμα της ψήφισης υπέρ νέας παράτασης, υπενθύμισε πως και το κόμμα της είχε υποστηρίξει ότι ήταν η τελευταία παράταση που δόθηκε το 2025, αφού έχουν περάσει χρόνια και δεν εφαρμόστηκε η νομοθεσία. Ωστόσο, όταν γίνει η κατάθεση των κανονισμών θα τεθεί ενώπιον της κοινοβουλευτικής ομάδας και θα αποφασίσει.
Η πρόεδρος της Επιτροπής Νομικών σε ερώτηση τι θα συμβεί σε περίπτωση που δεν περάσει από τη Βουλή το αίτημα για νέα παράταση, εξήγησε πως «το ίδιο το κράτος παραβιάζει τη νομοθεσία. Ενδεχομένως να υπάρξουν και χρεώσεις ή κυρώσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση, με αποτέλεσμα το κράτος να βρίσκεται αντιμέτωπο με πρόστιμα. Πρόκειται για μια πολύ δύσκολη θέση για τη Βουλή, καθώς βρισκόμαστε ουσιαστικά ανάμεσα σε δύο δύσκολες επιλογές. Δεν θέλουμε να είμαστε ένα διαχειριστικό σώμα που απλώς βάζει μια υπογραφή ή δίνει μια έγκριση για να προχωρήσει το θέμα. Πρέπει να διασφαλίζουμε ότι αυτό που ψηφίζουμε είναι ορθό, πληροί τις απαραίτητες προδιαγραφές και ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις».
Η κα. Τσιρίδου ξεκαθάρισε πως «μας ανησυχεί ιδιαίτερα η κατάσταση και αναμένουμε περαιτέρω ενημέρωση. Είναι ένα ζήτημα που θα πρέπει να συζητηθεί και να περάσει από τις κοινοβουλευτικές μας ομάδες, προκειμένου να ληφθούν οι σχετικές αποφάσεις».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Σήριαλ από το 2021 η δημιουργία χώρου κράτησης ανηλίκων-Ζητά νέα παράταση η Κυβέρνηση, φωνάζει η Βουλή
«Προχειρότητα και σοβαρή υποβάθμιση του ζητήματος»
Από πλευράς του, ο βουλευτής του ΑΚΕΛ και μέλος της Επιτροπής Νομικών, Ανδρέας Πασιουρτίδης, εξέφρασε την έντονη δυσαρέσκειά του, για το γεγονός ότι υπάρχει αλλαγή του σχεδιασμού στο παρά πέντε της λήξης της τελευταίας παράτασης που έλαβε η Κυβέρνηση, κάτι που σημαίνει πως ακόμη δεν έχει γίνει κάτι για εφαρμογή της νομοθεσίας που ψηφίστηκε το 2021.
«Πρόκειται για προχειρότητα και σοβαρή υποβάθμιση του ζητήματος. Δεν αντιμετωπίζουν με τη δέουσα σοβαρότητα τη φροντίδα των ανηλίκων. Δεν αντιλαμβάνονται ότι η νομοθεσία παραβιάζεται από το 2021. Ήρθε η CPT και τους είπε ότι ήταν απαράδεκτες οι συνθήκες και έπρεπε να φύγει από εκεί ο χώρος κράτησης των ανηλίκων».
Στη συνέχεια, ο κ. Πασιουρτίδης άφησε αιχμές και στα άλλα κόμματα, καθώς όπως ανέφερε φέρουν ευθύνη για το γεγονός ότι ενέκριναν τις παρατάσεις που ζητήθηκαν στο παρελθόν. Μάλιστα, υπενθύμισε πως ως ΑΚΕΛ είχαν υπερψηφίσει τις δύο παρατάσεις που ζητήθηκαν, ωστόσο την τελευταία που δόθηκε πέρσι, την καταψήφισαν.
«Μπορώ να σας πω από τώρα ότι προς την ίδια κατεύθυνση προσανατολιζόμαστε και αυτή τη φορά. Δεν μπορούμε να γίνουμε συνένοχοι στην παραβίαση της νομοθεσίας. Από εκεί και πέρα ο καθένας μπορεί να κρίνει αν είναι φυσιολογικό ο νόμος που ψηφίστηκε το 2021 να μας οδηγεί στον Οκτώβριο του 2027, προκειμένου να δημιουργηθεί χώρος κράτησης για ανηλίκους».
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, σε σχόλιο ότι η μη εφαρμογή της νομοθεσίας και η συνεχής παράτασή της ουσιαστικά καθιστά την Κυπριακή Δημοκρατία ανακόλουθη στις υποχρεώσεις της και τους νόμους που ψηφίζονται, απάντησε καταφατικά και υπενθύμισε την έκθεση της CPT, η οποία το Δεκέμβριο του 2025 είχε κάνει λόγο για απαράδεχτες συνθήκες κράτησης, ότι δεν υπήρχαν προγράμματα στήριξης και άμεσα έπρεπε να φύγουν.
«Το “άμεσα” για την Κυβέρνηση σημαίνει επτά χρόνια. Και πλέον δεν μιλάμε μόνο για τον Οκτώβριο του 2027. Τα πράγματα δεν βελτιώνονται. Δεν είναι υπό ανέγερση φυλακές και υπήρξε κάποιο απρόβλεπτο. Ανατράπηκε ο αρχικός σχεδιασμός, τώρα μας λένε για λυόμενα, με όση σοβαρότητα και αν εκπέμπει αυτό».
«Δεν μπορεί το κράτος να παραβιάζει τη νομοθεσία»
Προβληματισμό για το γεγονός ότι πέντε χρόνια μετά την ψήφιση της νομοθεσίας, αυτή δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί εξέφρασε και το ΕΛΑΜ, το οποίο ωστόσο κρατά μία πιο ήπια στάση, νοουμένου ότι βάσει των δεδομένων που έχουν ενώπιον τους οι αρμόδιοι, κρίνουν αναγκαίο να αλλάξει ο σχεδιασμός και να γίνει η Μενόγεια κεντρικό κρατητήριο της Αστυνομίας.
«Το ΕΛΑΜ αντιλαμβάνεται ότι από τους αριθμούς προκύπτουν πιο έκτακτες ανάγκες για τη χρησιμοποίηση των εγκαταστάσεων στη Μενόγεια, από αυτή της κράτησης των ανηλίκων. Τα κρατητήρια των αστυνομικών σταθμών πνίγονται από κρατούμενους και οι αστυνομικοί υπερφορτώνονται με καθήκοντα πέραν των δυνατοτήτων τους», σημείωσε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του κόμματος, Σωτήρης Ιωάννου.
Στη συνέχεια, επεσήμανε πως «αυτό είναι ένα δεδομένο που εμείς το λαμβάνουμε σοβαρά υπόψιν και υπό τις περιστάσεις θεωρούμε ότι η απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης είναι σωστή. Όσοι αντιδρούν τι ακριβώς προτείνουν; Να μείνουμε χωρίς κρατητήρια; Επαναλαμβάνω βάση των δεδομένων που έχουμε, όχι ιδεατών συνθηκών».
Κληθείς να σχολιάσει ότι όπως διαφαίνεται η Κυβέρνηση αναμένεται να ζητήσει νέα παράταση για εφαρμογή της νομοθεσίας, σημείωσε πως «το γεγονός ότι για πάνω από πέντε χρόνια δεν εφαρμόζεται η νομοθεσία που ψηφίστηκε, είναι κάτι που προφανώς αποτελεί σοβαρή στρέβλωση. Δεν μπορεί το ίδιο το Κράτος να παραβιάζει τη νομοθεσία. Γι’ αυτό χρειάζεται ένας συνολικός και μόνιμος σχεδιασμός, που θα λαμβάνει υπόψιν όλα τα δεδομένα που ισχύουν μακροπρόθεσμα».
Περιμένει τους κανονισμούς το ΔΗΚΟ
Στο μεταξύ, συγκρατημένο προς το παρόν παρουσιάζεται το Δημοκρατικό Κόμμα, το οποίο αναμένει τους κανονισμούς από πλευράς Κυβέρνησης για να μπορεί να τους μελετήσει και να λάβει αποφάσεις η κοινοβουλευτική ομάδα.
Αυτό που τονίζεται από πλευράς κόμματος είναι στην περίπτωση που υπάρχουν αντικειμενικές δυσκολίες και καθιστούν αναγκαία την παραχώρηση επιπλέον χρόνου, ενδεχομένως να ταχθούν υπέρ της παράτασης. Ωστόσο, αυτή τη στιγμή είναι πρόωρα τα δεδομένα, αφού δεν υπάρχει ενώπιόν τους ο σχεδιασμός της Κυβέρνησης.
Αναφορικά με το θέμα της καθυστέρησης, αυτό που διαμηνύεται από πλευράς ΔΗΚΟ είναι πως θα ήταν προτιμότερο να μην είχε φτάσει η κατάσταση σε αυτό το σημείο, ωστόσο υπήρξαν στιγμές που η παράταση που δόθηκε λειτούργησε προς όφελος του συστήματος. Πάντως, αυτή τη στιγμή, η θέση του ΔΗΚΟ είναι ότι αναμένει να κατατεθούν οι κυβερνητικές εισηγήσεις, ώστε να μπορέσει να τοποθετηθεί επί του θέματος, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις αντικειμενικές δυσκολίες που ενδέχεται να υπάρχουν.
