Κατά της όποιας απόφασης για άνοιγμα της λεωφόρου Μακαρίου τάσσεται η υπουργός Μεταφορών, Ευανθία Τσολάκη, όπως αποκάλυψε η εκπρόσωπος του Υπουργείου, Εύη Αναγιωτού ενώπιον της Επιτροπής Μεταφορών της Βουλής, αναφορά που προκάλεσε ποικίλα σχόλια μεταξύ των καλεσμένων, αλλά και των βουλευτών της Επιτροπής.
Ουσιαστικά, η Προϊστάμενη Κλάδου Βιώσιμης Κινητικότητας, του Υπουργείου Μεταφορών, ανέφερε πως «η υπουργός είναι πλήρως αρνητική στην επιστροφή χρημάτων», όπως υπέδειξε, αναφερόμενη στο ενδεχόμενο να ζητηθεί από την Ε.Ε. να παραδοθούν πίσω ποσά που παραχωρήθηκαν στο πλαίσιο για συγχρηματοδότηση του έργου, ενώ όταν ζητήθηκε διευκρίνιση κατά πόσον αυτό που λέει ουσιαστικά είναι αν η υπουργός τάσσεται κατά του ανοίγματος της Λεωφόρου, απάντησε καταφατικά.
Παράλληλα, στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε και το ποσό που θα πρέπει να καταβληθεί, σε περίπτωση που ανατραπεί το σημερινό πλάνο και ανοίξει η λεωφόρος Μακαρίου, αφού στη δημόσια σφαίρα τέθηκε πως αυτό ανέρχεται σε 21.6 εκατομμύρια ευρώ, με εκπρόσωπο της Διεύθυνσης Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, του Υπουργείου Οικονομικών να απορρίπτει ότι το ποσό είναι τόσο μεγάλο.
Όπως εξήγησε ο Αλέξιος Κωνσταντινίδης, το ποσό των 21.6 εκατομμυρίων, αφορούν και την ανάπλαση της Στασικράτους, ξεκαθαρίζοντας πως για τη Μακαρίου τα χρήματα που λήφθηκαν ήταν 11 εκατομμύρια ευρώ. Ως εκ τούτου, σε περίπτωση που προχωρήσουν με αλλαγές πριν παρέλθουν πέντε χρόνια, που άρχισαν να μετρούν από πέρυσι, τότε είναι δεδομένο ότι θα ζητηθεί επιστροφή μέρους του ποσού από τους Ευρωπαίους, τους οποίους χαρακτήρισε σκληρούς και άκαμπτους.
Η θέση του Υπουργείου Μεταφορών
Η Προϊστάμενη Κλάδου Βιώσιμης Κινητικότητας, Εύη Αναγιωτού στη δική της τοποθέτηση ανέφερε πως «οι σχεδιασμοί είναι μακροχρόνιοι και βασίζονται σε στρατηγικές μελέτες. Βασίζονται στα ΣΒΑΚ, που είναι μελέτες που αξιολογούν την πόλη. Εκπονήσαμε το πλάνο της Λευκωσίας για τους κυκλοφοριακούς φόρτους μελλοντικά. Όλα είναι στη βάση του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα, που η Κύπρος είναι δεσμευμένη για μείωση των ρύπων. Η συγκεκριμένη λεωφόρος εμπίπτει στο στρατηγικό σχέδιο για μείωση του κυκλοφοριακού. Είμαστε πλήρως εξαρτημένοι από το αυτοκίνητο. Κάθε χρόνο αυξάνονται 8% τα οχήματα. Το σκεπτικό των περισσότερων δρόμων έχει αποτύχει. Οι πολίτες επιλέγουν περισσότερα αυτοκίνητα, γιατί δεν τους δίνουμε περισσότερες επιλογές σε δημόσιες διακινήσεις».
Επισήμανε εξάλλου ότι «η λεωφόρος Μακαρίου μπήκε ως μετρήσιμο έργο, είναι μέσα στο στρατηγικό πλαίσιο ενεργειακής πολιτικής. Προσμετρήσαμε το έργο για μείωση χρήσης του αυτοκινήτου. Εξάλλου, ως κράτος μέλος έχουμε οδηγίες να ανεξαρτητοποιήσουμε την οικονομία μας από τα καύσιμα».
Τότε, ο Πρόεδρος της Επιτροπής, Σωτήρης Ιωάννου ζήτησε από την εκπρόσωπο του Υπουργείου να απαντήσει για το κατά πόσον συμφωνούν με την εισήγηση για άνοιγμα, τονίζοντας ότι «αναμένουν την μελέτη από το Δήμο, για να δουν τις κυκλοφοριακές μελέτες και λοιπά, προτού τοποθετηθούν».
Ελαφρώς διαφοροποιημένη η πρόταση του Δήμου για τη διακίνηση
Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Λευκωσίας, Χαράλαμπος Προύντζος, υπέδειξε ότι «οι αποφάσεις για τη Μακαρίου λήφθηκαν επί της προηγούμενης δημοτικής Αρχής. Δεν το λέω για να αποποιήσωτην ευθύνη μας. Προσπαθούμε να επιλύσουμε το πρόβλημα και να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις. Υπάρχουν έντονες απόψεις και διχασμός, ωστόσο πρέπει να υπάρξει νηφαλιότητα. Συζητήσαμε πριν ένα χρόνο για το θέμα. Ως προς τη βόρεια Μακαρίου ενέπιπτε στο Δήμο Λευκωσίας. Στη νότια Μακαρίου οι αποφάσεις λήφθηκαν από το Υπουργείου Μεταφορών».
Επισήμανε ακόμα πως «το Δημοτικό Συμβούλιο έλαβε την απόφαση πριν ένα χρόνο και εγώ έθεσα εισήγηση για αξιοποίηση κυκλοφοριακών ρυθμίσεων και την τροποποίηση. Έγιναν κυκλοφοριακά μοντέλα που καταδείκνυαν ότι η μονοδρόμηση βοήθησαν στην ταχεία μετάβαση στο κέντρο της πόλης. Στη βάση της αξιολόγησής μας εντοπίστηκαν διάφορα θέματα. Υπάρχει διασπορά τρίτων σε περιοχές οικιστικές και εμπορικές. Εντοπίστηκαν λειτουργικά προβλήματα μεταξύ Καλλιπόλεως και Μακαρίου και πιο συγκεκριμένα στην οδό Ηπατίας. Λήφθηκαν μέτρα για να βελτιωθεί η κατάσταση».
Ο κ. Προύντζος αναφέρθηκε στην πρόταση που υπάρχει με βάση την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, ώστε για το βόρειο τμήμα προνοεί να παραμείνει το υφιστάμενο καθεστώς με μια λωρίδα κυκλοφορίας προς κάθε κατεύθυνση. Όπως είπε «από Σπύρου Κυπριανού μέχρι Μακαρίου να ισχύει από τις 7:00 μέχρι τις 21:00 για ιδιωτικά οχήματα και από τις 21:00 μέχρι τις 7:00 για εξουσιοδοτημένα, όπως λεωφορεία ή για όσους έχουν γραφεία ή οικίες. Η ρύθμιση αυτή θα ισχύσει και για τη λεωφόρο Αναστάσιου Λεβέντη. Για τα Σαββατοκύριακα θα ίσχυε ότι θα διακινούνταν μόνο εξουσιοδοτημένα οχήματα».
Σήμερα, όπως εξήγησε, η πρόταση που υπάρχει είναι ελαφρώς διαφοροποιημένη από την αρχική, χωρίς όμως να δώσει επιπλέον στοιχεία επ' αυτής.
Στα 11 εκατομμύρια η συγχρηματοδότηση της ΕΕ
Στη συνέχεια, ο κ. Αλέξιος Κωνσταντινίδης, που εκπροσωπεί τη Διεύθυνση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων του Υπουργείου Οικονομικών, σημείωσε πως διαχειρίστηκαν το πρόγραμμα μέσα από το οποίο συγχρηματοδοτήθηκε το έργο.
Όπως είπε «ολοκληρώθηκε το έργο και το πρόγραμμα με επιτυχία», ενώ ξεκαθάρισε ότι δεν μπορούν να γίνουν παρεμβάσεις εντός των πέντε ετών, που άρχισαν να μετρούν από το 2025.
«Δεν είναι καθαρό πώς θα είναι η απόφαση της ΕΕ. Το ποσό των 21,6 εκατομμύρια που ακούγεται είναι αυτό που συγχρηματοδοτήθηκε. Ωστόσο για τη Μακαρίου είναι 11 εκατομμύρια ευρώ».
Τότε, ο πρόεδρος της Επιτροπής Μεταφορών, Σωτήρης Ιωάννου, ζήτησε να απαντήσει ο κ. Κωνσταντινίδης για το τι ισχύει όταν θεωρήσουμε πως τα σχέδια που έγιναν δεν λειτούργησαν, με τον εκπρόσωπο του Υπουργείου να διαμηνύει πως «δεν υπάρχει ακριβές κριτήριο. Οι λεωφορειολωρίδες θα μείνουν, οι ποδηλατόδρομοι θα μείνουν. Αν κόψουμε ένα μέρος, θα λογοδοτήσουμε στους Ευρωπαίους, οι οποίοι είναι σκληροί και άκαμπτοι σε τέτοιες διαπραγματεύσεις. Σίγουρα δεν είναι όλο το έργο που θα αποκοπεί. Ούτε 21 εκατομμύρια, ούτε 11, θα γίνει διαπραγμάτευση».
Τόσο η εκπρόσωπος της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, όσο και της Αστυνομίας, που έλαβαν στη συνέχεια το λόγο, διαμηνύσαν ότι δεν μπορούν να παρέμβουν στη λήψη οποιασδήποτε απόφασης από πλευράς του Δήμου.
Ακολούθως ακούστηκαν τοποθετήσεις από διάφορους καταστηματάρχες της περιοχής, ενώ ο εκπρόσωπος της ΟΕΒ, είπε ότι η θέση που εκφράστηκε «είναι ότι πρέπει να γίνει ξανά κέντρο η Λευκωσία και να αναπτυχθεί το εμπορικό τρίγωνο, διαμηνύοντας ότι πρέπει να ενισχυθεί η προσβασιμότητα, ενώ παράλληλα κάλεσε σε κίνητρα προς κατοίκους και τις επιχειρήσεις».
Ο εκπρόσωπος του ΚΕΒΕ, σημείωσε πως «συνόψισαν κατατοπιστικά την εικόνα ο Δήμαρχος και ο Αντιδήμαρχος. Όσα έγιναν μέχρι στιγμής δεν απέδωσαν. Αντιθέτως, στις παρόδους της Μακαρίου, όπου υπάρχει έστω και παραμικρή προσβασιμότητα, υπάρχει κίνηση».
Τέλος, η ΠΟΒΕΚ, επισήμανε ότι «να αντιληφθούμε και να κατανοήσουμε ότι μετά από τέσσερα χρόνια δεν απέδωσε αυτό το μέτρο που υφίσταται. Διαφωνώ κάθετα με το Υπουργείο Μεταφορών. Το λεωφορείο που εξασφαλίζει μετακίνηση σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις, στην Κύπρο δεν λειτουργεί».
Οι τοποθετήσεις των βουλευτών
Ο βουλευτής του ΔΗΣΥ, Ανδρέας Κωνσταντίνου, ζήτησε ενημέρωση σε σχέση με το πως προχωρά η διαδικασία για κατασκευή λεωφορειολωρίδας στη Λεωφόρο Λεμεσού, ενώ ζήτησε στοιχεία για τα εξώδικα όσων πέρασαν παρανόμως στη Λεωφόρο Μακαρίου, αλλά και που διοχετεύονται τα 13.000 οχήματα που διέσχιζαν τη Μακαρίου προηγουμένως.
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ, Εφραίμ Χρίστου, σημείωσε ότι θα αναμένουν ενημέρωση επί της πρότασης του δημάρχου και θα τοποθετηθεί η δημοτική ομάδα.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Επιτροπής, Σωτήρης Ιωάννου, εξέφρασε την θέση ότι το ΕΛΑΜ τάσσεται υπέρ του ανοίγματος της Μακαρίου.
Ο βουλευτής, Αδάμος Ασπρής από πλευράς του ΔΗΚΟ, απαντώντας σε αναφορά προσκεκλημένου ότι αρνήθηκε να τους συναντήσει, διαμήνυσε ότι δεν αρνήθηκε να τους δει, αλλά αρνήθηκε να επιβαρύνει με εκατομμύρια το δημόσιο.
Ο εκπρόσωπος της Άμεσης Δημοκρατίας, Δημήτρης Σούγλης, ανέφερε ότι το κόμμα του είναι υπέρ του ανοίγματος της Μακαρίου.
Ο δήμαρχος Λευκωσίας, απευθυνόμενος στον Δημήτρη Σούγλη, είπε ότι «η Λευκωσία δεν είναι δράμα», προκαλώντας την αντίδραση του βουλευτή, ο οποίος απέρριψε ότι προέβη σε μια τέτοια αναφορά.
Σε σχέση με τα εξώδικα, για τα οποία ζήτησε διευκρινίσεις ο βουλευτής του ΔΗΣΥ, Ανδρέας Κωνσταντίνου, ανέφερε ότι και να γίνει πρέπει να γίνει εξώδικη ρύθμιση που σήμερα δεν υφίσταται.
