Τον τρόπο που θα λειτουργεί το κλειστό μητρώο για τους συμβασιούχους και τους αντικαταστάτες, καθώς επίσης και για τις βελτιώσεις που θα επέλθουν στη διαδικασία της γραπτής εξέτασης για τους διορισίμους, καταγράφει η αναθεωρημένη πρόταση του Υπουργείου Παιδείας για το σύστημα διορισμού στην εκπαίδευση, η οποία είχε παρουσιαστεί το πρωί της Τετάρτης στις τρεις εκπαιδευτικές οργανώσεις, με την υπουργό Παιδείας, Αθηνά Μιχαηλίδου, να δίνει διορία στους συνδικαλιστές να τοποθετηθούν επί των προνοιών της σε μία εβδομάδα.
Σημειώνεται πως το υφιστάμενο σύστημα, με διορισμό 50-50 από τον κατάλογο διοριστέων και τον κατάλογο διορισίμων, έχει ημερομηνία λήξης, νοουμένου ότι με βάση τη νομοθεσία που ψηφίστηκε το 2015 προνοείται κατάργηση του καταλόγου διοριστέων στις 31 Αυγούστου 2027 και η στελέχωση θα γίνεται μόνο από τον κατάλογο διοριστέων.
Υπενθυμίζεται πως στον κατάλογο διοριστέων εντάσσονται όσοι εκπαιδευτικοί καταθέτουν το πτυχίο τους στην Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας, μία πρακτική που εξακολουθεί να γίνεται μέχρι και σήμερα, παρά το γεγονός ότι εκ των πραγμάτων δεν υπάρχει η δυνατότητα διορισμού τους, ενώ στον κατάλογο διοριστέων εντάσσονται όσοι παρακάθονται στις εξετάσεις και εξασφαλίζουν τουλάχιστον τη βάση, που είναι 50 από τα 100.
Η πρόταση, την οποία κατέχει ο REPORTER, επικεντρώνεται σε δύο βασικούς άξονες, όπως και η αρχική πρόταση, που είναι η βελτίωση της διαδικασίας της γραπτής εξέτασης και οι ρυθμίσεις που θα ισχύσουν από την 1η Σεπτεμβρίου 2027, για διασφάλιση της πλήρωσης των κενών θέσεων μετά την κατάργηση του καταλόγου διοριστέων.
Όσον αφορά στον πρώτο άξονα, που είναι η διαδικασία βελτίωσης της γραπτής εξέτασης, αναφέρεται πως στόχος είναι η αναβάθμισή της, ώστε να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας αξιολόγησης. Συγκεκριμένα, προωθούνται οι ακόλουθες βελτιωτικές αλλαγές:
(1) Κατάργηση της βάσης για σκοπούς σύνταξης των Πινάκων Διορισίμων.
(2) Διατήρηση της συγκρισιμότητας με τα αποτελέσματα προηγούμενων εξετάσεων μέχρι το 2033. Η διάρκεια ισχύος της βαθμολογίας κάθε επόμενης εξέτασης θα είναι για έξι χρόνια ή μέχρι το 2036, όποιο επέλθει ενωρίτερα. Από το 2036, όταν και θα έχει καταργηθεί και η δεκαετής ισχύς της βαθμολογίας όσων παρακάθησαν στις εξετάσεις διορισίμων του 2025, θα καταργηθεί οριστικά η συγκρισιμότητα των βαθμολογιών.
(3) Αναθεώρηση τρόπου εκπόνησης των εξεταστικών δοκιμίων (στόχοι, δομή, μορφή, σαφώς καθορισμένα κριτήρια και προδιαγραφές, διαβάθμιση δυσκολίας).
(4) Βελτίωση της διαδικασίας στην περίπτωση των ειδικοτήτων εκείνων στις οποίες οι υποψήφιοι παρακάθονται σε πολλά επί μέρους γνωστικά αντικείμενα, όπως η ειδικότητα των Φιλολόγων.
(5) Ετοιμασία αντιπροσωπευτικών δειγματικών εξεταστικών δοκιμίων, τα οποία να είναι άμεσα διαθέσιμα στους υποψήφιους εκπαιδευτικούς.
(6) Προσφορά συστηματικής και στοχευμένης επιμόρφωσης των θεματοθετών, ως προς την ικανότητα εκπόνησης έγκυρων και αξιόπιστων εξεταστικών δοκιμίων.
(7) Ενίσχυση διαδικασιών θεματοθέτησης για τυχόν βελτιωτικές αλλαγές, εκεί όπου χρειάζεται, για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας και της αξιοπιστίας των εξεταστικών δοκιμίων (σύνθεση επιτροπής θεματοθέτησης, επιλογή θεματοθετών κ.λπ.).
(8) Διεξαγωγή εξέτασης ανά τριετία.
Όσον αφορά στο δεύτερο άξονα, που είναι οι ρυθμίσεις που θα ισχύσουν από την 1η Σεπτεμβρίου 2027, για διασφάλιση της πλήρωσης των κενών θέσεων, μετά την κατάργηση των Πινάκων Διοριστέων, στην πρόταση του Υπουργείου Παιδείας αναφέρεται πως σκοπός των προτεινόμενων ρυθμίσεων είναι η διασφάλιση της επάρκειας του ανθρώπινου δυναμικού, για την κάλυψη τόσο των αναγκών μόνιμου διορισμού όσο και των έκτακτων αναγκών στελέχωσης (συμβάσεις και αντικαταστάσεις).
Το Υπουργείο Παιδείας τονίζει πως για την επίτευξη του σκοπού αυτού, προβλέπεται η αξιοποίηση τόσο των υποψήφιων εκπαιδευτικών που περιλαμβάνονται στους Πίνακες Διορισίμων όσο και εκπαιδευτικών που ήδη διαθέτουν προϋπηρεσία, όπως οι Εκπαιδευτικοί Αορίστου Χρόνου, οι Συμβασιούχοι και οι Αντικαταστάτες. «Με τον τρόπο αυτό, διασφαλίζεται η αξιοποίηση του υφιστάμενου ανθρώπινου δυναμικού, λαμβάνοντας υπόψη τόσο την επιτυχία στη γραπτή εξέταση, όσο και την αποκτηθείσα εκπαιδευτική προϋπηρεσία».
Με βάση την πρόταση του Υπουργείου Παιδείας προτείνεται όπως, από το 2027 και εξής, καταρτίζονται Πίνακες Διορισίμων για σκοπούς διορισμού, στη βάση, κυρίως, γραπτής εξέτασης και προϋπηρεσίας, ως ακολούθως:
(1) Όλοι οι υποψήφιοι θα έχουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν σε γραπτή εξέταση κατάταξης, χωρίς καθορισμένη βάση επιτυχίας. Δηλαδή, η εξέταση θα εξακολουθήσει να μοριοδοτείται για σκοπούς σύνταξης των Πινάκων Διορισίμων, όμως, η βάση θα καταργηθεί. Οι συμμετέχοντες θα έχουν τη δυνατότητα διατήρησης της βαθμολογίας τους για ακόμη μία εξεταστική περίοδο, χωρίς να απαιτείται η εκ νέου συμμετοχή στην αμέσως επόμενη εξέταση (η βαθμολογία θα έχει ισχύ για έξι χρόνια). Νοείται ότι η βαθμολογία της εξέτασης του 2033 θα έχει ισχύ μόνο για τρία χρόνια, δεδομένου ότι από το 2036 και εξής η συγκρισιμότητα με προηγούμενες εξετάσεις καταργείται. Σημειώνεται ότι στην εξέταση κατάταξης θα μπορούν να συμμετέχουν και όσοι ήδη περιλαμβάνονται στους υφιστάμενους Πίνακες Διορισίμων, εφόσον το επιθυμούν.
(2) Θα δημιουργούνται, έτσι, ενιαίοι Πίνακες, οι οποίοι θα περιλαμβάνουν όσους θα παρακάθονται στην εξέταση κατάταξης, αλλά και όσους ήδη περιλαμβάνονται σε υφιστάμενους Πίνακες Διορισίμων, έχοντας παρακαθήσει στην προηγούμενη εξέταση, μέχρι τη λήξη της ισχύος της ήδη κατοχυρωθείσας βαθμολογίας τους. Με τη λήξη της ισχύος της βαθμολογίας τους, όλοι οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να παρακάθονται εκ νέου στην εξέταση κατάταξης, για να περιλαμβάνονται σε επόμενο Πίνακα Διορισίμων.
(3) Σημειώνεται ότι, όπως ισχύει και σήμερα, η σειρά προτεραιότητας στον Πίνακα Διορισίμων είναι δυναμική και μεταβάλλεται:
(α) Δικαίωμα συμμετοχής στη γραπτή εξέταση θα συνεχίσουν να έχουν:
(i) όσοι δεν περιλαμβάνονται στους Πίνακες Διορισίμων και επιθυμούν να συμπεριληφθούν και
(ii) υποψήφιοι που πέτυχαν στη γραπτή εξέταση, αλλά επιθυμούν να συμμετάσχουν ξανά, προκειμένου να επιτύχουν βελτίωση της μοριοδότησής τους και, όπου είναι αυτό δυνατόν, βελτίωση της σειράς προτεραιότητάς τους στον Πίνακα Διορισίμων. Σε περίπτωση που οι υποψήφιοι δεν πετύχουν βελτίωση της βαθμολογίας τους θα διατηρούν την ήδη μοριοδοτηθείσα.
(β) H Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας θα συνεχίσει να εφαρμόζει τη διαδικασία αναθεώρησης των Πινάκων Διορισίμων για ενημέρωσή τους, όταν υποψήφιοι που είναι ήδη εγγεγραμμένοι σε αυτούς υποβάλλουν πρόσθετα στοιχεία αναφορικά με τα κριτήρια μοριοδότησης ή γίνεται ανακατάταξη της σειράς των υποψηφίων μετά από διορισμό ή διαγραφή υποψηφίων από αυτούς.
(γ) Η εξέταση θα εξακολουθήσει να μοριοδοτείται για σκοπούς σύνταξης των Πινάκων Διορισίμων μέχρι πενήντα τοις εκατό (50%).
(4) Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, οι Εκπαιδευτικοί Αορίστου Χρόνου θα συνεχίσουν να απασχολούνται στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία, νοουμένου ότι υπάρχουν ανάγκες. Θα τοποθετούνται στα σχολεία κατά προτεραιότητα, προτού προσφερθούν διορισμοί με σύμβαση σε άλλους εκπαιδευτικούς. Με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα, αναμένεται ότι θα συνεχίσουν να απασχολούνται στο σύνολό τους.
(5) Με την κατάργηση των Πινάκων Διοριστέων, οι εκπαιδευτικοί που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια θα ενταχθούν σε κλειστό μητρώο, ανά ειδικότητα, για σκοπούς κάλυψης έκτακτων αναγκών (συμβάσεις και αντικαταστάσεις):
(α) Το συγκεκριμένο μητρώο προβλέπει σαφή και αντικειμενικά κριτήρια για συμπερίληψη των εκπαιδευτικών σε αυτό, ώστε να εξυπηρετείται το δημόσιο συμφέρον. Στο μητρώο θα ενταχθούν όσοι εκπαιδευτικοί θα υπηρετούν με σύμβαση κατά την έναρξη της σχολικής χρονιάς 2027-2028, όσοι εκπαιδευτικοί υπηρετούν με σύμβαση κατά τη σχολική χρονιά 2026-2027 ή υπηρέτησαν με σύμβαση κατά τη σχολική χρονιά 2025-2026, καθώς και όσοι δεν περιλαμβάνονται στις προαναφερθείσες κατηγορίες, αλλά θα έχουν συμπληρώσει, μέχρι τις 31 Αυγούστου 2027, αθροιστικά, εκπαιδευτική υπηρεσία 24 μηνών σε δημόσια σχολεία από αντικαταστάσεις, τα τελευταία πέντε χρόνια.
(β) Στο μητρώο αυτό θα περιλαμβάνονται εκπαιδευτικοί που πληρούν τα πιο πάνω κριτήρια τόσο από τους Πίνακες Διοριστέων όσο και από τους Πίνακες Διορισίμων. Για σκοπούς κατάταξης των εκπαιδευτικών στο κλειστό μητρώο θα λαμβάνεται υπόψη ο αριθμός τους στους υφιστάμενους Πίνακες Διοριστέων και Διορισίμων, με τον πρώτο εκπαιδευτικό να επιλέγεται από τον Πίνακα Διοριστέων και, στη συνέχεια, εναλλάξ μεταξύ των δύο πινάκων.
(γ) Η κάλυψη έκτακτων αναγκών (για συμβάσεις και αντικαταστάσεις) θα γίνεται κατά 50% από το κλειστό μητρώο και κατά 50% από τους Πίνακες Διορισίμων. Μετά την εξάντληση του κλειστού μητρώου, το 100% των αναγκών θα καλύπτεται αποκλειστικά μέσω του εκάστοτε Πίνακα Διορισίμων.
(δ) Το κλειστό μητρώο αποτελεί έκτακτο μηχανισμό και θα ισχύει μέχρι εξαντλήσεώς του. Οι εκπαιδευτικοί θα διαγράφονται από αυτό (i) όταν τους προσφερθεί σύμβαση ή αντικατάσταση μεγαλύτερη των τριών μηνών και την απορρίψουν ή (ii) όταν καταστούν Αορίστου Χρόνου ή (iii) όταν τους προσφερθεί μόνιμος επί δοκιμασία διορισμός. Νοείται ότι, όπως ισχύει και σήμερα, Αορίστου χρόνου καθίσταται εκπαιδευτικός που έχει λάβει τρεις διαδοχικές ετήσιες συμβάσεις στο ίδιο αντικείμενο.
(6) Οι Εκπαιδευτικοί Αορίστου Χρόνου και οι Συμβασιούχοι θα μπορούν να διοριστούν σε μόνιμη θέση, μόνο μέσω των Πινάκων Διορισίμων. Σύμφωνα με τη σχετική νομολογία δεν είναι νόμιμο να μονιμοποιούνται αυτόματα. Ωστόσο, οι δύο αυτές ομάδες εκπαιδευτικών θα αποκτούν πρόσθετο συγκριτικό πλεονέκτημα στο πλαίσιο των προτεινόμενων ρυθμίσεων, δεδομένου ότι η αναγνώριση και η μοριοδότηση της εκπαιδευτικής τους προϋπηρεσίας θα ενισχύει τη θέση τους στη διαδικασία κατάταξης και θα αυξάνει τις πιθανότητες για μόνιμο διορισμό στη δημόσια εκπαιδευτική υπηρεσία.
Στην πρόταση του Υπουργείου Παιδείας αναφέρονται και προσδοκώμενα οφέλη και όπως εξηγείται οι προτεινόμενες ρυθμίσεις αναμένεται να συμβάλουν στη διασφάλιση της ομαλής μετάβασης στο πλήρες καθεστώς εφαρμογής του σύστημα διορισμού εκπαιδευτικών (ΣΔΕ), μετά την προβλεπόμενη από τη σχετική νομοθεσία κατάργηση των Πινάκων Διοριστέων.
«Η απλή παράταση των μεταβατικών διατάξεων ή η συνέχιση της εφαρμογής του υφιστάμενου νομοθετικού πλαισίου, χωρίς την παράλληλη υιοθέτηση στοχευμένων, τεκμηριωμένων και αναγκαίων βελτιωτικών αλλαγών, δεν επαρκεί για την ουσιαστική αντιμετώπιση των διαχρονικών στρεβλώσεων που εξακολουθούν να υφίστανται στο ΣΔΕ. Η προσέγγιση αυτή ενδέχεται να παρατείνει υφιστάμενες αδυναμίες, να τις πολλαπλασιάσει και να περιορίσει ουσιαστικά τη δυνατότητα του συστήματος να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στις σύγχρονες ανάγκες της εκπαίδευσης».
Ως εκ τούτου, αναφέρεται στην πρόταση, η αναθεώρηση του ΣΔΕ θα πρέπει να αντιμετωπιστεί ως μια ευκαιρία ουσιαστικής βελτίωσης και όχι απλώς ως παράταση ή διαχείριση της υφιστάμενης κατάστασης. Οι όποιες αλλαγές θα πρέπει να είναι στοχευμένες, ώστε να ενισχύουν τη λειτουργικότητα του συστήματος και να συμβάλλουν στην αποτελεσματικότερη στελέχωση της δημόσιας εκπαίδευσης.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Έτοιμη η αναθεωρημένη πρόταση του ΥΠΑΝ για το σύστημα διορισμού-Στο Υπουργείο οι οργανώσεις για παρουσίασή της
Ειδικότερα, η πρόταση του ΥΠΑΝ:
(α) Διατηρεί τη βασική φιλοσοφία και τους στόχους του ΣΔΕ, οι οποίοι συνδέονται με τη στελέχωση των σχολικών μονάδων από εκπαιδευτικούς που διαθέτουν τα απαιτούμενα επιστημονικά, παιδαγωγικά και επαγγελματικά προσόντα, με απώτερο στόχο την παροχή ποιοτικής εκπαίδευσης προς όφελος των μαθητών.
(β) Διασφαλίζει την ύπαρξη επαρκούς αριθμού εκπαιδευτικών για κάλυψη των αναγκών στελέχωσης, τόσο σε επίπεδο μόνιμων διορισμών όσο και για αντιμετώπιση έκτακτων αναγκών.
(γ) Ενισχύει την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας επιλογής, διασφαλίζοντας ότι στη γραπτή εξέταση θα συμμετέχουν κυρίως υποψήφιοι που έχουν πραγματικό ενδιαφέρον για διορισμό. Με τον τρόπο αυτό, περιορίζεται η δημιουργία εκτεταμένων πινάκων υποψηφίων χωρίς ουσιαστική προοπτική διορισμού, φαινόμενο που χαρακτήριζε το προηγούμενο σύστημα.
(δ) Συμβάλλει στην αντιμετώπιση υφιστάμενων διαρθρωτικών αδυναμιών του συστήματος, μέσω της κατάργησης της στατιστικής επεξεργασίας των αποτελεσμάτων και της αναθεώρησης της διαδικασίας διεξαγωγής της γραπτής εξέτασης, με στόχο την ενίσχυση της προσβασιμότητάς της για τους υποψηφίους.
(ε) Υιοθετεί μια ολιστική και ισορροπημένη προσέγγιση, η οποία λαμβάνει υπόψη το σύνολο των παραμέτρων που επηρεάζουν το ΣΔΕ, περιλαμβανομένων των αναγκών στελέχωσης, της ποιότητας του εκπαιδευτικού προσωπικού, της εκπαιδευτικής εμπειρίας και της εύρυθμης λειτουργίας της δημόσιας εκπαιδευτικής υπηρεσίας.
Μελετούν την πρόταση, αλλά παραμένουν αμετάκλητοι στις θέσεις τους οι εκπαιδευτικοί
Η πρόταση του Υπουργείου Παιδείας βρίσκεται ήδη στα χέρια των συνδικαλιστικών οργανώσεων, οι οποίες θα την μελετήσουν και θα απαντήσουν στο Υπουργείο. Πάντως, οι οργανώσεις έχουν δείξει το στίγμα των προθέσεών τους, αφού μετά την παρουσίαση της υπουργού Παιδείας, Αθηνάς Μιχαηλίδου, σε δηλώσεις τους σημείωσαν πως εκ πρώτης δεν μπορούν να αποσύρουν τα μέτρα που εξήγγειλαν, παρά το γεγονός ότι ήταν πριν λάβουν την εν λόγω πρόταση.
Ο πρόεδρος της ΟΕΛΜΕΚ, Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου, ο οποίος σημείωσε πως έχει παρουσιαστεί η αναθεωρημένη πρόταση του Υπουργείου και αναμένουν να τους αποσταλεί το κείμενο. «Εκ πρώτης όψεως φαίνεται ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά ζητήματα, που μας προβληματίζουν και φαίνεται εκ πρώτης ότι η κινητοποίηση θα προχωρήσει κανονικά. Θα συνεδριάσουν τα συλλογικά μας όργανα και ξεχωριστά και από κοινού τάχιστα, για να απαντήσουμε γραπτώς και για το τι θα γίνει και για την πρόταση».
Η πρόεδρος της ΠΟΕΔ, Μύρια Βασιλείου, παίρνοντας το λόγο και θέλοντας να απαντήσει σε ερώτηση ότι μέσω μίας παρουσίασης επιμένουν σε διαμαρτυρία, ανέφερε ότι «σήμερα ήρθαμε εδώ όχι ιδιαίτερα αισιόδοξοι, δεν περιμέναμε πολλά, αλλά παρ’ όλα αυτά αναμέναμε ότι σε σημεία που μας προβλημάτιζαν, θα βλέπαμε μετακίνηση του τρόπου προσέγγισης ή των θέσεων από πλευράς Υπουργείου. Στο θέμα αρχής, φαίνεται ότι το Υπουργείο παραμένει αμετακίνητο. Άρα, έχοντας υπόψη αυτό και σίγουρα έχοντας υπόψη ότι πρέπει να έχουμε μπροστά μας το κείμενο για να το μελετήσουμε και να τοποθετηθούμε και στα υπόλοιπα σημεία, δεν φαίνεται να δημιουργούνται αυτές οι προοπτικές που εμείς αναμέναμε, ώστε να πούμε σήμερα ότι 100% υπάρχουν λόγοι για να ακυρωθεί η κινητοποίηση. Άρα, η βασική αρχή που έχει να κάνει με τη μη θυματοποίηση των εκπαιδευτικών και την εξασφάλιση της εργασιακής προοπτικής, δεν ακούσαμε σήμερα να διασφαλίζεται. Παραμένει ως αγκάθι και σε αυτό αναφερθήκαμε ότι δεν υπάρχουν οι προοπτικές για να κάνουμε δεύτερες σκέψεις».
