Ξανά στο επίκεντρο βρίσκεται η συνταγματικότητα των Υφυπουργείων, στον απόηχο του νομοσχεδίου της Κυβέρνησης για ανανέωση της θητείας της Υφυπουργού για Ευρωπαϊκά θέματα, η οποία πλέον θα κριθεί από το Δικαστήριο, με αφορμή της εξέταση δύο προσφυγών Γενικών Διευθυντών, αφού προηγούμενες διαδικασίες που ήταν καθοριστικής σημασίας, αναστάλθηκαν από την Νομική Υπηρεσία, προτού η Δικαιοσύνη αποφασίσει για το εν λόγω ζήτημα.
Άννα Αριστοτέλους και Νεόφυτος Παπαδόπουλος, Γενικοί Διευθυντές, καταχώρησαν προσφυγές στο Δικαστήριο μέσω του δικηγόρου τους Κρίς Τριανταφυλλίδη, με τον τελευταίο να ανοίγει -πέραν των άλλων- το θέμα της συνταγματικότητας των υφυπουργών που συμμετέχουν και στο Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο θα αποφασιστεί από τις δύο εν λόγω ξεχωριστές διαδικασίες, αφού προηγούμενες στις οποίες είχε ανοίξει το θέμα, αποσύρθηκαν πριν εξεταστεί και ληφθεί η απόφαση.
Αυτό είχε αναφέρει και ο κ. Τριανταφυλλίδης, ο οποίος σε δημόσιες δηλώσεις του, αφού εξέφρασε τη θέση πως τα Υφυπουργεία είναι αντισυνταγματικά, είχε υποδείξει ότι όσες φορές το θέμα εγείρετο στο Δικαστήριο, όχι σε σοβαρές ποινικές υποθέσεις, η Νομική Υπηρεσία διέκοπτε την δίωξη, ώστε να μην δοθεί στο Δικαστήριο η ευκαιρία να αποφασίσει επί του ζητήματος. «Μαζί μου συμφώνησαν δημόσια αρκετοί συνάδελφοι Νομικοί. Παρά ταύτα η Κυβέρνηση ουδέν έπραξε για να αποκαταστήσει την έννομη τάξη και επιπλέον όταν το θέμα εγείρετο εις το Δικαστήριο (συνήθως σε όχι σοβαρές ποινικές υποθέσεις) η Κατηγορούσα Αρχή διέκοπτε τη δίωξη για να μην δοθεί στο Δικαστήριο η ευκαιρία να αποφασίσει το θέμα αυτό».
Την ίδια θέση εκφράζει και ο δικηγόρος Χρίστος Κληρίδης, τέως Πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου, ο οποίος ήταν από τους πρώτους που ήγειρε το ζήτημα ενώπιον Δικαστηρίου, στα πλαίσια ποινικής υπόθεσης που δρομολόγησε το Υφυπουργείου Τουρισμού, η οποία εν τέλει αποσύρθηκε από την Νομική Υπηρεσία και οι διώξεις αναστάλθηκαν, πριν την εξέταση της συνταγματικότητας των Υφυπουργείων.
«Ήμουν από τους πρώτους που είχα εγείρει θέμα συνταγματικότητας των λεγόμενων Υφυπουργείων», ανέφερε σε δηλώσεις του στον REPORTER ο κ. Κληρίδης, λέγοντας πως στο πλαίσιο ποινικής υπόθεσης που χειριζόταν ενώπιον του Δικαστηρίου Λάρνακας, κοινοποίησε την πρόθεση του να παραπέμψει το θέμα ενώπιον του Ανώτατου Συνταγματικού Δικαστηρίου, με την Κατηγορούσα Αρχή στη συνέχεια να αναστέλλει τις ποινικές διώξεις.
Όπως εξήγησε, «το Υφυπουργείο Τουρισμού έκανε μια δίωξη εναντίον των πελατών μου, οι οποίοι διατηρούσαν εστιατόριο στις Φοινικούδες και κατ΄ ισχυρισμό χωρίς την εξασφάλιση απαραίτητων αδειών. Η πραγματικότητα είναι πως έκαναν την αίτηση αλλά για διάφορους λόγους -δεν έχει σημασία για το υπόλοιπο που θα πω- ήθελαν να τους εκδιώξουν από το συγκεκριμένο κατάστημα. Τους έκαναν ποινική δίωξη στο Δικαστήριο Λάρνακας και η υπερασπιστική γραμμή -μεταξύ άλλων θεμάτων- ήταν και ότι το Υφυπουργείο Τουρισμού ήταν αντισυνταγματικό, παραβίαζε το Σύνταγμα και έτσι δεν μπορούσε να ξεκινήσει ποινική υπόθεση εναντίον οποιουδήποτε και των πελατών μου. Αυτή ήταν η βασική υπερασπιστική γραμμή. Μετά από διάφορες αναβολές και αφού κοινοποίησα επίσημα την υπερασπιστική γραμμή αποφάσισαν να αποσύρουν την υπόθεση και πιστεύω πως ο λόγος είναι γιατί δεν ήθελαν να αποφασιστεί το θέμα στο στάδιο αυτό, διότι επρόκειτο να παραπεμφθεί -θα ζητούσα να παραπεμφθεί- στο Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο, το καθ' ύλη αρμόδιο για να αποφασίσει θέματα συνταγματικότητας».
Ο κ. Κληρίδης εξέφρασε την θέση ότι το Σύνταγμα δεν προνοεί Υφυπουργεία παρά μόνο Υπουργεία, συνεπώς -όπως είπε- «δεν προνοεί ούτε υφυπουργούς, μόνο υπουργούς. Δεν μπορεί με νόμο να δίδονται αρμοδιότητες οι οποίες ανήκουν σε Υπουργεία, διότι το Σύνταγμα καθορίζει πως οι αρμοδιότητες ασκούνται από υπουργούς μέσα στο πλαίσιο των Υπουργείων τους. Και ενόψει και της πλήρους απουσίας Υφυπουργείων και οποιασδήποτε πρόνοιας στο Σύνταγμα, δεν έχει δικαίωμα η Βουλή με Νόμο να δημιουργεί Υφυπουργεία».
Στην περίπτωση δε που κριθούν αντισυνταγματικά τα Υφυπουργεία, θέση την οποία εξέφρασαν αρκετοί νομικοί, τότε όπως σημειώνει ο κ. Κληρίδης, οι συνέπειες θα είναι αλυσιδωτές, ενώ ερωτηθείς εάν στο ενδεχόμενο αυτό τότε θα θεωρούνται άκυρες όλες οι αποφάσεις που λήφθηκαν, ανέφερε πως αυτό θα αποφασιστεί από το Δικαστήριο.
«Υπάρχει μια νομολογία που όταν κάποιες αποφάσεις λαμβάνονται στο πλαίσιο της νομιμοφάνειας δεν ακυρώνονται εξ υπαρχής, όμως το θέμα είναι ανοιχτό να αποφασιστεί από το Δικαστήριο», ανέφερε ο κ. Κληρίδης, προσθέτοντας πως «σε περίπτωση που θα κριθούν αντισυνταγματικά οι συνέπειες θα είναι αλυσιδωτές», λέγοντας περαιτέρω πως αντιμετωπίζεται «εντελώς επιπόλαια το θέμα».
Υπενθυμίζεται ότι η Βουλή ζήτησε και έλαβε πολυσέλιδη γνωμάτευση από τον νομικό Πόλυ Πολυβίου, ο οποίος -σύμφωνα με την εφημερίδα Πολίτης- υπέδειξε ότι η ίδρυση και η λειτουργία των Υφυπουργείων είναι κατά παράβαση του Συντάγματος, παραπέμποντας στην περίπτωση της Ελλάδας, όπου τα Υφυπουργεία υπάγονται στα Υπουργεία, χωρίς να έχουν τις ίδιες εξουσίες. Σε αντίθεση με την Κύπρο, όπου τα Υφυπουργεία ενεργούν ως Υπουργεία, τα οποία υπάγονται απευθείας στον Πρόεδρο και έχουν δική τους διοικητική δομή, ενώ οι υφυπουργοί απολαμβάνουν τον ίδιο μισθό και ωφελήματα με τους υπουργούς.
Σημειώνεται πως από το 2018 μέχρι σήμερα έχουν ιδρυθεί και λειτουργήσει έξι Υφυπουργεία. Τα πέντε, Ναυτιλίας, Τουρισμού, Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής, Κοινωνικής Πρόνοιας και Πολιτισμού, επί διακυβέρνησης Νίκου Αναστασιάδη, ενώ το έκτο -Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας- επί διακυβέρνησης Νίκου Χριστοδουλίδη.
