Το καλοκαίρι, όταν η καθημερινότητα αλλάζει ρυθμούς αρκετοί επιλέγουν να φύγουν για διακοπές, η μοναξιά για πολλούς ηλικιωμένους γίνεται ακόμη πιο έντονη. Πίσω από τις κλειστές πόρτες των σπιτιών υπάρχουν άνθρωποι τρίτης ηλικίας που περνούν μεγάλα χρονικά διαστήματα μόνοι, χωρίς καθημερινή επαφή με την οικογένειά τους ή κάποιον δικό τους άνθρωπο. Ένα φαινόμενο που κατά τους θερινούς μήνες μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερες διαστάσεις, ιδιαίτερα για όσους δεν διαθέτουν ένα σταθερό υποστηρικτικό περιβάλλον.
Η εικόνα αυτή αναδεικνύει ένα ζήτημα που τα τελευταία χρόνια γίνεται ακόμη πιο έντονο αφού αυξάνονται συνεχώς οι περιπτώσεις της μοναξιάς ηλικιωμένων και μπορεί να επηρεάσει συνολικά την καθημερινότητά τους, την ψυχολογία τους και την ποιότητα ζωής τους. Η παραδοσιακή γειτονιά, όπου υπήρχε μεγαλύτερη αλληλοϋποστήριξη και οι άνθρωποι γνώριζαν ποιος ηλικιωμένος ζούσε μόνος και μπορούσαν να ενδιαφερθούν για την κατάστασή του, έχει σε μεγάλο βαθμό αλλάξει.
Οι σύγχρονες συνθήκες ζωής, οι αυξημένες επαγγελματικές και οικογενειακές υποχρεώσεις, αλλά και η απομάκρυνση μελών της οικογένειας, δημιουργούν ένα περιβάλλον μέσα στο οποίο αρκετοί ηλικιωμένοι βρίσκονται αντιμέτωποι με την απομόνωση, χωρίς να υπάρχει πάντοτε ένας άνθρωπος που θα χτυπήσει την πόρτα τους ή θα τους τηλεφωνήσει.
Μιλώντας στον REPORTER, ο πρόεδρος του Παρατηρητηρίου Τρίτης Ηλικίας Κύπρου, Δήμος Αντωνίου ανέφερε πως «ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε τα τελευταία χρόνια είναι αυτό της μοναξιάς στο σπίτι. Επειδή έχουμε μπει και σε ευρωπαϊκά προγράμματα και συμμετέχουμε σε συνέδρια και βλέπουμε καλές πρακτικές για το πως μπορεί να αναχαιτιστεί ή να σταματήσει το φαινόμενο της μοναξιά στην τρίτη ηλικία, δημιουργούμαι τώρα έναν οδηγό για ηλικιακά φιλικές πόλεις».
Σε αυτό τον οδηγό, όπως επισήμανε, «εντάσσονται ενέργειες που θα μπορούν να γίνουν από πλευράς των Δήμων για να σταματήσει το συγκεκριμένο φαινόμενο. Δυστυχώς, δεν είναι κάτι καινούργιο, η μοναξιά υπάρχει εδώ και πάρα πολλά χρόνια».
Όπως εξήγησε, ο λόγος που τα τελευταία χρόνια το φαινόμενο της μοναξιάς έχει μεγαλώσει είναι επειδή «έχει χαθεί αυτό που είχαμε στις γειτονιές που άνθρωποι είχαν την έγνοια των ηλικιωμένων. Πλέον είναι πολύ διαφορετικά τα πράγματα και λόγω της ρουτίνας, πολλές οικογένειες μπορεί να περάσουν και εβδομάδες να δουν δικούς τους ή φεύγουν για διακοπές και τους αφήνουν πίσω».
Παράλληλα έκανε ιδιαίτερη αναφορά σε όσους ηλικιωμένους χάσουν τον/την σύζυγό τους και αφού επισήμανε ότι το πρόβλημα πολλαπλασιάζεται τόνισε πως «στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, η μοναξιά είναι επιλογή. Υπάρχουν όμως και εκείνες οι περιπτώσεις που δεν είναι επιλογή».
Ερωτηθείς για τις ενέργειες που γίνονται από πλευράς του Παρατηρητηρίου για τις περιπτώσεις των ηλικιωμένων που ζουν μόνοι τους, επισήμανε πως «υπάρχουν ψυχολόγοι και γνωρίζουμε την κατάσταση ορισμένων ατόμων και επικοινωνούμε μαζί τους για να μπορέσουμε να τους προσφέρουμε ψυχολογική υποστήριξη. Είχαμε όμως εισηγηθεί παλαιότερα ένα πρόγραμμα στο Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας για Εθελοντή Γείτονα Ηλικιωμένου».
Εξηγώντας τη συγκεκριμένη πρόταση, ο κ. Αντωνίου ανέφερε πως «να εκπαιδεύσουμε άτομα σε κάθε γειτονιά για να κάνουν παρέα. Για παράδειγμα στην Στοκχόλμη, πληρώνονται άτομα από τους Δήμους για να πηγαίνουν στα σπίτια των ηλικιωμένων, να τους βοηθούν με ψώνια, να τους διαβάζουν εφημερίδες, να κάθονται μαζί να βλέπουν ταινίες και όλα αυτά για να αποφεύγεται η μοναξιά στην τρίτη ηλικία. Το πρόγραμμα του Εθελοντή Γείτονα Ηλικιωμένου που θέσαμε, μας είχαν αναφέρει πως δεν το χρειαζόμαστε διότι υπάρχει ο Κοινωνικός Λειτουργός της Γειτονιάς, που απέχει κατά πολύ από αυτό που λέμε».
Επιπρόσθετα τόνισε πως «αυτοί οι άνθρωποι, είναι πολύ εύκολο να πέσουν σε κατάθλιψη και να έχουν άλλα προβλήματα. Αυτό που λέμε πάντα είναι πως πρέπει να προσέξουμε ιδιαίτερα την μοναξιά στην τρίτη ηλικία γιατί είναι ένα πολύ άσχημο φαινόμενο το οποίο δεν υπολογίζουμε».
Σε σχέση με άλλα μέτρα που θα μπορούσαν να ληφθούν για μείωση του φαινομένου της μοναξιάς στην τρίτη ηλικία, ο κ. Αντωνίου επισήμανε πως «θα μπορούσαν οι Δήμοι που έχουν ορισμένα προγράμματα κοινωνικοποίησης μέχρι το απόγευμα, αλλά είναι το μεγάλο ζήτημα της μεταφοράς των ηλικιωμένων. Οι συγκοινωνίες στην Κύπρο είναι σχεδόν ανύπαρκτες, το να φύγει κάποιος συγγενείς από την δουλειά του για να πάρει την μητέρα του ή τον πατέρα του σε αυτά τα κέντρα και να επιστρέψει πίσω, μπορεί να χάσει την δουλειά. Να πάρουν ταξί, τα κόμιστρα είναι πανάκριβα, ενώ με τα λεωφορεία σε πιάνει η απελπισία».
Καταλήγοντας, επισήμανε πως «οι Δήμοι θα πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη την κατάσταση και να προσφέρουν υπηρεσίες».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Βουνό τα προβλήματα των ηλικιωμένων από τη μετάβαση στα νέα κανάλια-Καταγγελίες για εκμετάλλευση από τεχνικούς για τις υπηρεσίες τους
- Στοχευμένη πολιτική και στήριξη των ατόμων τρίτης ηλικίας ενόψει καλοκαιριού ζητά το Παρατηρητήριο-«Δεν ανάβουν ούτε τον ανεμιστήρα»
- Μεγάλη η ανάγκη επίλυσης των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι ηλικιωμένοι-Δεν τέθηκε ακόμα σε λειτουργία το κόκκινο κουμπί
