Στην σκιά των διαδοχικών καταγγελιών και της επιτήρησης της κατάστασης στις Κεντρικές Φυλακές, ενεργοποιήθηκε ο Εθνικός Μηχανισμός Πρόληψης των Βασανιστηρίων, με ομάδα από το γραφείο της Επιτρόπου Διοικήσεως και εκπροσώπους από το Συμβούλιο της Ευρώπης, να πραγματοποιούν το πρωί αιφνιδιαστική επίσκεψη στο Σωφρονιστικό Ίδρυμα.
Μια επίσκεψη που καταγράφεται λίγες μέρες αφότου την Κύπρο για το θέμα των Φυλακών επισκέφθηκε και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Ταπεινωτικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας (CPT), με την παρουσία εκπροσώπων του Συμβουλίου της Ευρώπης στην σημερινή επίσκεψη στις Φυλακές, να θεωρείται σημαντική.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ομάδα των εμπειρογνωμόνων σε θέματα βασανιστηρίων και συνθήκες κράτησης στις Φυλακές, απαρτίζεται από περίπου επτά πρόσωπα, τα οποία πέρασαν το πρωί το κατώφλι των Φυλακών, χωρίς να ενημερώσουν από τις προηγούμενες ημέρες για την επίσκεψη τους, ενώ κατά τη διάρκεια της επίσκεψης τους, αναμένεται να συνομιλήσουν με κρατούμενους χωρίς την παρουσία δεσμοφυλάκων. Επίσης, πολύ πιθανόν, να εξεταστούν έγγραφα ή φακέλοι, όπως πράττει και η CPT, η οποία στην τελευταία της έκθεση ανέδειξε άθλιες συνθήκες, βία και περιστατικά που συγκαλύφθηκαν, χωρίς να ενημερωθεί η Αστυνομία.
Αξίζει να σημειωθεί ότι συγκυριακά η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε λίγες ώρες μετά την άγρια συμπλοκή στην πτέρυγα 1Β, όπου ομάδες κρατουμένων (σ.σ Κύπριοι vs αλλοδαπών) πιάστηκαν στα χέρια και μάλιστα χρησιμοποίησαν μαχαίρια, ρόπαλα και ξύλα, ενώ για την καταστολή επεισοδίων κλήθηκαν ενισχύσεις από άλλες πτέρυγες.
Μάλιστα, το πρωί, όπως αναφέρουν πληροφορίες, φαίνεται να υπήρξε αναβρασμός ανάμεσα στους δεσμοφύλακες που για άλλη μια φορά έθεσαν θέματα ασφάλειας, με την Διεύθυνση να προσεγγίζει την συμπλοκή ως ένας «συνηθισμένος καβγάς», ενώ στην αντίπερα όχθη τα μέλη του προσωπικού μιλούσαν για την σοβαρότητα της κατάστασης.
Σημειώνεται πως μέχρι στιγμής δεν κλήθηκε Αστυνομία για έρευνες, ωστόσο κρατούμενοι μεταφέρθηκαν στο ιατρείο για να τύχουν των πρώτων βοηθειών, ενώ δεσμοφύλακες εκφράζουν τη θέση πως ο υπουργός Δικαιοσύνης θα έπρεπε να παρέμβει, με πηγές μάλιστα να αναφέρουν πως θα έπρεπε να ζητηθούν οι κάμερες ασφαλείας, ώστε να διαφανεί τι ακριβώς έχει συμβεί.
Σύμφωνα με πληροφορίες, τόσο ενώπιον της CPT όσο και ενώπιον του Γραφείου της Επιτρόπου Διοικήσεως ως Εθνικός Μηχανισμός Πρόληψης των Βασανιστηρίων, υπάρχουν διάφορες καταγγελίες για την κατάσταση που επικρατεί, ενώ η ομάδα που εισήλθε στις Φυλακές αναμένεται να συνομιλήσει με κρατούμενους, αφού πρώτα συνάντησε την αναπληρώτρια Διευθύντρια Μαρία Σιαλή, η οποία επίσης δεν ήταν ενήμερη για την επίσκεψη τους.
Υπενθυμίζεται ότι η CPT στην τελευταία της έκθεση, τον Δεκέμβριο του 2025, μεταξύ άλλων κατέγραψε άθλιες και εξευτελιστικές συνθήκες διαβίωσης, ενώ ανέδειξε δεκάδες περιστατικά βίας και γεγονότα που συγκαλύφθηκαν, χωρίς διερεύνηση από την Αστυνομία, όπως και άτυπες ιεραρχίες μεταξύ κρατουμένων, οι οποίοι επιβάλουν την τάξη, με τις ευλογίες -σε κάποιες περιπτώσεις- μελών του προσωπικού.
Ενώπιον της Επιτροπής, πριν την άφιξη της στην Κύπρο, τέθηκαν μια σειρά από καταγγελίες από διάφορες πλευρές, που αναφέρονται σε συνθήκες κράτησης, περιστατικά βίας, αντίποινα και εξευτελιστικές συμπεριφορές, όπως και η καταγγελία των Δεσμοφυλάκων της Ισότητας, που επίσης στρέφεται κατά της διεύθυνσης των Φυλακών.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, κάποιες από τις καταγγελίες υποβλήθηκαν και από δικηγόρους στις Κυπριακές Αρχές αλλά και τον Σύνδεσμο Φυλακισμένων, ωστόσο ενημερώνεται η CPT πως δεν διερευνήθηκαν, παραπέμποντας την Επιτροπή στα προηγούμενα ευρήματα της στην έκθεση ότι οι Αρχές δεν διερευνούν τις υποθέσεις, ενώ υπάρχουν επιπρόσθετες καταγγελίες που στρέφονται προσωπικά και αναφέρονται στους χειρισμούς και την συμπεριφορά της νυν Διεύθυνσης των Φυλακών, όπως και για στέρηση δικαιωμάτων. Επίσης, υπάρχουν αναφορές σε περιστατικά βίας, ενώ η CPT έλαβε ενημέρωσε για τους τελευταίους θανάτους και τις καταγγελίες που διατυπώθηκαν, όπως και για βιασμούς.
Από εκεί και πέρα, διαβιβάστηκαν αναφορές μέσω εκπροσώπων αλλοδαπών σε σχέση με τις συνθήκες διαβίωσης τους, όπως επίσης και εκθέσεις που περιλαμβάνονται σε προσφυγές σε ευρωπαϊκά και διεθνή όργανα, ενώ στην εξίσωση προστέθηκαν καταγγελίες που δεν υποβλήθηκαν στην Κύπρο, υπό τον φόβο αντιποίνων, οι οποίες προέρχονται κυρίως από αλλοδαπούς.
Υπενθυμίζεται πως πριν λίγες ημέρες, ο πρόεδρος του συνδέσμου Φυλακισμένων, Αλέξανδρος Κληρίδης, είχε κατ’ ιδίαν συνάντηση με τα μέλη της Επιτροπής, κατά παρέκκλιση των διαδικασιών, λόγω της κατάστασης που χαρακτηρίστηκε επικίνδυνη. Κατά τη συνάντηση, που ενώ ήταν ορισμένη για μισή ώρα, διήρκησε περίπου δύο, ο κ. Κληρίδης διαβίβασε στα μέλη της Επιτροπής αυτούσιες επιστολές κρατουμένων, στις οποίες περιέγραφαν τις συνθήκες κράτησης στις Φυλακές, αλλά και τις συμπεριφορές από μέλη του προσωπικού και της διεύθυνσης. Σημειώνεται πως η CPT μετέφερε στον κ. Κληρίδη ότι ήταν ενήμερη και για τις δικές του καταγγελίες, αλλά και άλλων που αποστάλθηκαν μέσω δικηγόρων.
