Αναμφίβολα η φονική πυρκαγιά στη Μαλιά το 2025 κατά την οποία δύο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και δεκάδες περιουσίες καταστράφηκαν, αποτέλεσε μια από τις πιο μαύρες σελίδες της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας, αφού άνθρωποι έμειναν άστεγοι και χιλιάδες δέντρα μετατράπηκαν σε στάχτη και αποκαΐδια στην περιοχή της ορεινής Λεμεσού.
Εκείνη η πυρκαγιά γέννησε την ιδέα για μια καινοτόμα εφαρμογή, τη SafeIsland Cy, η οποία θα ενημερώνει τους χρήστες της σε πραγματικό χρόνο για τους χώρους που υπάρχει σε εξέλιξη φωτιά, ώστε να γνωρίζουν προς τα που να κινηθούν, αλλά και πώς να αποφύγουν συγκεκριμένες περιοχές. Η εφαρμογή που αναπτύχθηκε από την εταιρεία μέλος του TechIsland Brickworks Games, στο πλαίσιο της TechIsland Wildfire Initiative και ουσιαστικά ο κάθε χρήστης μπορεί να αναρτήσει πληροφορίες σε σχέση με μια πυρκαγιά που εντόπισε, να ενημερώσει τις αρμόδιες υπηρεσίες, καθώς και να δημοσιεύσει φωτογραφίες.
Για αποτροπή δημοσίευσης πληροφορίων που είναι λανθασμένες, την ευθύνη της διαχείρισης ανέλαβε το Kitas Weather, το οποίο θα ελέγχει για το κατά πόσον τα στοιχεία που υποβάλλονται είναι αληθή, πριν δημοσιοποιηθεί οτιδήποτε.
Μιλώντας στον REPORTER, ο επικεφαλής της εθελοντικής ομάδας πυρόσβεσης της kitasweather, Έρικ Κίτας, υπέδειξε πως λόγω της εξέλιξης της φωτιάς που επηρέασε τόσες κοινότητες στην ορεινή Λεμεσό, αλλά και λόγω ελλειπούς ενημέρωσης για το μέγεθός της, όπως για παράδειγμα προς τα που κινείτο, δημιουργήθηκε το συγκεκριμένο app. «Πλέον θα μπορεί ο κόσμος να ανεβάζει μια φωτογραφία και μια απλή περιγραφή για το τι συμβαίνει, ώστε να ενημερωνόμαστε όσοι το έχουμε, σε πραγματικό χρόνο, κάτι το οποίο δεν υπήρχε και δεν υπάρχει».
Δεδομένου, συνέχισε, ότι κάποιος μπορεί να βάλει μια ψευδή αναφορά, την ευθύνη της διαχείρισής του για τον έλεγχο της ποιότητας των πληροφοριών την ανέλαβε το Kitas Weather. Άρα οι αναρτήσεις περνούν από έλεγχο, είτε είναι φωτογραφία, αναφορά, είτε οτιδήποτε. Παράλληλα, υπάρχουν όλοι οι πυροσβεστικοί σταθμοί με τα τηλέφωνά τους, άρα οποιοσδήποτε θέλει να ενημερώσει, μπορεί να καλέσει απευθείας για να δώσει πληροφορίες. Επίσης, υπάρχουν φαρμακεία, αστυνομικοί σταθμοί. Μπορεί σε κάποια να υπάρχει ελλιπής πληροφόρηση, αλλά με τον έλεγχό μας θα διαπιστώνουμε ότι είναι σε σωστό σημείο που δηλώθηκε ο σταθμός».
Συνέχισε λέγοντας πως θα ενημερωθεί το app για τα υδροστόμια, αφού όταν πάει κάποιος σε μια πυρκαγιά, είτε είναι επαγγελματίας, είτε εθελοντής, δεν μπορεί να γνωρίζει απ' έξω όλα τα υδροστόμια που γεμίζουν τα πυροσβεστικά, ιδίως όταν εργάζονται άνθρωποι από άλλες επαρχίες. «Άρα ζητάμε τη βοήθεια τόσο του κόσμου, όσο και των κοινοτήτων να μας δηλώσουν τα συγκεκριμένα σημεία και εμείς θα ελέγχουμε ότι όντως υπάρχουν».
Σιγά σιγά, είπε, «με τη βοήθεια των μελών του app θα στηθεί και θα δίνει αρκετή πληροφόρηση στον κόσμο και στις υπηρεσίες. Όταν ανακοινωθεί μια εκκένωση, θα μπορούμε να χρωματίσουμε πάνω το χώρο της εκκένωσης για να ξέρει ο κόσμος από που πρέπει να εκκενώσει. Για αυτό μελλοντικά, όταν θα γίνει και η πολιτική προστασία θα θέλαμε να γίνεται πιο άμεση πληροφόρηση και σε εμάς τους διαχειριστές, ώστε να βάζουμε μια σημαντική πληροφόρηση στον κόσμο».
Επισήμανε εξάλλου πως η Techisland με την Brickworks ανέλαβαν τη δημιουργία και το Kitas Weather τη διαχείριση του app. Με την πάροδο του χρόνου όταν διαπιστώσουν ότι κάποιoς με τις πληροφορίες που βάζει είναι έγκυρος, θα γίνεται προέγκριση των αναρτήσεών τους, όπως συμβαίνει στη σελίδα των Καιρόφιλων στο Facebook.
H γέννηση της ιδέας και πώς λειτουργεί
Από την πλευράς του, εκπρόσωπος του TechIsland, μιλώντας στον REPORTER, επανέλαβε πως η ιδέα για το SafeIsland CY προέκυψε μέσα από τη δουλειά και τη συνολικότερη στρατηγική προσέγγιση της TechIsland Wildfire Initiative, η οποία δημιουργήθηκε μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2025. Η πρωτοβουλία, είπε, ξεκίνησε αρχικά ως μια άμεση κινητοποίηση για τη στήριξη των πληγεισών κοινοτήτων, αλλά σταδιακά εξελίχθηκε σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα που εστιάζει όχι μόνο στην αποκατάσταση, αλλά και στην πρόληψη, την ετοιμότητα και την έγκαιρη ανταπόκριση.
Μέσα από αυτή τη διαδικασία, είπε, «προέκυψε μια πολύ απλή παρατήρηση: στα πρώτα κρίσιμα λεπτά μιας πυρκαγιάς, η πληροφόρηση σε τοπικό επίπεδο είναι συχνά αποσπασματική. Κάποιος που βρίσκεται κοντά μπορεί να δει καπνό, έναν κλειστό δρόμο ή μεταβαλλόμενες συνθήκες πολύ πριν αυτή η πληροφορία γίνει ευρύτερα γνωστή. Το ερώτημα λοιπόν ήταν πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε την τεχνολογία, ώστε αυτές οι πληροφορίες να συγκεντρώνονται και να είναι πιο εύκολα προσβάσιμες. Έτσι προέκυψε το SafeIsland CY, το οποίο αναπτύχθηκε από την εταιρεία μέλος του TechIsland Brickworks Games στο πλαίσιο της TechIsland Wildfire Initiative».
Σε σχέση με τον τρόπο που μπορεί να βοηθήσει το κοινό, εξήγησε ότι «ο στόχος του SafeIsland CY είναι να προσθέσει ένα ακόμη επίπεδο ενημέρωσης σε τοπικό επίπεδο, ειδικά σε περιπτώσεις όπου οι συνθήκες αλλάζουν γρήγορα».
Μέσα από έναν διαδραστικό χάρτη, σημείωσε, «οι χρήστες μπορούν να αναφέρουν ενδείξεις πυρκαγιάς ή καπνού, να προσθέσουν φωτογραφία ή σύντομη περιγραφή και να λαμβάνουν ειδοποιήσεις για κοντινές αναφορές. Παράλληλα, μπορούν να έχουν πρόσβαση σε χρήσιμες πληροφορίες πυρασφάλειας, όπως σημεία πυροσβεστικών σταθμών και υδροληψίας».
Όπως είπε, «η αξία του βρίσκεται κυρίως στο ότι μπορεί να βοηθήσει τις κοινότητες να μοιράζονται σχετικές τοπικές πληροφορίες πιο γρήγορα και πιο οργανωμένα, ιδιαίτερα σε αγροτικές, ορεινές ή άλλες περιοχές υψηλού κινδύνου. Οι πληροφορίες που υποβάλλονται αξιολογούνται και επαληθεύονται από τους διαχειριστές της πλατφόρμας πριν εμφανιστούν στον χάρτη».
Επισήμανε πως «είναι όμως πολύ σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε ότι το SafeIsland δεν υποκαθιστά την Πυροσβεστική Υπηρεσία, τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, τις επίσημες προειδοποιήσεις ή τα καθιερωμένα κανάλια επικοινωνίας. Σε περίπτωση άμεσου κινδύνου, οι πολίτες πρέπει πάντοτε να απευθύνονται στις αρμόδιες αρχές. Πρόκειται για ένα συμπληρωματικό εργαλείο ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης της κοινότητας».
Προς το παρόν ανεξάρτητη η πρωτοβουλία
Κληθείς να τοποθετηθεί ως προς το κατά πόσον υπάρχει συνεννόηση και συνεργασία με την Πυροσβεστική και το Τμήμα Δασών για ενημέρωση σε περίπτωση πυρκαγιών, είπε ότι σε αυτό το στάδιο, το SafeIsland CY αποτελεί ανεξάρτητη πρωτοβουλία και δεν παρουσιάζεται ως εφαρμογή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, του Τμήματος Δασών ή άλλης κρατικής αρχής. Επίσης, μια αναφορά που γίνεται μέσω της εφαρμογής δεν αποστέλλεται αυτόματα στις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης».
Αυτός είναι και ένας από τους λόγους, είπε «για τους οποίους η εφαρμογή λανσάρεται αρχικά σε πιλοτική φάση. Στόχος είναι να αξιολογηθεί η λειτουργία της σε πραγματικές συνθήκες, να συγκεντρωθεί feedback τόσο από τους χρήστες όσο και από αρμόδιους φορείς και, μέσα από αυτή τη διαδικασία, να εξεταστούν τρόποι περαιτέρω βελτίωσης της πλατφόρμας και των διαδικασιών της. Άρα, θα λέγαμε ότι υπάρχει σαφώς περιθώριο για περαιτέρω διάλογο και συνέργειες με αρμόδιους φορείς στο μέλλον, αλλά σε αυτή τη φάση είναι σημαντικό να μην δημιουργείται η εντύπωση ότι το SafeIsland αποτελεί επίσημο κρατικό σύστημα ενημέρωσης».
Οι υπόλοιπες δράσεις τoυ TechIsland
Αναφερόμενος στις υπόλοιπες ενέργειες που γίνονται από πλευράς TechIsland για στήριξη των πυρόπληκτων, επισήμανε ότι «η TechIsland Wildfire Initiative ξεκίνησε αμέσως μετά τις πυρκαγιές του 2025, όταν περισσότερες από 60 εταιρείες και ιδιώτες ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα του TechIsland, κινητοποιώντας συνολική στήριξη περίπου €2 εκατομμυρίων. Αυτό που αρχικά επικεντρώθηκε στις άμεσες ανάγκες των πληγεισών κοινοτήτων εξελίχθηκε στη συνέχεια σε ένα πιο μακροπρόθεσμο πρόγραμμα με δράσεις αποκατάστασης, πρόληψης και ετοιμότητας».
Σημείωσε εξάλλου ότι «μία από τις σημαντικότερες δράσεις είναι η συνεισφορά ύψους €450.000 για την απόκτηση μικρών πυροσβεστικών οχημάτων από 45 κοινότητες, στο πλαίσιο συνεργασίας με το Υπουργείο Εσωτερικών και την Ένωση Κοινοτήτων Κύπρου. Η συνεισφορά καλύπτει το 20% του σχετικού κόστους και έχει στόχο να ενισχύσει την επιχειρησιακή ετοιμότητα των ίδιων των κοινοτήτων».
Παράλληλα, είπε πως «η πρωτοβουλία χρηματοδοτεί το Geosfire Project του The Cyprus Institute, το οποίο εξετάζει τεχνολογίες έγκαιρης ανίχνευσης πυρκαγιών με χρήση δορυφορικών δεδομένων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών».
Τόνισε ακόμα πως «στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας υλοποιήθηκε επίσης το Green Souni, το οποίο ηγήθηκε η Belle Air Villas, που περιλάμβανε καθαρισμό και αποκατάσταση καμένων εκτάσεων, φύτευση 130 ώριμων κυπαρισσιών και 200 θάμνων και τη δημιουργία ενός νέου πράσινου διαδρόμου. Το έργο έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε η μεθοδολογία του να μπορεί να αξιοποιηθεί και σε άλλες κοινότητες που έχουν πληγεί από πυρκαγιές».
Καταληκτικά, σημείωσε ότι «η λογική πίσω από όλες αυτές τις δράσεις είναι κοινή: να συνδυάσουμε την τεχνολογία, την τεχνογνωσία του ιδιωτικού τομέα, τις τοπικές κοινότητες, τους αρμόδιους φορείς και τους εθελοντές, ώστε η στήριξη να μην περιορίζεται μόνο στην αντιμετώπιση των συνεπειών μιας πυρκαγιάς, αλλά να ενισχύει συνολικά την πρόληψη, την ετοιμότητα και την ανθεκτικότητα των κοινοτήτων».
Πώς μπορείτε να το κατεβάσετε:
