Η Ολομέλεια της Βουλής ενέκρινε την Πέμπτη ομόφωνα το τροποποιητικό νόμο για τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας, εναρμονίζοντας την κυπριακή νομοθεσία με ευρωπαϊκή οδηγία που ενισχύει την αυτόματη ανταλλαγή φορολογικών πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ στο πλαίσιο της εφαρμογής του παγκόσμιου ελάχιστου εταιρικού φόρου (Πυλώνας 2).
Το νομοσχέδιο εγκρίθηκε ομόφωνα με 51 ψήφους υπέρ, ενώ προηγουμένως απορρίφθηκαν δύο τροπολογίες του Βουλευτή της Άμεσης Δημοκρατίας Γιάννη Λαούρη.
Το νομοσχέδιο τροποποιεί τον περί Διοικητικής Συνεργασίας στον Τομέα της Φορολογίας Νόμο, ώστε να ενσωματωθεί η Οδηγία (ΕΕ) 2025/872, η οποία προβλέπει νέους κανόνες για την ανταλλαγή πληροφοριών που αφορούν τις δηλώσεις συμπληρωματικού φόρου των μεγάλων πολυεθνικών ομίλων και των μεγάλων εγχώριων επιχειρηματικών ομίλων.
Με τις νέες διατάξεις εισάγεται υποχρεωτική αυτόματη ανταλλαγή των σχετικών πληροφοριών μεταξύ των φορολογικών αρχών των κρατών μελών, καθώς και η χρήση τυποποιημένου εντύπου για την υποβολή των δηλώσεων από τις υπόχρεες οντότητες. Παράλληλα, διευρύνονται οι υποχρεώσεις υποβολής πληροφοριών για χρηματοοικονομικά ιδρύματα, όπως τράπεζες, επενδυτικές εταιρείες, διαχειριστές κεφαλαίων και ασφαλιστικές εταιρείες που παρέχουν επενδυτικά ή συνταξιοδοτικά προϊόντα.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, οι νέες ρυθμίσεις συνδέονται άμεσα με την εφαρμογή του λεγόμενου «Πυλώνα 2» του ΟΟΣΑ, που θεσπίζει ελάχιστο παγκόσμιο φορολογικό συντελεστή 15% για πολυεθνικούς ομίλους και μεγάλες εγχώριες επιχειρήσεις με ενοποιημένο κύκλο εργασιών άνω των 750 εκατ. ευρώ. Οι πρώτες δηλώσεις συμπληρωματικού φόρου έπρεπε να υποβληθούν έως τις 30 Ιουνίου 2026.
Η ψήφιση του νόμου κρίθηκε επείγουσα, καθώς η Κυπριακή Δημοκρατία δεν είχε εναρμονιστεί εμπρόθεσμα με την ευρωπαϊκή οδηγία. Η σχετική προθεσμία εξέπνευσε στις 31 Δεκεμβρίου 2025 και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε στις 30 Μαρτίου 2026 αιτιολογημένη γνώμη κατά της Κύπρου, καλώντας την να συμμορφωθεί.
Ύστερα από αναθεώρηση του αρχικού νομοσχεδίου διαγράφηκε η πρόνοια για τις διοικητικές κυρώσεις, ώστε οι σχετικές υποχρεώσεις και οι κυρώσεις να ρυθμιστούν αποκλειστικά από τον ειδικό νόμο που εφαρμόζει τον Πυλώνα 2, ενώ η διάταξη για τη χρήση πληροφοριών για άλλους σκοπούς αποσύρθηκε για να επανεξεταστεί σε μεταγενέστερο στάδιο.
Κατά τη συζήτηση στην Ολομέλεια, ο Bουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας Γιάννης Λαούρης δήλωσε ότι το κόμμα του θα υπερψηφίσει το νομοσχέδιο, καθώς συμφωνεί με το τελικό κείμενο μετά τη διαγραφή της πρόνοιας για επιβολή διοικητικών κυρώσεων και την αναβολή της εξέτασης άλλων ρυθμίσεων. Υπενθύμισε ότι η Κύπρος βρίσκεται σε διαδικασία παράβασης από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ανέφερε ότι οι δύο τροπολογίες που κατέθεσε δεν επηρεάζουν την ουσία του νομοσχεδίου, αλλά αποσκοπούν στη διευκόλυνση των επηρεαζόμενων επιχειρήσεων μέσω μείωσης της γραφειοκρατίας και του διοικητικού βάρους. Ειδικότερα, εισηγήθηκε να προβλεφθεί η έκδοση διοικητικών οδηγιών και απαντήσεων σε συχνά ερωτήματα, ώστε να διευκολυνθεί η εφαρμογή της νομοθεσίας.
Η Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών και Βουλευτής του ΔΗΚΟ Χριστιάνα Ερωτοκρίτου ευχαρίστησε τα μέλη της επιτροπής για την εξέταση ενός ιδιαίτερα τεχνικού και εξειδικευμένου νομοσχεδίου, το οποίο, όπως είπε, διασφαλίζει τη συμμόρφωση της Κύπρου τόσο με τις ευρωπαϊκές της υποχρεώσεις όσο και με τις απαιτήσεις του ΟΟΣΑ για τον Πυλώνα 2. Ανέφερε ότι στο αρχικό κείμενο είχαν περιληφθεί πρόσθετες ρυθμίσεις από το Υπουργείο Οικονομικών, οι οποίες τελικά αφαιρέθηκαν, ώστε το νομοσχέδιο να περιοριστεί αποκλειστικά στις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής οδηγίας. Δήλωσε ότι το ΔΗΚΟ θα καταψηφίσει τις τροπολογίες Λαούρη, υποστηρίζοντας ότι η έκδοση οδηγιών και εγχειριδίων εφαρμογής αποτελεί αρμοδιότητα των αρμοδίων αρχών και όχι της Βουλής.
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ Άριστος Δαμιανού δήλωσε ότι το κόμμα του υπερψηφίζει το νομοσχέδιο, σημειώνοντας ότι κατά τη συζήτησή του έγιναν παρεμβάσεις που βελτίωσαν το τελικό κείμενο. Παρατήρησε, ωστόσο, ότι αν είχε προηγηθεί ουσιαστικότερος διάλογος με τα επαγγελματικά σώματα, ορισμένες διατάξεις θα μπορούσαν να είχαν διατυπωθεί καλύτερα. Παράλληλα, απηύθυνε έκκληση προς τις αρμόδιες αρχές να εφαρμόσουν αποτελεσματικά το νέο πλαίσιο, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την καταπολέμηση του ξεπλύματος βρόμικου χρήματος, χαρακτηρίζοντας τη νομοθεσία χρήσιμο εργαλείο για την ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας.
Ο Πρόεδρος του«ΑΛΜΑ» Οδυσσέας Μιχαηλίδης ανέφερε ότι το νομοσχέδιο κατατέθηκε καθυστερημένα, ωστόσο εξήρε το έργο της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, η οποία εργάστηκε εντατικά για την έγκαιρη ολοκλήρωση της εξέτασής του. Πρόσθεσε ότι οι τροπολογίες δεν προσθέτουν κάτι ουσιαστικό, αφού η απαιτούμενη καθοδήγηση μπορεί να δοθεί με άλλους τρόπους, γι' αυτό και το ΑΛΜΑ θα υπερψηφίσει το νομοσχέδιο αλλά όχι τις τροπολογίες.
Η Βουλευτής του ΔΗΣΥ Σάβια Ορφανίδου έκανε λόγο για ακόμη μία περίπτωση καθυστερημένης κατάθεσης εναρμονιστικού νομοσχεδίου, με αποτέλεσμα η Κυπριακή Δημοκρατία να έχει ήδη λάβει αιτιολογημένη γνώμη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Όπως είπε, η Επιτροπή Οικονομικών ανέλαβε το βάρος να επισπεύσει την εξέταση της νομοθεσίας λόγω της σημασίας της συμμόρφωσης. Ανέφερε επίσης ότι ο ΔΗΣΥ καταψηφίζει τις τροπολογίες, καθώς το ζήτημα του τρόπου υποβολής των πληροφοριών ρυθμίζεται από άλλη νομοθεσία και το Τμήμα Φορολογίας έχει ήδη εκδώσει σχετικές διοικητικές οδηγίες.
