Μέσα από ιστορικές εκδόσεις και άλλες δράσεις οφείλουμε να διατηρήσουμε ζωντανή την ιστορική αλήθεια και τη μνήμη για τα τραγικά γεγονότα της προδοσίας της Κύπρου, δήλωσε την Τρίτη ο Πρόεδρος της Επιτροπής Καταρτισμού και Τήρησης Μητρώου Μαχητών της Αντίστασης, υποστράτηγος Αλέξης Χαραλάμπους, κατά την παρουσίαση του βιβλίου «Καταδρομέας Κωνσταντίνου Σωτήρης του Αδάμου – Ήρωας της Αντίστασης κατά του πραξικοπήματος».
Η παρουσίαση του βιβλίου πραγματοποιήθηκε στην κατάμεστη αίθουσα του Μεγάλου Συνοδικού «Άγιος Προκόπιος», στο Μετόχι της Ιεράς Μονής Κύκκου, στην Έγκωμη, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Άμυνας.
Τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας εκπροσώπησε ο Αναπληρωτής Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Γιάννης Αντωνίου, ενώ στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, ο Γενικός Γραμματέας του ΑΚΕΛ Στέφανος Στεφάνου, ο Μητροπολίτης Κυρηνείας Χρυσόστομος, Βουλευτές των κομμάτων ΑΚΕΛ, ΔΗΚΟ και ΔΗΣΥ, εκπρόσωποι του Υπουργείου Άμυνας και του Αρχηγού ΓΕΕΦ, οι Δήμαρχοι Λευκωσίας, Λακατάμιας και Λύσης, ο Πρόεδρος του ΕΟΑ Λευκωσίας, αντιδήμαρχοι, εκπρόσωποι κατεχόμενων δήμων και εκπρόσωπος του Πρέσβη της Ελλάδας.
Το παρών τους έδωσαν επίσης μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας, αντιστασιακοί από τον Παγκύπριο Σύνδεσμο Δημοκρατικών Αντιστασιακών και τον Σύνδεσμο Δημοκρατικών Αντιστασιακών Λευκωσίας, καθώς και πλήθος κόσμου.
Το βιβλίο υπογράφουν οι συγγραφείς Κύπρος Κουρτελλάρης και Παναγιώτης Παναγιώτου, ενώ την έκδοση ανέλαβε η Επιτροπή Καταρτισμού και Τήρησης Μητρώου Μαχητών της Αντίστασης.
Στον χαιρετισμό του, ο κ. Χαραλάμπους ανέφερε ότι η έκδοση, μέσα από στοιχεία και αναλύσεις, «ανατρέπει τα αφηγήματα των απολογητών του πραξικοπήματος» και τεκμηριώνει τις συνθήκες κάτω από τις οποίες ο Σωτήρης Κωνσταντίνου έχασε τη ζωή του.
Όπως είπε, στις 15 Ιουλίου 1974 ο Σωτήρης Αδάμου Κωνσταντίνου, από τον Άγιο Δομέτιο, υπηρετούσε τη στρατιωτική του θητεία στις Δυνάμεις Καταδρομών της Εθνικής Φρουράς. Κατά την ημέρα του πραξικοπήματος, ανέφερε, αρνήθηκε να υπακούσει στις παράνομες διαταγές των πραξικοπηματιών, υπερασπιζόμενος τη δημοκρατική τάξη και τη νομιμότητα.
«Ως αποτέλεσμα της συνειδητής αυτής πράξης του, δολοφονήθηκε εν ψυχρώ από χουντικό αξιωματικό νωρίς το πρωί της πρώτης ημέρας του προδοτικού πραξικοπήματος», ανέφερε ο κ. Χαραλάμπους.
Πρόσθεσε ότι ύστερα από 33 χρόνια αγώνων της οικογένειας για τη διακρίβωση των συνθηκών θανάτου του, η αλήθεια τεκμηριώθηκε επιστημονικά, σημειώνοντας ότι ο Σωτήρης Κωνσταντίνου «όχι μόνο δεν ήταν πραξικοπηματίας, αλλά αντίθετα αρνούμενος να εκτελέσει τις παράνομες διαταγές των χουντικών αξιωματικών δολοφονήθηκε άνανδρα».
Ο Πρόεδρος της Επιτροπής σημείωσε ακόμη ότι, παρά την επίσημη αναγνώριση της θυσίας του από την Πολιτεία, εξακολουθούν να υπάρχουν προσπάθειες αμφισβήτησης της έρευνας και των ευρημάτων της.
Καταλήγοντας, ανέφερε ότι η οικογένεια του Σωτήρη αποφάσισε την έκδοση του βιβλίου, το οποίο περιλαμβάνει στοιχεία για τη ζωή, τη δράση και την πίστη του ήρωα στη Δημοκρατία και στον Πρόεδρο, Αρχιεπίσκοπο Μακάριο.
Σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε εκ μέρους της οικογένειας ο αδελφός του ήρωα Θεόδωρος Κωνσταντίνου.
Την παρουσίαση του βιβλίου έκαναν ο ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Κύπρου και πρώην Πρέσβης Ιωσήφ Ιωσήφ και ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κώστας Βενιζέλος.
Ακολούθησαν αντιφωνήσεις από τους δύο συγγραφείς, ενώ η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με πολιτιστικό δρώμενο από τον τραγουδοποιό και ερμηνευτή Κούλλη Θεοδώρου.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, ο κ. Χαραλάμπους απένειμε τιμητική πλακέτα στον Μητροπολίτη Κύκκου και Τηλλυρίας Νικηφόρο για τη διαχρονική στήριξή του προς την Επιτροπή, καθώς και για τη συμβολή του στην έκδοση του βιβλίου και στην πραγματοποίηση της εκδήλωσης. Τιμητικές πλακέτες δόθηκαν επίσης στους δύο συγγραφείς, ενώ στον Αναπληρωτή Κυβερνητικό Εκπρόσωπο και στους συντελεστές της έκδοσης απονεμήθηκε ο Θυρεός της Επιτροπής.
Ο ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Κύπρου και πρώην πρέσβης Ιωσήφ Ιωσήφ χαρακτήρισε το βιβλίο των Κύπρου Κουρτελλάρη και Παναγιώτη Παναγιώτου ως μια σημαντική συμβολή στην ιστορική έρευνα για τα γεγονότα του πραξικοπήματος του 1974.
Όπως επισήμανε, οι συγγραφείς προσεγγίζουν ένα δύσκολο και ευαίσθητο θέμα με συστηματική τεκμηρίωση, αξιοποιώντας μαρτυρίες, αρχειακό υλικό και επίσημα έγγραφα, με στόχο να αναδείξουν την ιστορική αλήθεια χωρίς υπερβολές και ιδεολογικές αγκυλώσεις.
Αναφερόμενος στον Σωτήρη Κωνσταντίνου, υπογράμμισε ότι το βιβλίο αποδίδει την οφειλόμενη τιμή σε έναν νέο στρατιώτη που επέλεξε να παραμείνει πιστός στον όρκο του προς τη Δημοκρατία και τη συνταγματική νομιμότητα, πληρώνοντας με τη ζωή του την επιλογή αυτή.
Παράλληλα, ανέδειξε τον πολυετή αγώνα της οικογένειάς του για τη διερεύνηση των πραγματικών συνθηκών του θανάτου του και για την αποκατάσταση της ιστορικής του μνήμης, μια προσπάθεια που οδήγησε τελικά στην επίσημη αναγνώριση της θυσίας του από την Πολιτεία.
Ο κ. Ιωσήφ σημείωσε ακόμη ότι η αξία του βιβλίου δεν περιορίζεται στη βιογραφία ενός ήρωα της αντίστασης κατά του πραξικοπήματος. Αντίθετα, ανέφερε, το έργο φωτίζει ευρύτερες πτυχές της περιόδου πριν και μετά την 15η Ιουλίου 1974, καταγράφοντας με τεκμηριωμένο τρόπο τις συνθήκες που οδήγησαν στην τραγωδία και αναδεικνύοντας την ανάγκη αντικειμενικής προσέγγισης της ιστορίας, μακριά από αποσιωπήσεις, παραχαράξεις και πολιτικές σκοπιμότητες.
Κλείνοντας, τόνισε ότι η διατήρηση της ιστορικής μνήμης και η συνεχής αναζήτηση της αλήθειας αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την εδραίωση της δημοκρατικής συνείδησης, για να σημειώσει πως βιβλία όπως αυτό συμβάλλουν -όχι μόνο στην ιστορική γνώση- αλλά και στη διαμόρφωση μιας συλλογικής μνήμης που στηρίζεται στα τεκμήρια, στον σεβασμό των γεγονότων και στην απόδοση της δικαιοσύνης προς όσους υπερασπίστηκαν τη δημοκρατική νομιμότητα.
Ο Κώστας Βενιζέλος, στην παρέμβασή του, ανέφερε ότι το βιβλίο αποτελεί «όχι μόνο μια ιστορική κατάθεση, αλλά και μια καταγγελία», υποστηρίζοντας ότι η υπόθεση της δολοφονίας του Σωτήρη Κωνσταντίνου παραμένει ανοικτή.
Σημείωσε ότι σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας της Πολιτείας και τις εργασίες των συγγραφέων, ο Σωτήρης Κωνσταντίνου δεν συμμετείχε στο πραξικόπημα αλλά επέλεξε τον δρόμο της άρνησης εκτέλεσης παράνομων διαταγών.
Ο κ. Βενιζέλος αναφέρθηκε επίσης στην έρευνα που διεξήχθη το 2007, μετά από απόφαση του τότε Υπουργού Άμυνας Χριστόδουλου Πασιαρδή, υπογραμμίζοντας ότι τα επιστημονικά αποτελέσματα, όπως είπε, απαντούν στους ισχυρισμούς ότι ο Σωτήρης Κωνσταντίνου σκοτώθηκε σε μάχη κατά τη διάρκεια του πραξικοπήματος.
Από την πλευρά του, ο συγγραφέας Παναγιώτης Παναγιώτου ανέφερε ότι το βιβλίο παραδίδεται στην κυπριακή κοινωνία ως μια τεκμηριωμένη καταγραφή της ζωής και της θυσίας του Σωτήρη Κωνσταντίνου.
Όπως είπε, ο καταδρομέας της 31ης Μοίρας Καταδρομών αρνήθηκε να συμμετάσχει στο πραξικόπημα, γνωρίζοντας τις συνέπειες της επιλογής του.
Ανέφερε ακόμη ότι η έρευνα του 2007 και τα επιστημονικά ευρήματα μετά την εκταφή των λειψάνων του τεκμηρίωσαν τις συνθήκες θανάτου του.
Ο κ. Παναγιώτου υπογράμμισε ότι η έρευνα της Πολιτείας δικαίωσε τον πολύχρονο αγώνα της οικογένειας, αναγνωρίζοντας ότι ο Σωτήρης Κωνσταντίνου δεν ήταν πραξικοπηματίας αλλά «ήρωας της Δημοκρατίας και της Αντίστασης».
Ο δεύτερος συγγραφέας, Κύπρος Κουρτελλάρης, ανέφερε ότι το βιβλίο απαντά σε ισχυρισμούς και αφηγήματα που, όπως είπε, αμφισβητούν την επίσημη έρευνα της Πολιτείας και τα επιστημονικά ευρήματα για την υπόθεση.
Σημείωσε ότι οι συγγραφείς ζήτησαν πρόσβαση σε αρχεία και ιστορικό υλικό που επικαλούνται άλλες πλευρές της δημόσιας συζήτησης για τα γεγονότα του 1974, χωρίς, όπως ανέφερε, να υπάρξει ανταπόκριση στο αίτημά τους.
Καταλήγοντας, ο κ. Κουρτελλάρης ευχαρίστησε την οικογένεια του Σωτήρη Κωνσταντίνου για την εμπιστοσύνη της προς τους συγγραφείς και τόνισε ότι η τιμή της εκδήλωσης ανήκει στον ήρωα καταδρομέα και στην οικογένειά του για τον πολύχρονο αγώνα αποκατάστασης της μνήμης του.
