Ως την πιο σημαντική κοινωνική προτεραιότητα της Κυβέρνησης για το 2026 χαρακτήρισε ο Υπουργός Εργασίας Μαρίνος Μουσιούττας τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος της Κύπρου. Μιλώντας στο πλαίσιο της ειδικής συνόδου Ομάδας Εργαζομένων της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ), που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Τρίτης στο κτήριο της ΣΕΚ, ο Υπουργός είπε ότι η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού αποτελεί ένα ζήτημα που αφορά σχεδόν το σύνολο της Ευρώπης και «αποτελεί ένα εκ των βασικότερων πυλώνων του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου».
Ο κ. Μουσιούττας έκανε λόγο για «πρόκληση διττή και εκ πρώτης όψεως σχεδόν αντιφατική», εξηγώντας ότι θα πρέπει να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα του ΤΚΑ μακροχρόνια, «ώστε το σύστημα να μπορεί να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του απέναντι στις επόμενες γενιές, σε ένα περιβάλλον δημογραφικής γήρανσης και αυξανόμενου προσδόκιμου ζωής». Πρόσθεσε ότι την ίδια ώρα «οφείλουμε να εγγυηθούμε ότι οι συντάξεις θα παραμείνουν επαρκείς και αξιοπρεπείς».
Ο Υπουργός τόνισε ότι η ισορροπία ανάμεσα στη βιωσιμότητα και την κοινωνική επάρκεια «είναι για εμάς μη διαπραγματεύσιμη, καθώς δεν θα χτίσουμε τη βιωσιμότητα του συστήματος στις πλάτες των πιο αδυνάτων».
Εξήγησε ότι η 1η φάση επικεντρώνεται στον πρώτο πυλώνα, δηλαδή στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων και θέτει στο επίκεντρο την ενίσχυση της επάρκειας των συντάξεων και ιδιαίτερα των κατώτατων συντάξεων, «ώστε καμία σύνταξη να μην αφήνει τον δικαιούχο της κάτω από το όριο της αξιοπρεπούς διαβίωσης». Είπε επίσης ότι επικεντρώνεται στον εκσυγχρονισμό της επενδυτικής πολιτικής του αποθεματικού του ταμείου μέσα από ένα σύγχρονο επενδυτικό πρόγραμμα, ώστε οι πόροι να αξιοποιούνται με αποδοτικό και ασφαλή τρόπο. Πρόσθεσε ότι σε πιο μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, επιδιώκεται η σταδιακή ενίσχυση και των ταμείων προνοίας που αποτελεί τον 2ο πυλώνα της μεταρρύθμισης.
«Ο συνολικός μας στόχος είναι ξεκάθαρος και αφορά σε ένα σύστημα πιο δίκαιο, πιο σύγχρονο, και πραγματικά βιώσιμο για τις επόμενες γενιές», είπε ο Υπουργός επαναλαμβάνοντας τον στόχο για το ορόσημο του Ιανουαρίου 2027 για την εφαρμογή της μεταρρύθμισης.
Σύμφωνα με τον Υπουργό, κάθε πλευρά έχει κόκκινες γραμμές και υπάρχουν ευαίσθητες ισορροπίες για την μεταρρύθμιση ωστόσο χαρακτήρισε θετικό το γεγονός «ότι όλοι κινούμαστε προς αυτή την κατεύθυνση» προσθέτοντας ότι «όποια εμπόδια και να βρούμε με αξιοπιστία, με εμπιστοσύνη η μια πλευρά στην άλλη, είμαι σίγουρος ότι θα τα καταφέρουμε και το κέρδος θα είναι για όλους, τους εργαζομένους αλλά και τους συνταξιούχους μας, τους πρώην εργαζομένους».
Ο Μ. Μουσιούττας επανέλαβε επίσης ότι ο κοινωνικός διάλογος αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για την Κυβέρνηση, σημειώνοντας πως τα εργασιακά ζητήματα συζητούνται σε βάθος στο Εργατικό Συμβουλευτικό Σώμα, το αρμόδιο τριμερές όργανο που εδώ και δεκαετίες διαχειρίζεται τα θέματα εργασιακής πολιτικής στην Κύπρο.
Το 33% των συνταξιούχων βρίσκεται κάτω από το όριο της φτώχειας
Την ανάγκη ενίσχυσης του κοινωνικού διαλόγου, επέκτασης των συλλογικών συμβάσεων και προώθησης μιας συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης που θα αντιμετωπίσει τη φτώχεια των ηλικιωμένων υπογράμμισε από την πλευρά του ο Γενικός Γραμματέας της ΣΕΚ, Ανδρέας Μάτσας. Όπως ανέφερε, το συνδικαλιστικό κίνημα καθίσταται σήμερα πιο επίκαιρο και αναγκαίο από ποτέ, καθώς καλείται να στηρίξει τους εργαζομένους σε μια περίοδο σημαντικών προκλήσεων για την αγορά εργασίας και το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο.
Πρόσθεσε ότι στόχος είναι η διαμόρφωση μιας πιο κοινωνικά δίκαιης αγοράς εργασίας, η δημιουργία συνθηκών ποιοτικής και αξιοπρεπούς απασχόλησης και η διασφάλιση της ισότιμης συμμετοχής των εργαζομένων στην οικονομική ανάπτυξη.
«Η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προάγει το τελευταίο διάστημα αντιφατικές πολιτικές, οι οποίες ανατρέπουν προηγούμενες αποφάσεις», είπε, αναφερόμενος «στην προώθηση της νομοθεσίας 28 regime» σημειώνοντας ότι υπάρχει καχυποψία για τις τελικές προθέσεις.
Όπως σημείωσε, υπάρχει κίνδυνος υποβάθμισης των δικαιωμάτων των εργαζομένων και αποδυνάμωσης της κοινωνικής διάστασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο όνομα της ανταγωνιστικότητας.
Παράλληλα, υπογράμμισε τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζει η Ομάδα Εργαζομένων της ΕΟΚΕ στην υπεράσπιση της «Κοινωνικής Ευρώπης», εκφράζοντας την εκτίμηση ότι οι αντιδράσεις των εργαζομένων και αρκετών κρατών-μελών μπορούν να επηρεάσουν θετικά τις ευρωπαϊκές πολιτικές.
Αναφερόμενος στη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος, ο Γενικός Γραμματέας της ΣΕΚ υπογράμμισε ότι πρόκειται για μια κρίσιμη διαδικασία που πρέπει να αξιοποιήσει στο έπακρο τον κοινωνικό διάλογο. Επισήμανε ότι περίπου το 33% των συνταξιούχων στην Κύπρο βρίσκεται κάτω από το όριο της φτώχειας και τόνισε πως βασικός στόχος της μεταρρύθμισης θα πρέπει να είναι η διασφάλιση ότι κανένας συνταξιούχος δεν θα λαμβάνει σύνταξη κάτω από το όριο αυτό.
«Να δημιουργήσουμε μέσα από αυτή τη μεταρρύθμιση τη δυνατότητα έτσι ώστε κανένας συνταξιούχος να μη λαμβάνει σύνταξη κάτω από το όριο της φτώχειας», είπε. Κάλεσε τέλος την Κυβέρνηση να υιοθετήσει τη θέση του ευρωπαϊκού συνδικαλιστικού κινήματος σε σχέση με τις δημόσιες συμβάσεις, υποστηρίζοντας ότι οι δημόσιοι και ευρωπαϊκοί πόροι θα πρέπει να κατευθύνονται αποκλειστικά σε επιχειρήσεις που σέβονται τα εργασιακά δικαιώματα και εφαρμόζουν συλλογικές συμβάσεις.
«Καμία δημόσια σύμβαση χωρίς την προϋπόθεση της εφαρμογής συλλογικών συμβάσεων», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Από την πλευρά της η γγ της ΠΕΟ Σωτηρούλα Χαραλάμπους ανέδειξε τις επιπτώσεις των γεοπολιτικών εξελίξεων στους εργαζομένους, ενώ έκανε ιδιαίτερη αναφορά στη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση και την εφαρμογή της ευρωπαϊκής οδηγίας για τους επαρκείς κατώτατους μισθούς.
Όπως ανέφερε, το περιεχόμενο του σχετικού νομοσχεδίου για τους κατώτατους μισθούς «θα είναι καθοριστικό αν θα πάμε να στηρίξουμε τις συλλογικές συμβάσεις, τη συλλογική διαπραγμάτευση και να επιβραβεύουμε τους εργοδότες οι οποίοι εφαρμόζουν συλλογικές συμβάσεις».
Αναφερόμενη στη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος, υπογράμμισε ότι «στόχος μας είναι να καταπολεμήσουμε μία και διαπαντός το ζήτημα των χαμηλών συντάξεων και των συνταξιούχων φτωχών».
Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη για ένα δικαιότερο φορολογικό σύστημα και για ενίσχυση της κοινωνικής πολιτικής, με ιδιαίτερη έμφαση στη στεγαστική κρίση.
Η κ. Χαραλάμπους αναφέρθηκε επίσης στις αυξανόμενες κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες, υποστηρίζοντας ότι οι διαδοχικές κρίσεις των τελευταίων ετών έχουν επιβαρύνει κυρίως τους εργαζομένους.
«Τις απανωτές κρίσεις του συστήματος, την οικονομική κρίση, την υγειονομική κρίση, την κρίση κόστους ζωής, εκείνοι που την έχουν πληρώσει είναι οι εργαζόμενοι και αυτές οι κρίσεις έχουν οδηγήσει σε μια εμβάθυνση των οικονομικών και κοινωνικών ανισοτήτων», είπε.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο έχει αποδυναμωθεί από πολιτικές απορρύθμισης και ιδιωτικοποιήσεων. «Αυτό που ξέραμε ως το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο, που ήταν και στο παρελθόν η βασική συνιστώσα για σταθερότητα και αξιοπρέπεια των λαών της Ευρώπης, έχει υπονομευθεί δραστικά από τις πολιτικές της απορρύθμισης, της ευελιξίας, των περικοπών, των ιδιωτικοποιήσεων», ανέφερε.
Ειδική αναφορά έκανε στην ανισοκατανομή του πλούτου στην Κύπρο, σημειώνοντας ότι «πρόσφατα μια έρευνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει καταδείξει ότι το ανώτατο δέκα τοις εκατό των εισοδημάτων στην Κύπρο έχει αυξήσει τον πλούτο του κατά δεκατρία τοις εκατό και έχει στα χέρια του σήμερα το εξήντα επτά τοις εκατό του συνολικού πλούτου του τόπου μας».
Κατώτατος μισθός και δημόσιες συμβάσεις
Για το θέμα των επαρκών κατώτατων μισθών ο Υπουργός ανέφερε ότι το σχετικό νομοσχέδιο έχει ήδη αποσταλεί για νομοτεχνικό έλεγχο και, εφόσον ολοκληρωθεί η διαδικασία, αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή εντός Ιουλίου, ώστε να ξεκινήσει η συζήτησή του στις αρμόδιες κοινοβουλευτικές επιτροπές από τον Σεπτέμβριο.
Σε σχέση με τον εθνικό κατώτατο μισθό, ο Υπουργός υπενθύμισε ότι από την 1η Ιανουαρίου 2026 ανέρχεται στα 1.088 ευρώ μηνιαίως, ενώ για τους πρώτους έξι μήνες απασχόλησης διαμορφώνεται στα 979 ευρώ.
Είπε επίσης ότι η ανεργία βρίσκεται στο 4,3% και είναι σημαντικά χαμηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, που κινείται γύρω στο 6%, ενώ πρόσθεσε ότι το ποσοστό απασχόλησης έχει ήδη ξεπεράσει το 81% πάνω από τον ευρωπαϊκό στόχο για το 2030. «Αυτή η σταθερότητα είναι το θεμέλιο που μας επιτρέπει να επενδύουμε στην ποιότητα της εργασίας και στην κοινωνική δικαιοσύνη».
Αναφερόμενος στις δημόσιες συμβάσεις, σημείωσε ότι σε πρόσφατη σύσκεψη υψηλού επιπέδου υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας τέθηκε από τις συνδικαλιστικές οργανώσεις το αίτημα για ευρύτερη εφαρμογή των συλλογικών συμβάσεων σε περισσότερους κλάδους της οικονομίας. Όπως είπε, οι συντεχνίες έχουν ήδη αποστείλει σχετική επιστολή με εισηγήσεις και παραδείγματα προς το Υπουργείο Εργασίας, η οποία θα εξεταστεί άμεσα με στόχο την προώθηση των αναγκαίων ρυθμίσεων.
Σημειώνεται ότι, στην εναρκτήρια της τοποθέτηση η πρόεδρος της Ομάδας Εργαζομένων της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ), Lucie Studnicna, υπογράμμισε την ανάγκη η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα να στηρίζεται στην ποιοτική εργασία, στους επαρκείς μισθούς και στην ισχυρή εκπροσώπηση των εργαζομένων
«Οι εργαζόμενοι πρέπει να μπορούν να βασίζονται σε επαρκείς μισθούς και σε μια ισχυρή συνδικαλιστική φωνή στον χώρο εργασίας, ιδιαίτερα σε ένα ολοένα πιο δύσκολο εργασιακό περιβάλλον», ανέφερε.
Η πρόεδρος της Ομάδας Εργαζομένων υποστήριξε ότι η συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο επικεντρώνεται ολοένα και περισσότερο στην ανταγωνιστικότητα, ωστόσο προειδοποίησε ότι δεν πρέπει να παραγνωρίζεται ο ρόλος της εργασίας και της κοινωνικής οικονομίας.
«Οι ηγέτες έχουν ξεχάσει ότι αυτό που κάνει ισχυρή την οικονομία μας είναι η εργασία και η κοινωνική οικονομία», σημείωσε.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στις κοινωνικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι περίπου ένας στους πέντε πολίτες βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας, ενώ περισσότεροι από ένα εκατομμύριο άνθρωποι είναι άστεγοι σε ευρωπαϊκές χώρες.
Ο Δημήτρης Μαυρομμάτης, Διευθυντής γραμματείας κυπριακής προεδρίας Συμβουλίου ΕΕ εκ μέρους της Υφυπουργού για Ευρωπαϊκά Θέματα Μαριλένας Ραουνά, ανέδειξε τη σημασία της συμβολής της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (ΕΟΚΕ) στο έργο της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, ενώ σημείωσε ότι η Επιτροπή έχει συνεισφέρει ουσιαστικά στην επεξεργασία 13 γνωμοδοτήσεων κατά τη διάρκεια της θητείας της Κύπρου.
Όπως ανέφερε, «η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή διαδραματίζει ζωτικό ρόλο στο ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο διασφαλίζοντας ότι οι φωνές των οργανωμένων κοινωνικών εταίρων και της κοινωνίας των πολιτών ακούγονται στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ».
Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση της Κυπριακής Προεδρίας προς την ΕΟΚΕ, τονίζοντας ότι «οι γνωμοδοτήσεις αυτές παρείχαν σημαντική εμπειρογνωμοσύνη, εποικοδομητικές συστάσεις και χρήσιμες γνώσεις στο έργο μας σε ένα ευρύ φάσμα τομέων πολιτικής».
Αναφέρθηκε επίσης στα βασικά επιτεύγματα της Κυπριακής Προεδρίας στους τομείς της άμυνας, της ανταγωνιστικότητας, της κοινωνικής συνοχής, της διεύρυνσης, της στέγασης και της απασχόλησης, υπογραμμίζοντας τη δέσμευση για συνέχιση του διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους και την κοινωνία των πολιτών μέχρι την ολοκλήρωση της θητείας της Προεδρίας.
Πηγή: ΚΥΠΕ
