Σε κατάσταση συναγερμού, έχει τεθεί το Μεξικό μετά το πρωτοφανές κύμα βίας που ακολούθησε την εξόντωση του ναρκω-βαρόνου Νεμέσιο Ρουμπέν Οσεγκέρα Θερβάντες, γνωστού ως «Ελ Μέντσο». Ο ηγέτης του ισχυρού καρτέλ Χαλίσκο Νέα Γενιά (Jalisco New Generation Cartel /CJNG), σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια στρατιωτικής επιχείρησης που πραγματοποιήθηκε με τη συνδρομή των ΗΠΑ, στην πολιτεία Χαλίσκο.
Η είδηση του θανάτου του, προκάλεσε άμεση έκρηξη βίας σε όλη την περιοχή που βρισκόταν υπό τον έλεγχό του, αποδεικνύοντας την τεράστια επιρροή του σε όλο το Μεξικό και σε άλλα μέρη της Λατινικής Αμερικής.
Μέλη του καρτέλ, απέκλεισαν δρόμους, πυρπόλησαν οχήματα, επιτέθηκαν σε βενζινάδικα, καταστήματα και τράπεζες και συγκρούστηκαν με τις μεξικανικές αρχές σε 20 πολιτείες.
Περισσότεροι από 70 άνθρωποι σκοτώθηκαν κατά την επιχείρηση σύλληψης του Νεμέσιο Οσεγκέρα Θερβάντες και στα επακόλουθά της, ανακοίνωσαν οι αρχές τη Δευτέρα.
Φόβος
Η κυβέρνηση έχει αναπτύξει συνολικά 10.000 στρατιώτες στην περιοχή, του Χαλίσκο ενώ παράλληλα εντείνει τη συνεργασία με τις ΗΠΑ, εν μέσω ανησυχίας για τον τουρισμό και το Μουντιάλ 2026.
Η πρόεδρος Κλαούντια Σεϊνμπάουμ χαρακτήρισε την επιχείρηση «αποφασιστική» και υποστήριξε ότι η κατάσταση εξομαλύνεται. «Υπάρχει ηρεμία, υπάρχει κυβέρνηση, υπάρχουν ένοπλες δυνάμεις και υπάρχει μεγάλος συντονισμός», δήλωσε. Πρόσθεσε ότι «η ειρήνη, η ασφάλεια και η ομαλότητα» διατηρούνται σε ολόκληρο το Μεξικό.
Στον απόηχο των γεγονότων, πολλοί κάτοικοι και τουρίστες παρέμειναν στα σπίτια τους με τον φόβο να πλανάται σε πολλές περιοχές της χώρας.
Η παραθαλάσσια πόλη-θέρετρο Πουέρτο Βαγιάρτα στον Ειρηνικό επλήγη επίσης σκληρά από αντίποινα του καρτέλ, τρομάζοντας τους τουρίστες.
Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ προέτρεψε τους Αμερικανούς υπηκόους να συνεχίσουν να «παραμένουν στα καταφύγια» σε ορισμένες περιοχές, καθώς άλλες περιοχές της χώρας επιστρέφουν στην «κανονικότητα». Η 24ωρη γραμμή έκτακτης ανάγκης του υπουργείου για Αμερικανούς πολίτες δέχτηκε εκατοντάδες κλήσεις μετά την αναστολή των πτήσεων προς το Puerto Vallarta από αρκετές αεροπορικές εταιρείες. Ανάλογες συστάσεις εξέδωσαν και άλλες χώρες.
Ο Ελ Μέντσο και το καρτέλ του
Ο «Ελ Μέντσο», ήταν ο διαβόητος ηγέτης του Καρτέλ Χαλίσκο Νέα Γενιά, ενός από τα ταχύτερα αναπτυσσόμενα εγκληματικά δίκτυα στο Μεξικό, γνωστό για τη διακίνηση φαιντανύλης, μεθαμφεταμίνης και κοκαΐνης προς τις Ηνωμένες Πολιτείες και για τις θρασύτατες επιθέσεις του εναντίον Μεξικανών κυβερνητικών αξιωματούχων.
Ο Λευκός Οίκος επιβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ παρείχαν υποστήριξη πληροφοριών στην επιχείρηση σύλληψης του ηγέτη του καρτέλ και επαίνεσε τον μεξικανικό στρατό για την εξουδετέρωση ενός από τους πλέον καταζητούμενους εγκληματίες και στις δύο χώρες. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχε προσφέρει αμοιβή έως και 15 εκατομμύρια δολάρια για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στη σύλληψη του «Ελ Μέντσο».
Ο θάνατος του Οσεγκέρα Θερβάντες ήρθε τη στιγμή που η μεξικανική κυβέρνηση έχει εντείνει την επίθεσή της κατά των καρτέλ, σε μια προσπάθεια να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να πατάξει τις εγκληματικές οργανώσεις, απειλώντας με επιβολή επιπλέον δασμών ή με μονομερή στρατιωτική δράση αν η χώρα δεν επιδείξει αποτελέσματα.
Το Μεξικό ήλπιζε ότι ο θάνατος ενός από τους μεγαλύτερους διακινητές φαιντανύλης στον κόσμο θα μείωνε αυτή την πίεση, όμως πολλοί άνθρωποι παρέμεναν ανήσυχοι, περιμένοντας να δουν την αντίδραση του ισχυρού καρτέλ, όπως μεταδίδει το AP.
Ο Οσεγκέρα Θερβάντες πέθανε έπειτα από ανταλλαγή πυροβολισμών με τον μεξικανικό στρατό την Κυριακή. Ο υπουργός Άμυνας του Μεξικού, στρατηγός Ρικάρντο Τρεβίγια, δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι αρχές είχαν εντοπίσει μία από τις συντρόφους του στο κρησφύγετό του στην Ταπαλπά. Ο ηγέτης του καρτέλ και δύο σωματοφύλακές του διέφυγαν σε δασώδη περιοχή, όπου τραυματίστηκαν σοβαρά σε ανταλλαγή πυρών. Συνελήφθησαν και πέθαναν καθ’ οδόν προς την Πόλη του Μεξικού, είπε ο Τρεβίγια.
Ο θάνατός του, θα μπορούσε να προκαλέσει ένα ντόμινο βίας στις χώρες της Λατινικής Αμερικής που αποτελούν μέρος του δικτύου παραγωγής, εξαγωγής κοκαΐνης του καρτέλ του, ιδίως στον Ισημερινό και την Κολομβία.
Ωμή βία
Σύμφωνα με τους New York Times, η επιρροή του Jalisco New Generation Cartel στο οποίο ο Ελ Μέντσο ηγείτο, γίνεται αισθητή σχεδόν σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Πρόκειται περισσότερο για έναν όμιλο παρά για μια ενιαία οντότητα, αποτελούμενο από δεκάδες ομάδες διάσπαρτες σε όλο το Μεξικό, που δραστηριοποιούνται σε τομείς από την καλλιέργεια αβοκάντο που χρησιμοποιούνται στο γουακαμόλε των Αμερικανών μέχρι τη διακίνηση μεταναστών στις Ηνωμένες Πολιτείες και, φυσικά, το εμπόριο ναρκωτικών.
Καθώς Μεξικανοί και Αμερικανοί αξιωματούχοι αναμένουν να δουν τι μέλλει γενέσθαι για το καρτέλ — αν θα οριστεί γρήγορα διάδοχος ή αν θα βυθιστεί σε εσωτερικές διαμάχες για το ποιος θα αναλάβει την ηγεσία — ένα πράγμα φαίνεται πιθανό: ο θάνατος του Ελ Μέντσο από μόνος του δεν σημαίνει το τέλος της οργάνωσης.
Η πλήρης ονομασία του, Καρτέλ Χαλίσκο Νέα Γενιά υπογραμμίζει τη φιλοδοξία του και το πόσο βαθιά ριζωμένο είναι στο Μεξικό. Η εξάλειψή του απαιτεί μια πιο υπομονετική, μακροπρόθεσμη προσέγγιση από τη θανάτωση ή τη σύλληψη ενός και μόνο άνδρα, λένε οι αναλυτές.
«Δημιούργησαν μια νέα γενιά που κάνει τα πράγματα διαφορετικά», δήλωσε ο Carlos Pérez Ricart, ένας ειδικό στο μεξικανικό ερευνητικό ίδρυμα Center for Economic Research and Teaching. «Εφάρμοσαν έναν τρόπο βίας πολύ καλά υπολογισμένο. Είναι ναρκωτρομοκρατία» είπε.
Ο Carlos Pérez Ricart, όπως και άλλοι αναλυτές, είπε ότι κάθε νέα γενιά μελών των καρτέλ τείνει να είναι πιο βίαιη από την προηγούμενη, ως τρόπος επιβολής της εξουσίας. Με κάθε νέα γενιά, αυτό που κάποτε θεωρούνταν αδιανόητο γίνεται η νέα κανονικότητα.
Η ωμότητα της βίας — αντίπαλοι αποκεφαλίζονται και τα σώματά τους εκτίθενται σε δημόσια πάρκα — είναι το ζητούμενο, είπαν. Γίνεται το νέο πρότυπο, ένας φρικιαστικός τρόπος να ξεπεράσουν τους αντιπάλους τους.
«Οι σημερινοί ηγέτες έχουν πολύ χαμηλότερο προσδόκιμο ζωής», είπε ο κ. Πέρες. «Το μορφωτικό τους επίπεδο είναι επίσης χαμηλότερο και η σύνδεσή τους με την περιοχή όπου δραστηριοποιούνται είναι πλέον σχεδόν μηδενική.» Ένα αποτέλεσμα είναι μια ιδιαίτερα αμείλικτη αποστασιοποίηση από τα δεινά του τοπικού πληθυσμού.
Ανθεκτικότητα
Το Μεξικό δίνει τώρα αυτό που ενδέχεται να αποδειχθεί ένας από τους πιο αιματηρούς και καθοριστικούς πολέμους κατά των καρτέλ στην ιστορία του, λένε οι αναλυτές.
Από το 2024, η μεξικανική κυβέρνηση έχει βαλτώσει στον βορρά, πολεμώντας το Καρτέλ Σιναλόα. Τώρα άνοιξε ένα δεύτερο μέτωπο κατά του Καρτέλ Νέα Γενιά του Χαλίσκο, με έδρα το δυτικό Μεξικό αλλά με παρακλάδια παντού. Τα δύο μεξικανικά καρτέλ, ορκισμένοι εχθροί, θεωρούνται από τα ισχυρότερα στον κόσμο.
Οι ιστορίες των καρτέλ υπενθυμίζουν πόσο ανθεκτικά μπορούν να αποδειχθούν, ακόμη κι όταν η κυβέρνηση πετυχαίνει σημαντικά πλήγματα εναντίον τους, λένε οι ΝΥΤ.
Το Καρτέλ Σιναλόα, για παράδειγμα, δεν εξαφανίστηκε μετά τη σύλληψη και έκδοση στις Ηνωμένες Πολιτείες του αρχηγού του, Χοακίν Γκουσμάν Λοέρα, του διαβόητου βαρόνου γνωστού ως Ελ Τσάπο.
Και το ίδιο το Καρτέλ Χαλίσκο γεννήθηκε από τα ερείπια μιας άλλης οργάνωσης, του Καρτέλ Μιλένιο, που διαλύθηκε σε εσωτερικές συγκρούσεις αφού η ηγεσία του συνελήφθη και σκοτώθηκε.
Μέχρι το 2009, ο κ. Οσεγκέρα είχε αναδειχθεί στην κορυφή — εν μέρει λόγω της προθυμίας του να υιοθετήσει θεαματικά επίπεδα βίας για να νικήσει τους εχθρούς του.
Αντί να στοχεύουν απλώς «βαρόνους» όπως ο κ. Οσεγκέρα, οι αρχές πρέπει να υιοθετήσουν μια ολιστική προσέγγιση για να διαλύσουν πιο ολοκληρωμένα αυτές τις οργανώσεις, λένε οι αναλυτές.
Πηγή: in.gr
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Από μια ερωμένη του «Ελ Μέντσο» εντόπισαν τον βαρόνο των ναρκωτικών οι αστυνομικοί στο Μεξικό
- Ο ρόλος των ΗΠΑ στην εξόντωση του «Ελ Μέντσο» στο Μεξικό-Η μυστική συνεργασία πίσω από το χτύπημα στο καρτέλ
