Δύο παγκόσμιες υπερδυνάμεις συναντώνται σήμερα με θέμα τον πόλεμο στο Ιράν. Ο Ντόναλντ Τραμπ ταξιδεύει για να συναντήσει τον Σι Τζινπίνγκ, ελπίζοντας να πείσει τον Κινέζο πρόεδρο να ασκήσει πίεση στο Ιράν.
Δεδομένων των στενών πολιτικών και οικονομικών δεσμών της με το Ιράν, η Κίνα θεωρείται από ορισμένους ως ένας ανεπίσημος μεσολαβητής που θα μπορούσε να ασκήσει επιρροή.
Μέχρι στιγμής, το Πεκίνο έχει παραμείνει επιφυλακτικό πέρα από το να επικρίνει ανοιχτά τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ για τον πόλεμο.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε, πάντως, αναχωρώντας για την Κίνα, ότι θα έχει μια μακρά συνομιλία με τον πρόεδρο της Κίνας Σι Τζινπίνγκ για τον πόλεμο στο Ιράν κατά την επίσκεψή του στο Πεκίνο, ωστόσο πρόσθεσε ότι δεν πιστεύει ότι ο Κινέζος πρόεδρος θα βοηθούσε την Ουάσινγκτον να βάλει τέλος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
«Θα έχουμε μια μακρά συζήτηση για το θέμα αυτό. Πιστεύω ότι έχει συμπεριφερθεί μάλλον καλά», απάντησε ο Τραμπ σε ερώτηση δημοσιογράφου για τον πόλεμο, ενώ στη συνέχεια αρνήθηκε ότι το Ιράν θα είναι το κυρίαρχο θέμα στις συζητήσεις τους θέλοντας να δώσει το στίγμα ότι το θέμα του πολέμου είναι υπό έλεγχο. «Έχουμε πολλά πράγματα να συζητήσουμε, δεν θα έλεγα ότι το Ιράν είναι ένα από αυτά, για να είμαι ειλικρινής μαζί σας, επειδή το Ιράν το ελέγχουμε σε μεγάλο βαθμό». Και συμπλήρωσε στη συνέχεια:
«Το Ιράν είτε θα κάνει το σωστό είτε θα τελειώσουμε τη δουλειά», προειδοποίησε, λέγοντας ακόμη: «Σκέφτομαι ένα πράγμα - δεν μπορούμε να αφήσουμε το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα».
Η οικονομία στη συνάντηση με τον Σι
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, σημείωσε ακόμη, σε ό,τι αφορά την επίσκεψη στην Κίνα, πως θα ζητήσει ο Κινέζος ομόλογός του Σι Τζινπίνγκ «να ανοίξει» περισσότερο την οικονομία της Κίνας σε εταιρείες των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια των συνομιλιών που θα έχουν αύριο Πέμπτη και μεθαύριο Παρασκευή στο Πεκίνο.
«Θα ζητήσω από τον πρόεδρο Σι, απαράμιλλο ηγέτη, να ανοίξει την Κίνα ώστε λαμπροί άνθρωποι να μπορέσουν να κάνουν τα μαγικά τους και να ανεβάσουν τη Λαϊκή Δημοκρατία σε επίπεδο ακόμη υψηλότερο», ανέφερε ο κ. Τραμπ, προφανώς αναφερόμενος στους επικεφαλής επιχειρήσεων των ΗΠΑ που τον συνοδεύουν στο ταξίδι του.
Η ατζέντα των συνομιλιών ΗΠΑ-Κίνας
Το Πεκίνο επιθυμεί διακαώς, όταν πρωτοανακοινώθηκε η επίσκεψη Τραμπ, πριν από τον πόλεμο στο Ιράν δηλαδή, να διασφαλίσει ότι οι υψηλοί δασμοί που ανακοίνωσε ο Τραμπ πέρυσι -που έφθασαν μέχρι το 145% προτού οι δύο πλευρές συμφωνήσουν σε "εκεχειρία" τον Οκτώβριο- δεν θα επανέλθουν.
Τώρα, όμως, η πιο πιεστική ανησυχία είναι να βρεθεί ένας τρόπος να ανοίξουν και πάλι τα Στενά του Ορμούζ, απ΄όπου διέρχεται η μισή ποσότητα αργού πετρελαίου της Κίνας. Αν και η Κίνα είναι πιο προστατευμένη από το ενεργειακό σοκ σε σχέση με άλλες ασιατικές χώρες, λόγω του διαφοροποιημένου ενεργειακού μείγματος και των μεγάλων αποθεμάτων της, ο κίνδυνος μιας παγκόσμιας ύφεσης -που μπορεί να έρθει ως αποτέλεσμα του πολέμου στο Ιράν όπως προειδοποίησε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο- είναι μεγαλύτερη απειλή για την οικονομία της Κίνας. Περίπου το ένα πέμπτο του κινεζικού ΑΕΠ προέρχεται από τις εξαγωγές. Αν ο υπόλοιπος κόσμος δεν μπορεί πλέον να δαπανά χρήματα για την αγορά προϊόντων, η Κίνα θα υποφέρει.
Η Κίνα πιέζει το Ιράν προς το τραπέζι της συζήτησης και η Ουάσιγκτον ζητά και άλλη πίεση από το Πεκίνο
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδοθηκαν τον περασμένο μήνα, η Κίνα ώθησε το Ιράν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ σε έναν προηγούμενο γύρο συνομιλιών για κατάπαυση του πυρός. Την περασμένη εβδομάδα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών ,Αμπάς Αραγτσί, συναντήθηκε με τον Κινέζο ομόλογό του, Ουάνγκ Γι, στο Πεκίνο. Σύμφωνα με το Πεκίνο, ο Ουάνγκ κάλεσε για «συνολική παύση των εχθροπραξιών» στη Μέση Ανατολή και είπε πως η Κίνα «υποστηρίζει το Ιράν στη διασφάλιση της εθνικής κυριαρχίας και ασφάλειάς του».
Οι ΗΠΑ καθιστούν όλο και περισσότερο σαφές ότι θέλουν τη βοήθεια της Κίνας στην επίτευξη συμφωνίας με το Ιράν. Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, έχει πει πως η αμερικανική κυβέρνηση θέλει να δει το Πεκίνο να «αυξάνει» την πίεση στο Ιράν προκειμένου να ανοίξει και πάλι τον θαλάσσιο δίαυλο.
Αυτό από μόνο του μπορεί να επηρεάσει τη δυναμική της συνάντησης μεταξύ των δύο ηγετών.
Εμπόριο και Ταϊβάν τα δύο άλλα μεγάλα θέματα στο τραπέζι
Η επιρροή στο Ιράν μπορεί να είναι ένας χρήσιμος μοχλός πίεσης για το Πεκίνο στα άλλα δύο θέματα που βρίσκονται στην ατζέντα της συνάντησης: το εμπόριο και την Ταϊβάν.
Για το μεγαλύτερο μέρος του 2025, οι ΗΠΑ και η Κίνα έμοιαζαν να βρίσκονται στο χείλος ενός νέου εμπορικού πολέμου, που θα μπορούσε να κλονίσει τα θεμέλια της παγκόσμιας οικονομίας, σημειώνει σε ανάλυσή του το BBC.
Ο Τραμπ αύξησε και μείωσε κατ' επανάληψη τους δασμούς στον μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο της Αμερικής.
Η Κίνα απάντησε μειώνοντας τις εξαγωγές σπάνιων γαιών στις ΗΠΑ και τις αγορές αμερικανικών αγροτικών προϊόντων, πλήττοντας αγρότες σε κρίσιμες πολιτείες που ψήφισαν τον Τραμπ.
Η ένταση έπεσε σε σημαντικό βαθμό μετά τη συνάντηση που είχαν ο Τραμπ και ο Σι στη Νότια Κορέα τον Οκτώβριο. Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου τον Φεβρουάριο, που περιορίζει τη μονομερή εξουσία του προέδρου σχετικά με τους δασμούς, βοήθησε επίσης να κατευναστούν οι ευμετάβλητες εμπορικές διαθέσεις του Τραμπ, επισημαίνει το βρετανικό ραδιοτηλεοπτικό δίκτυο.
Ο Τραμπ και ο Σι θα έχουν ωστόσο ακόμη πολλά να πουν στη συνάντηση κορυφής του Πεκίνου. Ο Αμερικανός ηγέτης θα ωθήσει για αύξηση των κινεζικών αγορών αμερικανικών αγροτικών προϊόντων. Η Κίνα είναι βέβαιο ότι θα πιέσει τις ΗΠΑ να εγκαταλείψουν εμπορική έρευνα που ανακοίνωσαν πρόσφατα για αθέμιτες επιχειρηματικές πρακτικές που θα μπορούσαν να επιτρέψουν στον Τραμπ να επιβάλει και πάλι μεγαλύτερους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει προσκαλέσει επίσης τους διευθύνοντες συμβούλους των Nvidia, Apple, Exxon, Boeing και άλλων μεγάλων εταιρειών να τον συνοδεύσουν σε αυτό το ταξίδι, σύμφωνα το Reuters.
Αν και η Κίνα δεν εξαρτάται πλέον τόσο πολύ από τις ΗΠΑ για το εμπόριο, όπως κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Τραμπ, ο Σι θα θέλει αυτή η συνάντηση να πάει καλά, καθώς η Κίνα χρειάζεται σταθερότητα στην παγκόσμια οικονομία.
Είναι τώρα ο κορυφαίος εμπορικός εταίρος περισσότερων από 120 χωρών, όμως ο Σι ξέρει ότι δεν μπορεί να εμφανιστεί με τόση αυτοπεποίθηση κατά τη συνάντηση με τον Τραμπ.
Όσον αφορά την Ταϊβάν, η κυβέρνηση Τραμπ στέλνει ανάμεικτα μηνύματα.
Τον περασμένο Δεκέμβριο, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν εξοπλιστική συμφωνία ύψους 11 δισεκ. δολαρίων με την Ταϊβάν, εξοργίζοντας την κινεζική κυβέρνηση. Ο Τραμπ υποβάθμισε ωστόσο την προθυμία των ΗΠΑ να υπερασπιστούν την Ταϊβάν, την οποία η Κίνα διεκδικεί ως δικό της έδαφος.
«Θεωρεί ότι είναι μέρος της Κίνας», είπε ο Τραμπ για τον Σι, «και αυτό εξαρτάται από αυτόν, το τι θα κάνει».
Έχει πει επίσης πως η Ταϊβάν δεν έχει αποζημιώσει καταλλήλως τις ΗΠΑ για τις εγγυήσεις ασφαλείας τους, ισχυριζόμενος πως «δεν μας δίνει τίποτα». Πέρυσι, επέβαλε δασμούς 15% στην Ταϊβάν και την κατηγόρησε ότι έκλεψε την κατασκευή ημιαγωγών από τις ΗΠΑ.
Την περασμένη εβδομάδα, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε πως η Ταϊβάν θα είναι ένα θέμα συζήτησης κατά την επίσκεψη, αν και ο στόχος είναι να διασφαλιστεί ότι το θέμα δεν θα γίνει πηγή νέας έντασης μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.
«Δεν χρειαζόμαστε αποσταθεροποιητικά γεγονότα σχετικά με την Ταϊβάν ή οπουδήποτε στην περιοχή Ινδικού-Ειρηνικού», είπε. «Και νομίζω πως αυτό είναι προς το συμφέρον τόσο των Ηνωμένων Πολιτειών όσο και των Κινέζων».
Από την πλευρά της, η Κίνα έχει διαμηνύσει πως η Ταϊβάν είναι προτεραιότητα σε αυτές τις συνομιλίες. Ο υπουργός Εξωτερικών Ουάνγκ Γι εξέφρασε την περασμένη εβδομάδα, σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Ρούμπιο, την ελπίδα ότι οι ΗΠΑ θα κάνουν τις «σωστές επιλογές».
Το Πεκίνο ενισχύει την οικονομική πίεση στέλνοντας πολεμικά αεροσκάφη και πολεμικά πλοία γύρω από την Ταϊβάν σχεδόν καθημερινά.
Ο Ντόναλντ Τραμπ θα φθάσει στο Πεκίνο απόψε (Τετάρτη), δήλωσε τη Δευτέρα η Άννα Κέλι, αναπληρώτρια εκπρόσωπος της αμερικανικής κυβέρνησης.
Τελετή υποδοχής και διμερής συνάντηση με τον Σι Τζινπινγκ θα λάβουν χώρα αύριο, Πέμπτη, το πρωί και το απόγευμα θα ακολουθήσει επίσκεψη του Τραμπ στον Ναό του Ουρανού. Το βράδυ θα παρατεθεί επίσημο δείπνο.
Οι δύο πρόεδροι θα πάρουν ακολούθως το τσάι τους μαζί. Την Παρασκευή θα έχουν γεύμα εργασίας και στη συνέχεια ο Ντόναλντ Τραμπ αναχωρήσει για την Ουάσιγκτον.
Πηγή: Iefimerida
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΔΩ: Τραμπ και Σι ξανά στο ίδιο τραπέζι-Το Ιράν αλλάζει τα πάντα στη σύνοδο του Πεκίνου
