Την ώρα που όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς αναγνωρίζουν τις τεράστιες ελλείψεις και τα σοβαρά κενά που αντιμετωπίζουν οι γονείς και οι κηδεμόνες ατόμων με αυτισμό, μέχρι σήμερα δεν έχουν προωθηθεί ουσιαστικές βελτιώσεις και αποτελεσματικές λύσεις. Ως αποτέλεσμα, αρκετά περιστατικά καταλήγουν στο Νοσοκομείο Αθαλάσσας, ένα ζήτημα που αναμένεται να απασχολήσει εκ νέου τη Βουλή τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, καθώς οι καταγγελίες και οι εκκλήσεις των οικογενειών συνεχίζονται χωρίς να υπάρχει ορατή διέξοδος.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα φαίνεται να εντοπίζεται στις ανύπαρκτες ή ανεπαρκείς υποδομές και στην ανικανότητα του κράτους να στηρίξει τα άτομα αυτά, όπως και τις οικογένειες τους. Παρά τα περιστατικά που ήρθαν στο φως της δημοσιότητας, με τελευταίο αυτό της νοσηλείας ανήλικου παιδιού με αυτισμό στο Νοσοκομείο Αθαλάσσας επειδή δεν υπάρχουν κατάλληλοι χώροι φιλοξενίας και διαχείρισης σε περιόδους κρίσης, οι ενέργειες που έγιναν μέχρι σήμερα παραμένουν μηδαμινές. Ως εκ τούτου, οι γονείς και οι κηδεμόνες των παιδιών αυτών εξακολουθούν να σηκώνουν καθημερινά τον δικό τους σταυρό, αντιμετωπίζοντας μόνοι τους μια ιδιαίτερα απαιτητική και ψυχοφθόρα πραγματικότητα.
Και αυτό διότι οι επιλογές που έχουν στη διάθεσή τους για να μπορέσουν τα παιδιά τους να βελτιωθούν είναι περιορισμένες, ενώ η διαχείριση που γίνεται σε περιόδους κρίσης μέσω έντονης φαρμακευτικής αγωγής οδηγεί πολλές φορές τα άτομα αυτά σε μία κατάσταση πλήρους αποσύνδεσης από το περιβάλλον γύρω τους. Παράλληλα, υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες οι παρενέργειες των φαρμάκων είναι ιδιαίτερα έντονες και οδηγούν ακόμη και στην εκδήλωση επιθετικών συμπεριφορών, επιβαρύνοντας περαιτέρω τόσο τα ίδια τα άτομα όσο και τις οικογένειές τους.
Μιλώντας στον REPORTER, το μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΚΥΣΟΑ, πρόεδρος του Παγκύπριου Συνδέσμου Γονέων Ατόμων με Νοητική Αναπηρία και πρόεδρος του Συνδέσμου Συγγενών και Φίλων Ατόμων με Αυτισμό, Σταύρος Βρόντης, ανέφερε πως «έχουν αναγνωριστεί από όλους οι ελλείψεις και τα προβλήματα. Είναι ένα θέμα επαναλαμβανόμενο και δυστυχώς οι οικογένειες που αντιμετωπίζουν αυτά τα προβλήματα είναι εξαντλημένες. Οι περισσότεροι γονείς προσπαθούν να πιαστούν από κάπου για να μπορέσουν να βγάλουν την ημέρα και τη νύχτα τους. Το σύστημα αυτό το χρησιμοποιεί εναντίον τους αντί να τους βοηθήσει και να τους στηρίξει».
Εξήγησε πως «ο αυτισμός είναι μία αναπηρία, η οποία λόγω της νευροαναπτυξιακής διαταραχής μπορεί να οδηγήσει τα άτομα ακόμη και σε επιθετική συμπεριφορά, είτε επειδή δεν μπορούν να επικοινωνήσουν είτε επειδή αισθητηριακά επιβαρύνονται υπερβολικά».
Παράλληλα έφερε ως παράδειγμα ότι «μπορεί ένα άτομο να αντιμετωπίζει ένα παθολογικό πρόβλημα, όπως έναν έντονο πόνο στο στομάχι. Δεν μπορεί να αντιληφθεί ότι ο πόνος προέρχεται από το στομάχι του, με αποτέλεσμα να χτυπά παντού και να αρχίζει να συμπεριφέρεται παράξενα. Σε κάποια στιγμή φτάνει σε σημείο να μην μπορεί να το διαχειριστεί και από την πίεση που νιώθει μπορεί να συμπεριφερθεί ακόμη και επιθετικά, διότι υποφέρει. Η σωστή διαχείριση των ατόμων με αυτισμό είναι πρώτα να γίνεται διερεύνηση των παθολογικών αιτιών, με κατάλληλο και εξειδικευμένο προσωπικό, το οποίο θα μπορεί να το ακινητοποιήσει για να του κάνει μία αιμοληψία. Πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στις νοσοκομειακές δομές για να μπορεί να υποβληθεί σε εξετάσεις. Πρωτόκολλα υπάρχουν, αλλά δεν εφαρμόζονται».
Περαιτέρω, ο κ. Βρόντης σημείωσε πως «αφού αποκλειστούν όλα τα παθολογικά προβλήματα ενός ατόμου, μόνο τότε θα πρέπει να καταλήγουν στην παροχή φαρμάκων, τα οποία ενδεχομένως να βοηθήσουν. Ωστόσο, αυτό που κάνουν τώρα είναι να εκδίδουν ένα διάταγμα, να βάζουν αυτά τα άτομα στο Νοσοκομείο Αθαλάσσας και να τους χορηγούν έντονη φαρμακευτική αγωγή, η οποία πολλές φορές έχει ως παρενέργεια την επιθετικότητα και τελικά το άτομο καταρρέει μαζί με την οικογένειά του».
Το σύστημα υγείας, όπως είπε, «δεν προβληματίζεται γιατί έχει μάθει να εφαρμόζει μία συγκεκριμένη διαχείριση. Θέλουν να κάνουν τα άτομα φυτά για να μην ενοχλούν. Αυτά τα πράγματα δεν είναι ωραία».
Τόνισε επίσης πως δεν υπάρχουν δομές διαχείρισης των ατόμων με αυτισμό, επισημαίνοντας ότι «ειδικότερα για τα περιστατικά που χρειάζονται ιατροφαρμακευτική φροντίδα, το σωστό είναι να υπάρχουν κατάλληλες δομές σε ειδικό περιβάλλον ή ακόμη και κινητές μονάδες, οι οποίες να μπορούν να μεταβαίνουν στα σπίτια για διαχείριση των περιστατικών. Η μεταφορά ενός ατόμου στο νοσοκομείο, αντί να γίνεται με ασφαλή τρόπο, πραγματοποιείται μέσω διατάγματος και με τη συνδρομή της Αστυνομίας, η οποία αρκετές φορές αναγκάζεται να το βάλει μέσα σε κλούβα, όπου το άτομο χτυπιέται και τραυματίζεται. Αυτό δεν είναι σωστό».
Στο Υπουργείο Υγείας η ευθύνη για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη
Όσον αφορά την ψυχική υγεία γενικότερα, τόνισε πως «το Τμήμα Ενδονοσοκομειακής Νοσηλείας Εφήβων δεν αποτελεί ικανοποιητική λύση. Στην ιστοσελίδα του αναφέρεται ότι χειρίζεται σοβαρά παιδοψυχιατρικά περιστατικά. Στη συνεδρία της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Υγείας διαπιστώθηκε ότι το ΤΕΝΕ δεν είναι σε θέση να χειριστεί αυτά τα περιστατικά, όμως σε αντίθεση με την πραγματικότητα, εξακολουθεί να διαφημίζει ότι μπορεί».
Σημείωσε ακόμη πως «όταν δημοσιοποιείται ένα περιστατικό, όπως έγινε και στην περίπτωση της κόρης μου, βγαίνουν και δικαιολογούν τα αδικαιολόγητα. Έγινε παραδοχή του προβλήματος και ο ΟΚΥπΥ συγκεκριμένα ανέφερε πως γίνονται υποδομές και χρειάζονται τα απαραίτητα κονδύλια, ενώ και οι άλλες εμπλεκόμενες υπηρεσίες θα πρέπει να κάνουν εκείνα που χρειάζονται για να μπορέσει να λειτουργήσει το σύστημα ομαλά. Άρα παραδέχθηκαν ότι δεν υπάρχουν οι αναγκαίες υποδομές. Παρόλο που γίνονται προσπάθειες για τη δημιουργία τους, δεν υπάρχουν τα κονδύλια για να τις στηρίξουν και όταν ζητούσαν συνεργασία εννοούσαν προφανώς λανθασμένα τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας, οι οποίες δεν έχουν ευθύνη σε αυτό το ζήτημα».
Παράλληλα, ο κ. Βρόντης επισήμανε πως «η ψυχική υγεία έχει δύο σκέλη. Το πρώτο αφορά τα περιστατικά που χρειάζονται ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και ενδονοσοκομειακή ρύθμιση. Πρόκειται για μία περίοδο με αρχή και τέλος. Στη συνέχεια απαιτείται φροντίδα είτε στο σπίτι είτε σε κάποιο ίδρυμα, ανάλογα με τη φύση και τη σοβαρότητα του κάθε περιστατικού».
Ο ίδιος τόνισε χαρακτηριστικά ότι «τη μεγαλύτερη ευθύνη για το θέμα της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης την έχει το Υπουργείο Υγείας, το οποίο τόσα χρόνια όχι μόνο δεν αναλαμβάνει την ευθύνη του, αλλά την μεταφέρει στο Υφυπουργείο. Αυτά τα πράγματα είναι απαράδεκτα».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
