Ψαλίδι στα επιδόματα που λαμβάνουν άτομα από τρίτες χώρες επιτεύχθηκε τα τελευταία δύο χρόνια, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη Βουλή, ο Υφυπουργός Μετανάστευσης, Νικόλας Ιωαννίδης, στο πλαίσιο συζήτησης για έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, για την διαχείριση του μεταναστευτικού, αναφέροντας ότι από 49 εκατομμύρια που δίδονταν το 2024, μειώθηκαν σε 15 εκατομμύρια, ενώ την ίδια ώρα, οι λήπτες είναι λιγότεροι από 2.000.
Ο υφυπουργός, ανάμεσα σε άλλα, ανέφερε ότι οι ισχύουσες άδειες νόμιμα διαμενόντων από τρίτες χώρες, στην Κύπρο, είναι κοντά στις 200.000, με τους πλείστους να είναι από τη Ρωσία, ενώ ακολουθεί το Νεπάλ, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ινδία. Μάλιστα, με βάση τα στοιχεία που έχει ενώπιόν του το Υφυπουργείο, από όσους κατέχουν άδειες διαμονής, οι πλείστοι ασχολούνται με την οικιακή απασχόληση, τη γενική απασχόληση και τις εταιρείες ξένων συμφερόντων.
Ανάμεσα σε άλλα, ο υφυπουργός αναφέρθηκε στην εξαιρετική πορεία που καταγράφεται στο μεταναστευτικό, αφού οι παράτυπες αφίξεις μέχρι σήμερα είναι κοντά στις 1.110, μειωμένες δηλαδή κατά 92% σε σχέση με το 2022, που ήταν η χειρότερη χρονιά στα χρονικά, ενώ μεγάλη μείωση συνεχίζουν να καταγράφουν και οι αιτήσεις ασύλου.
Ο εκπρόσωπος της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, αναφέρθηκε σε διάφορα ευρήματα της έκθεσης, ανάμεσα στα οποία ότι ο έλεγχος είχε ολοκληρωθεί πριν από τρία χρόνια. «Το αντικείμενο αφορούσε να διερευνηθεί κατά πόσον οι διαδικασίες για το μεταναστευτικό γίνονταν με βάση το πλαίσιο. Ένα σκέλος αφορούσε το οικονομικό και διοικητικό κόστος. Από το 21 μέχρι το 23 ανήλθε στο μισό δις».
Το δεύτερο σκέλος της έκθεσης, είπε, «αφορούσε στο σύστημα που εφαρμόστηκε για τις αιτήσεις από τρίτες χώρες και τους παράνομα διαμένοντες από τρίτες χώρες. Διαπιστώθηκε ότι δεν υπήρχε από μέρους των υπευθύνων σε σχέση με τον αριθμό των παρανόμως διαμενόντων από τρίτες χώρες. Μέσα από τη μεθοδολογία που ακολουθήσαμε, καταλήξαμε ότι ο αριθμός ανερχόταν στις 13 χιλιάδες έως 31/3/24. Επιπλέον αυτού του αριθμού, εξετάσαμε τους υπηκόους τρίτων χωρών που εισήλθαν νόμιμα στην ΚΔ. Οι πλείστοι ήρθαν με θεωρημένη άδεια εισόδου, αλλά δεν έδειχνε ότι έφυγαν. Από στοιχεία που συλλέξαμε αυτοί ήταν γύρω στις 290.000».
Σε αυτό συνέτεινε, σημείωσε «ότι για παράδειγμα πως ένας Κύπριος που μένει στο εξωτερικό, έμπαινε με το κυπριακό διαβατήριο, αλλά εξερχόταν με το διαβατήριο της χώρας που διαμένει. Άλλοι έφευγαν από παράνομο αεροδρόμιο ή μπορεί κάποιος να είχε αποθάνει. Δεν λειτουργούσαν τα επί μέρους συστήματα σε σχέση με αυτή την κατηγορία».
Δείχνουν τη θετική πορεία του μεταναστευτικού τα στοιχεία
Ακολούθως, το λόγο έλαβε ο Υφυπουργός Μετανάστευσης, ξεκαθαρίζοντας αρχικά ότι η αναφορά που έγινε από πλευράς της Ελεγκτικής, σε σχέση με τις 290.000, είπε πως είναι υπήκοοι από ΗΠΑ, Κίνα, Ρωσία, Αυστραλία.
Όπως υπέδειξε, «το λέω για να είμαι ξεκάθαρος. Αυτό που κάνουμε σήμερα για τους παράνομα διαμένοντες είναι ότι αναβαθμίσαμε τα πληροφοριακά μας συστήματα, ώστε να παρακολουθούμε κάθε αλλοδαπό που εισέρχεται στη Δημοκρατία. Οι αριθμοί των παρανόμως διαμενόντων είναι κυμαινόμενοι. Δεν μπορούμε να έχουμε ακριβή αριθμό. Η θέση μας είναι ότι μειώθηκαν δραματικά».
Σημείωσε εξάλλου ότι «οι παράτυπες αφίξεις μέχρι τέλη Αυγούστου ήταν περίπου 1000, ενώ σήμερα είναι κοντά στις 1100. Έχουμε μείωση της τάξης του 92% σε σχέση με το 2022 που ήταν η χειρότερη χρονιά. Έχουμε περισσότερες αιτήσεις ασύλου από αφίξεις, αλλά και αυτές καταγράφουν μείωση. Όταν δημιουργήθηκε το Υφυπουργείο είχαμε 24.000 εκκρεμούσες αιτήσεις ασύλου και σήμερα έχουμε περίπου τις μισές».
Αναφερόμενος ειδικότερα στους Σύρους, που είναι η μεγαλύτερη εθνοτική ομάδα που υπάρχει σήμερα στην Κύπρο, είπε πως έχουν μειωθεί. «Το 2025 σε σχέση με το 2023 έχει μειωθεί στο 85%. Φέτος σε σχέση με το 2024 έχουμε μείωση 96%. Από το Δεκέμβριο του 2024 όταν άλλαξε η Κυβέρνηση στη Συρία απέσυραν 5.500 τις αιτήσεις ασύλου και επέστρεψαν. Οι αιτήσεις ασύλου είναι συνολικά 12.500 και οι 9.000 είναι από Σύρους».
Σε σχέση με τις επιστροφές μεταναστών, φέτος ανέρχονται στις 7.100. «Βλέπουμε μικρή μείωση συγκριτικά με πέρυσι που ήταν η καλύτερη χρονιά, όταν φθάσαμε τις 12.500. Έχουμε επίσης 200 μετεγκαταστάσεις και στόχος είναι να φθάσουμε τις 1.000».
Σε ό,τι αφορά στη νόμιμη μετανάστευση, οι ισχύουσες άδειες διαμονής είναι στις 200.000. «Έχουμε 17.000 που είναι μέλη οικογενειών Κυπρίων πολιτών, 18.500 Βρετανούς, 17.000 φοιτητές. Οι μεγαλύτερες κατηγορίες είναι το οικιακό και εργατικό προσωπικό.
Έχουμε και τις άδειες μετανάστευσης, που χωρίζονται σε έξι κατηγορίες, όπως γεωργία, κτηνοτροφία, σε εταιρείες και λοιπά».
Τέλος, ο κ. Ιωαννίδης αναφέρθηκε στην προσπάθεια που καταβάλλεται για ψηφιοποίηση υπηρεσιών, τονίζοντας ότι «από τον Ιούλιο μπορούν να ανανεώνουν τις άδειες για οικιακή εργοδότηση διαδικτυακά, αυτό μειώνει τη γραφειοκρατία, την υπερφόρτωση των υπηρεσιών μας. Το 2027 θα εισαγάγουμε μια υπηρεσία που θα μπορούν να παρακολουθούν την πορεία της αίτησής τους και όταν ολοκληρωθεί θα ενημερώνονται με μήνυμα στο κινητό τους ή μέσω ηλεκτρονικού μηνύματος σε email».
Εκπρόσωπος της Υπηρεσίας Ασύλου, ανέφερε με τη σειρά του πως «από την έκθεση της Ελεγκτικής προβήκαμε σε ενέργειες, όπως για παράδειγμα κάποιοι που εγκαταλείπουν τους εργοδότες τους και διαπιστώσαμε ότι έφυγαν από τα κατεχόμενα. Απελάσαμε 56 άτομα τρίτων χωρών μέσω Frontex. Μέχρι το τέλος του έτους στοχεύουμε να συμμετέχουμε σε όσες επιχειρήσεις χρειαστεί. Σε σχέση με τις απελάσεις ήμαστε στην τρίτη θέση από όλες τις χώρες της ΕΕ, σε απόλυτους αριθμούς, δεδομένου και του μεγέθους μας».
Ζήτησαν απαντήσεις σε ζητήματα μετανάστευσης και Σέγκεν οι βουλευτές
Ο βουλευτής του ΔΗΣΥ, Γιώργος Παμπορίδης κάλεσε τον Υφυπουργό να τοποθετηθεί σε σχέση με τον αριθμό των 290.000 για τους οποίους ειπώθηκε ότι οι πλείστοι αναχώρησαν και πως προκύπτει η συγκεκριμένη βεβαιότητα.
Ο κ. Ιωαννίδης ξεκαθάρισε ότι για τις 290.000 χιλιάδες έγιναν κάποιες ασκήσεις με την Αστυνομία. Αναφέρθηκα προηγουμένως στις εθνικότητες για αυτό το λόγο, για να ξεκαθαρίσω ότι δεν είναι από χώρες που θα ζητήσουν άσυλο. Ο Υφυπουργός εξήγησε ότι υπάρχει ανάγκη για διασύνδεση συστημάτων, ώστε να υπάρχει πλήρης έλεγχος για τις εισόδους και εξόδους από τη χώρα.
Με τη σειρά της, η βουλεύτρια του ΑΚΕΛ, Μαρίνα Νικολάου, ζήτησε ενημέρωση σε σχέση με τη στελέχωση της υπηρεσίας του Υφυπουργείου, αλλά και τον προϋπολογισμό για όσους λαμβάνουν το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, με τον Υφυπουργό να εξηγεί ότι «το ανθρώπινο δυναμικό είναι πολύ σημαντικό. Τρέχει η διαδικασία για πλήρωση θέσεων, σήμερα έχουμε 150 άτομα. Θέλουμε να μειώσουμε τις ροές και να χτυπήσουμε τα δίκτυα διακινητών, γιατί φέρνουν στην Κύπρο άτομα που δεν δικαιούνται άσυλο. Θέλουμε να εξορθολογίσουμε το σύστημα και το εξορθολογίζουμε».
Σε άλλη ερώτηση για το εάν ζητήθηκε εξαίρεση από τον Κανονισμό του Δουβλίνου που εγκλωβίζει άτομα στις χώρες πρώτης υποδοχής, όπως είναι η Κύπρος, είπε ότι δεν προχώρησαν σε μια τέτοια ενέργεια, ωστόσο ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει τόσο μεγάλη επιβάρυνση δεδομένης της πολιτικής που ακολουθείται.
Απαντώντας σε ερωτήσεις του βουλευτή του ΑΚΕΛ, Νίκου Κέττηρου, που αφορούσε τους αλλοδαπούς εργαζόμενους, Υφυπουργός επισήμανε ότι είναι ζήτημα που μελετούν μαζί με την Αστυνομία. «Υπάρχει θέμα στην οικοδομική βιομηχανία, την ξενοδοχειακή βιομηχανία και λοιπά. Έχουμε καταθέσει νομοσχέδιο και λέμε ότι για κάποιους κλάδους, ώστε να μένουν κάποιοι για εργασία πρέπει να έχουν μεταπτυχιακό, π.χ. όπως νοσηλευτές. Σε ότι αφορά στην οικοδομική βιομηχανία ή την ξενοδοχειακή, αναφέρουμε στους αρμόδιους ότι έχουμε συνάψει συμφωνία με την Αίγυπτο και αναμένεται να συνάψουμε με την Ινδία».
Σημείωσε ακόμα ότι «για τους οικιακούς εργαζομένους είδαμε ότι υπήρξαν περιπτώσεις που ήταν θύματα εμπορίας προσώπων. Γενικά είχαμε πολύ μικρούς αριθμούς φέτος, που έφυγαν από τον εργοδότη τους, ήταν κάτω από 20. Όταν αυτοί οι άνθρωποι καταγγέλλουν και φεύγουν από τον εργοδότη, δεν τους θεωρούμε παράνομους, δίνουμε χρόνο να εξετάζεται η καταγγελία τους».
Λαμβάνοντας το λόγο, ο βουλευτής του ΕΛΑΜ, Ευγένιος Χαμπουλάς, ζήτησε διευκρινίσεις σε σχέση με το κόστος του οικονομικού και διοικητικού σκέλους, που ανήλθε στο μισό δις, με τον εκπρόσωπο της Ελεγκτικής να παραπέμπει στην έκθεση, αναφέροντας ότι «αφορούν δαπάνες για υποδοχή, για ασυνόδευτους ανηλίκους, εκπαιδευτικές δαπάνες». Ο Υφυπουργός, λαμβάνοντας το λόγο, είπε ότι «στόχος είναι η μείωση του κόστους. Σήμερα το κόστος καλύπτεται κατά 70% από την ΕΕ. Το Πουρνάρα αναβαθμίστηκε για να μπορούμε να λειτουργούμε στο πλαίσιο της ΕΕ και η αναβάθμιση έγινε με 100% του κόστους από την ΕΕ. Στις Λίμνες, η ΕΕ επιβαρύνθηκε το 85%. Οι επιστροφές επίσης χρηματοδοτούνται από την ΕΕ. Προσπαθούμε να μειώσουμε το κόστος για τον πολίτη και το πετύχαμε. Επίσης, τα τελευταία δύο χρόνια μειώσαμε τα επιδόματα. Από 49 εκατομμύρια πέσαμε στα 15 εκατομμύρια. Σήμερα οι λήπτες είναι λιγότεροι από 2.000».
Σημείωσε ακόμα ότι οι ασυνόδευτοι ανήλικοι όταν ανέλαβε ήταν 1.110 και σήμερα είναι 130. «Γίνεται ο έλεγχος της ηλικίας που είναι πολύ ακριβής και δεν μπορεί κάποιος να μας ξεγελάσει.
Ο κ. Χαμπουλάς, την ίδια ώρα έθεσε ζήτημα για την ένταξη στο Σένγκεν και κατά πόσον θα οδηγήσει σε νέα κύματα παρανόμων, με τον Υφυπουργό να εκφράζει κάποια ανησυχία, ωστόσο έχουν μειωθεί διά θαλάσσης, αλλά και μέσω κατεχομένων. «Για να μπει κάποιος στο Σένγκεν είναι για να πάει σε άλλη χώρα. Στη Θέουτα για παράδειγμα, δεν μπήκαν μέσω Σένγκεν, μπήκαν παράνομα. Αν κάποιος μπει παράνομα απελαύνεσαι».
