Ένα στα τρία σχολικά λεωφορεία παρουσίαζε προβλήματα και δεν ήταν ασφαλές για να μεταφέρουν μαθητές, κατέγραψε η έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, όπως αναφέρθηκε ενώπιον της Επιτροπής Μεταφορών, με τον υπουργό Μεταφορών, Αλέξη Βαφεάδη να επισημαίνει ότι έχουν αυξηθεί οι έλεγχοι και πριν τη νέα σχολική χρονιά πρέπει να περάσουν από νέο έλεγχο όλα τα λεωφορεία που εκτελούν σχολικές διαδρομές. Πάντως, οι εταιρείες λεωφορείων εξέφρασαν παράπονα για τα σύντομα χρονικά περιθώρια που είχαν στη διάθεσή τους για να πραγματοποιήσουν τους απαραίτητους ελέγχους και να λάβουν πιστοποιητικό καταλληλότητας.
Η Επιτροπή Μεταφορών εξέτασε την έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας για τα σχολικά λεωφορεία, παρουσία και του υπουργού Μεταφορών, Αλέξη Βαφεάδη. Η εκπρόσωπος της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, Μαρκέλλα Κουκουλλή, σημείωσε πως «προχωρήσαμε σε έλεγχο με αφορμή τα περιστατικά με πυρκαγιές σε σχολικά λεωφορεία και λαμβάνοντας υπόψη την ασφάλεια των μαθητών. Σκοπός ήταν να διασφαλιστεί η ασφάλεια των μαθητών και να διαπιστώσουμε αν το σύστημα εποπτείας διασφαλίζει την ασφαλή μεταφορά των μαθητών».
Αναφερόμενη στα στοιχεία της έκθεσης, η κα. Κουκουλλή τόνισε ότι «σύμφωνα με στοιχεία, χρησιμοποιούνταν 692 λεωφορεία παγκύπρια. Το Υπουργείο Μεταφορών είχε ζητήσει να πραγματοποιηθεί επιπλέον έλεγχος στα λεωφορεία που μεταφέρουν μαθητές στα δημόσια κρατικά κέντρα τεχνικού ελέγχου (ΚΕΜΟ) δίνοντας προτεραιότητα στα παλιά λεωφορεία. Βασική οδηγία, να μην ήταν παλαιότερα του τριμήνου ο έλεγχος. Το 53% δεν παρουσιάστηκαν στον υποχρεωτικό έλεγχο μέχρι την ημερομηνία που είχε ορίσει το Υπουργείο. Τα λεωφορεία που προσήλθαν το 14% δεν είχε πρόσφατο πιστοποιητικό ελέγχου. Στα ΚΕΜΟ το 35% κρίθηκε ακατάλληλο».
Ουσιαστικά, όπως εξήγησε η κα. Κουκουλλή, ένα στα τρία λεωφορεία παρουσίαζε προβλήματα που δεν του επέτρεπαν να κηρυχθεί ασφαλές για τη μεταφορά μαθητών. Στην επαρχία της ελεύθερης Αμμοχώστου, ήταν 76% το ποσοστό αποτυχίας, σε Λάρνακα και Πάφο 47% και 39% στη Λεμεσό. Ένα από τα πιο σημαντικά ευρήματα ήταν η αξιοπιστία των ελέγχων στα ιδιωτικά κέντρα ελέγχου (ΙΚΤΕΟ). Διαπιστώσαμε ότι το 19% που απορρίφθηκαν από το ΚΕΜΟ πέρασαν επιτυχημένα από έλεγχο σε ιδιωτικά κέντρα. Δημιούργησε ερωτήματα σε σχέση με τα αποτελέσματα των ελέγχων».
Η κα. Κουκουλλή επεσήμανε, παράλληλα, ότι «κατά τη διάρκεια δειγματοληπτικών ελέγχων στην Αμμόχωστο, πέντε λεωφορεία που ήταν ακατάλληλα, συνέχισαν να εκτελούν δρομολόγια. Αυτό ήταν ιδιαίτερα ανησυχητικό για την ασφάλεια των παιδιών. Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι δεν ήταν μεμονωμένες περιπτώσεις, αλλά αδυναμίες στο σύστημα ελέγχου. Διατυπώνουμε σειρά συστάσεων, με επιβολή αυστηρότερων ποινών, αποτρεπτικές ποινές σε αναδόχους που δεν συμορφώνονται, εντατικοποποίηση των ελέγχων».
Οι απαντήσεις Βαφεάδη
Ο υπουργός Μεταφορών, Αλέξης Βαφεάδης, στην τοποθέτησή του ενώπιον της Επιτροπής Μεταφορών, υπέδειξε πως «το τέλος του 2023 είχε πάρει φωτιά ένα σχολικό λεωφορείο στην Αγλαντζιά και τότε το Υπουργείο Μεταφορών καθήλωσε ολόκληρη την σχολική υπηρεσία για μία εβδομάδα, μέχρι να εξοπλιστούν με υλικά κατάσβεσης. Στην πορεία αυτό που πρέπει να αναφέρουμε είναι ότι υπήρξαν διάφορα περιστατικά που δημιούργησαν ερωτήματα στο Υπουργείο. Ήρθαμε στον Αύγουστο του 2025, πριν την έναρξη της σχολικής χρονιάς, με πρωτοβουλία του Υπουργείου, ενώ υπήρχε σε εφαρμογή απαίτηση όπως όλα τα λεωφορεία για μαθητική υπηρεσία να έχουν σε ισχύ ΜΟΤ τριών μηνών, εμείς θεωρήσαμε ότι έπρεπε να γίνουν επιπρόσθετοι έλεγχοι, επειδή έγινε συζήτηση κατά πόσο οι έλεγχοι που γίνονταν στα ιδιωτικά κέντρα ελέγχου ήταν ικανοποιητικοί».
Ο κ. Βαφεάδης πρόσθεσε πως «ο νόμος δίνει το δικαίωμα στους ιδιοκτήτες των λεωφορείων να παρέχουν υπηρεσία, νοουμένου ότι έχουν πιστοποιητικό. Ένα λεωφορείο που περνά τεχνικό έλεγχο τον Οκτώβρη, μέχρι τον ερχόμενο Σεπτέμβρη μπορεί να έχει φθορές. Μπήκε απαίτηση για τρεις μήνες πιστοποιητικό τεχνικού ελέγχου. Τον Αύγουστο του 2025 συζητώντας και προσπαθώντας να αντιληφθούμε τι γίνεται στην αγορά, θέλαμε να δούμε αν οι έλεγχοι ήταν ικανοποιητικοί. Θέλαμε να περάσουν από τα Κέντρα Ελέγχου για να δούμε αν η κατάσταση του λεωφορείου πιστοποιούνταν στο πιστοποιητικό. Οι οδηγίες ήταν να γίνουν τα πιο παλιά λεωφορεία».
Ο υπουργός Μεταφορών σημείωσε, δε, ότι «έγινε και ο έλεγχος του Γενικού Ελεγκτή. Εμείς δεν αμφισβητούμε τα στοιχεία του Γενικού Ελεγκτή. Λέμε ότι για μας παρέχει σημαντική βοήθεια, ώστε να ελεγχθούν όλες οι διαδικασίες και γίνονται όλα τα μέτρα. Συνεπώς ναι μεν δεν θα συζητήσουμε αν είναι 50 ή 53%. Η ουσία του θέματος έχει σημασία. Το 35% που κρίθηκαν ακατάλληλα, τα 114, είναι στοιχείο που εμείς εντοπίσαμε. Ουσιαστικά, επιβεβαιώνει την ορθότητα της απόφασής μας για έλεγχο. Είχαμε υποψία ότι δεν γινόταν η δουλειά που έπρεπε. Ο έλεγχος ήταν ιδιαίτερα αυστηρός. Μπορεί να είχε ένα σχισμένο κάθισμα και να μην περνούσε. Τα 22 είχαν σε ισχύ πιστοποιητικό από ιδιωτικό κέντρο. Αυτό επιβεβαιώνει αυτό που είπαμε εμείς, ότι έπρεπε να γίνει έλεγχος. Ήταν υπόψη του Τμήματος Επιβατικών Μεταφορών».
Ο κ. Βαφεάδης επεσήμανε, δε, ότι «ήταν αποτέλεσμα των δικών μας ελέγχων. Πέντε λεωφορεία βρέθηκαν από τους επόπτες του ΤΟΜ ότι κυκλοφορούσαν χωρίς πιστοποιητικό καταλληλότητας. Ήταν λυπηρό αυτό. Υπάρχουν διάφορες συζητήσεις για να δω για ποιο λόγο υπάρχει αυτό το θέμα. Ο Γενικός Ελεγκτής εντόπισε ότι 14% το δείγμα ξεκίνησαν να παρέχουν την υπηρεσία χωρίς πιστοποιητικό τριών μηνών. Αυτό δεν είναι αποδεχτό και ζήτησα για ποιο λόγο έγινε αυτό. Μπορεί να μην είναι απαίτηση που πηγάζει από τη νομοθεσία, όμως ήταν απόφαση του Υπουργείου. Η δράση αυτή συνεχίζεται και θα ολοκληρώσουμε τον έλεγχο στα κρατικά κέντρα ελέγχου. Δεν σταμάτησε 28/11 να γίνεται ο έλεγχος. Θα γίνεται μέχρι να ολοκληρωθούν τα λεωφορεία».
Ο υπουργός Μεταφορών, στη συνέχεια, σημείωσε πως «έχουμε υπόψη ότι έρχεται η νέα χρονιά. Ενδεχομένως έχω πρόβλημα στη βιομηχανία. Ενδεχομένως το σύστημα πιθανό δεν ενέργησε το σύστημα όπως ήθελα. Θα ξεκινήσουμε ελέγχους στα λεωφορεία, ελέγχους στους μηχανισμούς διαχείρισης ελέγχου με επόπτες του ΤΟΜ και δειγματοληπτικούς ελέηχους στα κρατικά κέντρα ελέγχου. Θα αυξήσουμε τους έλεγχους, θα αυξήσουμε το θέμα για να διαχειριστούμε την κατάσταση που έχουμε ενώπιον μας. Δεν θα σταματήσουμε μέχρι να έχουμε μηδενικά περιστατικά που να μην βαδίζουν στις αποφάσεις. Μέχρι την έναρξη της σχολικής χρονιάς, όλα θα περάσουν το τριμηνιαίο και από εκεί και πέρα θα συνεχίσουμε. Οι έλεγχοι μας θα επεκταθούν και θα καλύψουμε και τις εκδρομές και ειδικά σχολεία και μονάδες και τα ιδιωτικά σχολεία».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Μπήκε προτεραιότητα η ασφάλεια των σχολικών λεωφορείων από την Επ. Μεταφορών-Στο επίκεντρο η έκθεση Ελεγκτικής και οι έλεγχοι
Η θέση ΥΠΑΝ και εκπαιδευτικών
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Παιδείας, στη δική της τοποθέτηση, σημείωσε πως το Υπουργείο Παιδείας ακολουθεί τις διαδικασίες, που ζητά κατάλληλα πιστοποιητικά ελέγχου από τις εταιρείες. Όπως σημείωσε «όλες οι διαδικασίες για τις προσφορές μας είναι ξεκάθαρες και ζητούμε να τηρούνται όλα τα απαραίτητα τα κριτήρια και υπάρχουν πρόνοιες αναλόγως με την ηλικία των παιδιών και για άτομα με αναπηρία. Όταν εξασφαλιστούν οι διαδικασίες, υπογράφεται η σύμβαση. Ο ανάδοχος που εξασφαλίζει την προσφορά υπογράφει τη σύμβαση και αναλαμβάνει την ευθύνη. Αν για οποιοδήποτε λόγο αναγκαστεί να αλλάξει λεωφορείο πρέπει να φέρει τις άδειες. Ενημερώνεται η υπηρεσία επιθεωρήσεων του Υπουργείου Μεταφορών για τους δικούς της ελέγχους. Πιστεύω ότι κάνουμε ό,τι μπορούμε σχετικά με αυτό το θέμα. Βασιζόμαστε στα έντυπα και τις άδειες και έρευνες από τους ειδικούς. Ως ΥΠΑΝ συμφωνούμε με την Υπηρεσία, φροντίζουμε να είμαστε σύμφωνοι με την υπηρεσία και σίγουρα τα κέντρα που κάνουν τους ελέγχους η αξιοπιστία που τίθεται υπό αμφισβήτηση μας ανησυχεί».
Ο πρόεδρος της ΟΕΛΜΕΚ, Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου, η πρόεδρος της ΠΟΕΔ, Μύρια Βασιλείου και ο γενικός γραμματέας της ΟΛΕΤΚ, Λένος Λοΐζου, εξέφρασαν τον προβληματισμό τους για τα ευρήματα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας και ζήτησαν αύξηση των ελέγχων, ώστε να διασφαλιστούν ότι τα σχολικά λεωφορεία είναι ασφαλή για μεταφορά των μαθητών.
Ο πρόεδρος της Συνομοσπονδίας Ομοσπονδιών Συνδέσμων Γονέων Μέσης Εκπαίδευσης, Λοΐζος Κωνσταντίνου, σημείωσε πως «πάνω από 50% των μαθητών κυκλοφορούν με λεωφορεία. Υπάρχει εκτενής συνεργασία με τις εταιρείες. Είναι δικά μας παιδιά που κυκλοφορούν με λεωφορεία, είναι αδιαπραγμάτευτο για μας το θέμα ασφαλείας».
Ο κ. Κωνσταντίνου σημείωσε ότι «είναι πάνω από όλα η ανθρώπινη ασφάλεια. Το ανησυχητικό για μας είναι ότι ο έλεγχος έγινε πριν 11 μήνες. Ο αριθμός για μας είναι 70%. Ξεκινούμε με ένα δεδομένο ότι το 53% αρνήθηκε να πάρει το όχημα για έλεγχο. Δεν μπορεί να αρνείται κάποιος αυτό τον έλεγχο. Αν προσθέσουμε το 35% σημαίνει στο σύνολο πάμε στο 70%. Το 30% βάσει της έκθεσης είχε πιστοποιητικό. Εκείνο που λέμε εμείς είναι να γίνονται έλεγχοι. Το Σεπτέμβριο να μην κινηθεί κανένα λεωφορείο αν δεν υπάρχει το πιστοποιητικό. Υπάρχουν νόμοι, υπάρχουν διαδικασίες και ποινές. Θέλουμε το Σεπτέμβριο να υπάρχει ο έλεγχος».
Οι θέσεις των εταιρειών λεωφορείων
Ο Δημήτρης Παντελή, πρόεδρος της εταιρείας Οργανισμού Συγκοινωνιών επαρχίας Αμμοχώστου, στη δική του τοποθέτηση, εξέφρασε τη θέση ότι η Αμμόχωστος είναι σάκος του μποξ. Όπως τόνισε «μας χτυπούν όλοι. Εμείς θέλουμε να διαβεβαιώσουμε ότι είμαστε και εμείς γονείς, δεν είμαστε ανεύθυνοι και όπως σκέφτονται όλοι για την ασφάλεια των παιδιών, το σκεφτόμαστε και εμείς. Εκτός από τα παιδιά εμείς μεταφέρουμε και 3,500 εργατοϋπαλλήλους κάθε πρωί».
Στη συνέχεια, επεσήμανε πως το 2024 είχε προκληθεί πυρκαγιά σε ένα λεωφορείο και το Δεκέμβριο του 2024 είχαν κληθεί στο Υπουργείο Μεταφορών, σε σύσκεψη ώστε να εγκατασταθεί στα λεωφορεία ένα σύστημα πυρασφάλειας. «Για μία εβδομάδα σταματήσαμε να μεταφέρουμε μαθητές, μέχρι να βάλουμε το σύστημα. Βάλαμε μία αμπούλα, που οι εταιρείες μας το χρέωσαν 400 ευρώ το ένα. Εμείς είχαμε ζητήσει από τον υπουργό Μεταφορών να μας δώσει ένα μήνα για να στελεχώσουμε τα λεωφορεία με συστήματα. Τα βάλαμε και μετά από οκτώ μήνες άλλο λεωφορείο κάηκε. Τότε ξεκίνησαν οι έκτακτοι έλεγχοι και κληθήκαμε να πάμε σε έκτακτο έλεγχο».
Ο κ. Παντελή επεσήμανε πως τέλη Αυγούστου έλαβαν επιστολή για να πάνε για έλεγχο στο ΚΕΜΟ Αμμοχώστου, που είναι το πιο υποστελεχωμένο, όπως ανέφερε. «Μέχρι να εξηγηθούμε πότε θα κάναμε τον έλεγχο, άνοιξαν τα σχολεία και οι υπάλληλοι του ΚΕΜΟ είπαν ότι μπορούσαν να κάνουν δύο λεωφορεία την ημέρα. Εμείς έχουμε 150 λεωφορεία. Τα μηχανήματα στην Δερύνεια δεν εργάζονται και δεν μπορούν να ελέγξουν σωστά τα λεωφορεία. Μας έπαιρναν στο ιδιωτικό να ελέγξουν τα λεωφορεία. Μας είπαν ότι ήθελαν τεκάλεμιτ και ο λόγος που μας έκοβαν ήταν επειδή δεν γινόταν».
Ο κ. Παντελή, αναφερόμενος στα πέντε λεωφορεία που είχαν κριθεί ακατάλληλα, επεσήμανε πως «δεν μας είπε κάποιος ότι τα λεωφορεία ακινητοποιήθηκαν και έκαναν διαδρομές. Πήγαν ελεγκτές και τα είδαν και τα κατήγγειλαν. Εμείς την επόμενη ημέρα κάναμε τεκάλεμιτ. Αν μας έλεγαν ότι ακινητοποιήθηκε το λεωφορείο, δεν θα μεταφέρναμε μαθητές την επόμενη μέρα. Αυτή είναι η ιστορία με τα πέντε λεωφορεία».
Ο κ. Παντελή, καταλήγοντας, προειδοποίησε πως το χρονικό διάστημα που έχει δοθεί για να γίνουν οι νέοι έλεγχοι μέχρι την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς είναι περιορισμένο και δεν θα είναι έτοιμοι μέχρι τον Σεπτέμβριο.
Από πλευράς του, ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΜΕΛ, Γιώργος Κυριάκου, σημείωσε πως «αισθάνομαι ότι υπάρχει μία άδικη συνοπτική εντύπωση για την κατάσταση των λεωφορείων, που δεν διαφωνούμε. Οποιοδήποτε μέτρο λαμβάνεται επιπλέον της νομοθεσίας, που δημιουργεί ένα αίσθημα ασφάλειας, χαλάλι. Πρέπει να είναι τα δεδομένα σωστά. Όταν δίνεται μία άσκηση, πρέπει να βγαίνουν τα νούμερα. Πολλές φορές, κουτσουφλούν στην πράξη».
Ο κ. Κυριάκου επεσήμανε ότι «πρέπει να κοιτάξουμε πώς να το κάνουμε. Βγαίνει η ιδέα ότι δεν θέλουμε. Στη Λεμεσό εισάξαμε 180 καινούργια λεωφορεία και δεν μπορέσαμε να τα εισάξουμε μέχρι το Νοέμβριο. Να εξεταστεί αν ήταν ικανός ο χρόνος. Υπήρχαν κάποια τεχνικά θέματα. Μερικά από αυτά πέρασαν μετά. Να κάνουμε αυτό που μας λέει το Υπουργείο, όμως στην διεκπεραίωση να βλέπουμε τα δεδομένα και το χρονοδιάγραμμα να είναι τέτοιο για να μπορούν να ανταπεξέλθουν οι εταιρείες».
Στη δική του παρέμβαση, ο πρόεδρος του συνδέσμου ιδιοκτητών τουριστικών λεωφορείων, Πάμπος Καπνός, επεσήμανε ότι «τα τελευταία δύο χρόνια υπήρξαν τέτοιου είδους οδηγίες που αφορούν και τα τουριστικά λεωφορεία, τα χρονοδιαγράμματα ήταν τέτοια που δεν μπορούσαν να υλοποιηθούν. Την περίοδο του 2024-2025 ενώ πάρθηκε η απόφαση να περάσουν τα τουριστικά λεωφορεία από έλεγχο τρεις μήνες πριν την έναρξη. Πάρθηκε τον Ιούνιο του 2024. Δεν δόθηκαν οδηγίες από νωρίτερα. Όλα τα λεωφορεία πέρασαν από έλεγχο».
Ο κ. Καπνός σημείωσε, δε, ότι «το 2025-2026 ενώ ακολουθήθηκαν οι οδηγίες, το Υπουργείο Μεταφορών τέλος Αυγούστου ήρθε με νέες οδηγίες για να περάσουν από τα Κυβερνητικά. Δεν αντιδρά κανείς ότι είναι κακό να υπάρχουν αυξημένοι έλεγχοι. Θα μπορούσε να μας ενημερώσει από τον Ιανουάριο για έλεγχο από τα ΚΕΜΟ. Ξεκίνησε η διαδικασία και προέκυψε ένα λεωφορείο στην Πάφο που πήρε φωτιά. Έγινε ένας πανικός στην Κύπρο. Έπρεπε ξανά όλα τα λεωφορεία εκείνου του μοντέλου να περάσουν από ελέγχους. Το θέμα ασφάλειας είναι υπεράνω οποιασδήποτε συζήτησης. Χρειάζεται όμως μία μεθοδικότητα. Δεν μπορεί να παίρνονται μονομερείς αποφάσεις με τέτοιο τρόπο που να επηρεάζουν στόλους 500 λεωφορείων».
Ο κ. Καπνός τόνισε πως «το πρόβλημα που είχαμε πέρσι το 2025, ενώ ήταν έτοιμα τα λεωφορεία, την πρώτη εβδομάδα πριν τα σχολεία, έπρεπε να περάσουν ξανά από ελέγχους. Όταν υπάρχει στόλος πρέπει να υπάρξει μεθοδικότητα. Προβλήματα θα υπάρξουν είτε καινούργιο είναι το λεωφορείο, είτε είναι δέκα χρόνων, είτε οκτώ. Αυτό συμβαίνει σε όλη την Ευρώπη. Το ότι ένα λεωφορείο πήρε φωτιά, δεν είναι μόνο στην Κύπρο».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Λαμβάνει υπόψιν τις συστάσεις της Ελεγκτικής το ΤΟΜ-«Το 70% του στόλου της μαθητικής υπηρεσίας έχει ελεγχθεί φέτος»
