Διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς τον πιθανό ρόλο της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μελλοντικές διαπραγματεύσεις μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, αλλά και ισχυρή στήριξη για συνέχιση της πίεσης προς τη Μόσχα μέσω νέων κυρώσεων, καταγράφηκαν κατά την Άτυπη Σύνοδο των Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ (Gymnich), που πραγματοποιήθηκε στη Λεμεσό στις 27 και 28 Μαΐου υπό την προεδρία του Υπουργού Εξωτερικών Κωνσταντίνου Κόμπου και της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, Κάγια Κάλας.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν επίσης οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η ασφάλεια στην περιοχή του Στενού του Ορμούζ, η ανθεκτικότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων και η μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές κατά τη συζήτηση για τον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας καταγράφηκαν διαφορετικές εκτιμήσεις ως προς τον ρόλο της ΕΕ σε μελλοντική διαπραγματευτική διαδικασία.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, αρκετά κράτη μέλη εξέφρασαν την άποψη ότι δεν είναι ακόμη η κατάλληλη στιγμή για διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία, θεωρώντας ότι η Μόσχα δεν βρίσκεται σε ισχυρή θέση και πως η συνέχιση της πίεσης μέσω κυρώσεων παραμένει αναγκαία.
Διπλωματικές πηγές σημείωσαν επίσης ότι εκφράστηκαν επιφυλάξεις απέναντι σε μια πρόωρη συζήτηση για πιθανό ευρωπαϊκό διαμεσολαβητικό ρόλο, εάν δεν προηγηθεί σαφής κοινή ευρωπαϊκή θέση ως προς τους όρους, το πλαίσιο και τους στόχους μιας μελλοντικής διαδικασίας.
Η Κυπριακή Προεδρία εξέφρασε παράλληλα ετοιμότητα για έναρξη συζητήσεων σχετικά με 21ο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, διαδικασία που θα πρέπει να ξεκινήσει από την αρμόδια επιτροπή της ΕΕ. Υπενθυμίζεται ότι κατά τη διάρκεια της κυπριακής προεδρίας εγκρίθηκε το 20ό πακέτο κυρώσεων.
Στο πλαίσιο των συζητήσεων εξετάστηκε επίσης η ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας, ιδιαίτερα σε ζητήματα άμυνας, ενεργειακής ασφάλειας και προστασίας κρίσιμων εφοδιαστικών αλυσίδων.
Ιδιαίτερη έμφαση φέρεται να δόθηκε στις επιπτώσεις που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή στη ναυτιλία και στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, με ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές να εκφράζουν ανησυχία για το αυξημένο κόστος ασφάλισης των πλοίων στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ και για τις πιθανές συνέπειες στην ευρωπαϊκή οικονομία.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, εκφράστηκε προβληματισμός ότι ακόμη και σε περίπτωση αποκλιμάκωσης της κρίσης, η ομαλοποίηση στις θαλάσσιες μεταφορές και στις ασφαλιστικές καλύψεις ενδέχεται να απαιτήσει μεγάλο χρονικό διάστημα.
Κατά τη συζήτηση τέθηκαν επίσης ζητήματα που αφορούν πιθανές επιπτώσεις στις παγκόσμιες αλυσίδες τροφίμων και λιπασμάτων, καθώς και ο κίνδυνος νέων μεταναστευτικών πιέσεων λόγω ευρύτερης αποσταθεροποίησης στην περιοχή.
Όπως σημείωσαν οι ίδιες πηγές, στο Gymnich συζητήθηκε επίσης το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων κατά του Ισραήλ. Σύμφωνα με τις διπλωματικές πηγές, διαμορφώθηκαν δύο βασικές προσεγγίσεις: η επιβολή εμπάργκο σε προϊόντα που προέρχονται από ισραηλινούς οικισμούς στη Δυτική Όχθη και η επιβολή κυρώσεων σε συγκεκριμένα πολιτικά πρόσωπα του Ισραήλ.
Κατά τις ίδιες πηγές, υπήρξε εκτίμηση ότι το δεύτερο μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί ευκολότερα, ενώ το πρώτο παρουσιάζει σημαντικές νομικές και τεχνικές δυσκολίες.
Η Κυπριακή Προεδρία φαίνεται να αξιολογεί ως ιδιαίτερα επιτυχημένη τη διοργάνωση της άτυπης συνόδου, η οποία επιλέχθηκε να πραγματοποιηθεί στη Λεμεσό και για συμβολικούς λόγους.
Παράλληλα, θεωρεί ιδιαίτερα σημαντική τη συμμετοχή των Υπουργών Εξωτερικών της Ινδίας και της Σαουδικής Αραβίας, στο πλαίσιο της προσπάθειας Κυπριακής Δημοκρατίας αλλά και της ΕΕ να ενισχύσουν τις σχέσεις τους με σημαντικές περιφερειακές και παγκόσμιες δυνάμεις.
Πηγή: ΚΥΠΕ
