Iδιαίτερα υψηλά ποσοστά συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους αναφέρουν οι μητέρες σε Κύπρο και Σλοβενία, σύμφωνα με έρευνα που υλοποιήθηκε στις δύο χώρες, στο πλαίσιο του έργου Mind the Mum, το οποίο επικεντρώνεται στη βελτίωση της ψυχικής υγείας κατά την περιγεννητική περίοδο, και που υλοποιεί από το 2024 μια Ευρωπαϊκή συμμαχία με επικεφαλής το ΤΕΠΑΚ, σύμφωνα με δελτίο Τύπου του πανεπιστημίου.
Προκύπτει επίσης η ανάγκη για συστηματικά προγράμματα ανίχνευσης και παραπομπών/στήριξης, την τήρηση στατιστικών δεικτών και πρώιμης παρέμβασης/στήριξης και τη σημασία της συστημικής και πολυεπίπεδης υποστήριξης της μητρότητας με κατάλληλα προγράμματα, δομές, επιμόρφωση και ενδυνάμωση επαγγελματιών, των γυναικών και του υποστηρικτικού τους δικτύου. Σημειώνεται ότι τα αποτελέσματα, οι ανάγκες που εντοπίζονται και συστάσεις που προκύπτουν θα παρουσιαστούν προσεχώς και σε διοργανώσεις στην Κύπρο.
Από το 2024, σύμφωνα με το δελτίο Τύπου, μια Ευρωπαϊκή συμμαχία με επικεφαλής το ΤΕΠΑΚ και Επιστημονική Συντονίστρια τη Δρ. Ελένη Χατζηγεωργίου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Μαιευτικής, αισιοδοξεί να αλλάξει τα δεδομένα όσον αφορά την περιγεννητική ψυχική υγεία και να θέσει το θέμα της μητρικής ψυχικής υγείας ως προτεραιότητα, με το έργο Mind the Mum, συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος EU4Health.
Σημειώνεται ότι πραγματοποιήθηκε, στις 10-11 Ιουνίου, στο Πανεπιστήμιο του Gdansk της Πολωνίας η ενδιάμεση συνάντηση του έργου, με εταίρους από Κύπρο, το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου, Τμήμα Νοσηλευτικής και τον οργανισμό Birth Forward, από την Σλοβενία το Institute Umbilica, από Πολωνία το Πανεπιστήμιο του Gdansk και από την Ισπανία το European Institute of Perinatal Mental Health. Οι εταίροι, αναφέρεται, «είναι καταξιωμένοι εμπειρογνώμονες στον τομέα της μαιευτικής/νοσηλευτικής, ψυχιατρικής, ψυχολογίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων».
Στη συνάντηση συζητήθηκαν τα αποτελέσματα και ευρήματα από έρευνα που υλοποιήθηκε με τη συμμετοχή πάνω από 1000 μητέρες στην Κύπρο και τη Σλοβενία με ερωτηματολόγια και ομάδες εστίασης, σύμφωνα με το δελτίο Τύπου.
«Από τα ευρήματα προκύπτουν προβληματισμοί για τα ιδιαίτερα υψηλά ποσοστά συμπτωμάτων κατάθλιψης και άγχους που αναφέρουν οι μητέρες και στις δύο χώρες. Στην Κύπρο συγκεκριμένα, μία στις δύο γυναίκες αναφέρουν συμπτώματα που χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης ενώ επίσης μια στις δύο περιέγραψαν την εμπειρία του τοκετού τους ως “οδυνηρή”», αναφέρεται. «Προκύπτει επίσης η ανάγκη για συστηματικά προγράμματα ανίχνευσης και παραπομπών/στήριξης, την τήρηση στατιστικών δεικτών και πρώιμης παρέμβασης/στήριξης και τη σημασία της συστημικής και πολυεπίπεδης υποστήριξης της μητρότητας με κατάλληλα προγράμματα, δομές, επιμόρφωση και ενδυνάμωση επαγγελματιών, των γυναικών και του υποστηρικτικού τους δικτύου», προστίθεται.
Όπως αναφέρεται, στη συνάντηση έγινε ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών όπως οι δράσεις της οργάνωσης Birth with Dignity (Fundacja Rodzić po Ludzku) και το πρόγραμμα Next Stop Mum στην Πολωνία «που έφεραν σημαντικές αλλαγές στα δεδομένα της υποστήριξης της μητρότητας στη χώρα», μέσα από εκστρατείες για θέματα όπως συναίνεση σε ιατρικές παρεμβάσεις, υποστήριξη του θηλασμού, διασφάλιση του δικαιώματος επαφής δέρμα-με-δέρμα μητέρας και νεογνού και επίτευξη της νομικής διασφάλισης της ποιοτικής μαιευτικής φροντίδας και των δικαιωμάτων της γυναίκας κατά τη μαιευτική φροντίδα.
Υλοποιήθηκε επίσης επίσκεψη στο πρότυπο νοσοκομείο Szpital Św. Wojciecha (St. Adalbert's Hospital), πιστοποιημένο από τον ΠΟΥ ως φιλικό προς τα βρέφη και ξενάγηση στους χώρους φυσικού τοκετού, όπου οι μαίες και επαγγελματίες υγείας μοιράστηκαν τις εμπειρίες τους και τις αλλαγές που βίωσαν ως αποτέλεσμα της εισαγωγής υποστηρικτικών πρακτικών προς τις μητέρες κατά τα τελευταία χρόνια, προστίθεται.
Σημειώνεται ότι, η επόμενη περίοδος του έργου θα προσφέρει διαδραστική εκπαίδευση σε επαγγελματίες υγείας στην Κύπρο, σε συνεργασία με το Υπουργείο Υγείας και την Επιτροπή Μαιών του ΠΑΣΥΝΜ, από εμπειρογνώμονες του έργου, όπως μέλη του Τμήματος Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του Gdansk και ειδικές ιατρούς και συμβούλους θηλασμού από το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτου Περιγεννητικής Ψυχικής Υγείας στις 14-15 Οκτωβρίου 2026.
Θα προσφέρει επίσης δωρεάν πρόγραμμα ενδυνάμωσης και προετοιμασίας για μέλλουσες μητέρες μέσα από σειρά έξι συναντήσεων στην Κύπρο και στη Σλοβενία, που θα ανακοινωθεί προσεχώς και θα προσφερθεί σε τουλάχιστον τρεις κύκλους μέχρι την ολοκλήρωση του έργου.
Σημειώνεται ότι το πρόγραμμα ετοιμάστηκε με τη συμβολή πολυθεματικών εμπειρογνωμόνων όπως επαγγελματίες περιγεννητικής και επαγγελματίες ψυχικής υγείας καθώς και των ίδιων των μητέρων και αποσκοπεί να συνεχίσει ως ένα βιώσιμο εργαλείο πρόληψης και ενδυνάμωσης των μέλλουσων μητέρων με τη διασφάλιση θεσμικής υποστήριξης και μετά την ολοκλήρωση του έργου.
«Μέσα από το έργο, το οποίο βρίσκει τόσο το Υπουργείο Υγείας όσο και επαγγελματικά σώματα ως συμμάχους, θα κατατεθούν επίσης τεκμηριωμένες προτάσεις για τη μεταρρύθμιση υπηρεσιών φροντίδας υγείας, ώστε η περιγεννητική ψυχική υγεία να ενσωματωθεί ουσιαστικά στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια φροντίδα, με έμφαση στη διασύνδεση, την πρόληψη και τη διεπιστημονική συνεργασία», αναφέρεται.
Το έργο Mind the Mum επικεντρώνεται στη βελτίωση της ψυχικής υγείας κατά την περιγεννητική περίοδο και απευθύνεται σε δύο βασικά κενά: την ανάγκη για κατανόηση των πραγματικών βιωμάτων κατά την περιγεννητική περίοδο και για τη συνδιαμόρφωση εργαλείων στήριξης για τις μητέρες.
Πηγή: ΚΥΠΕ
