Σοβαρό πρόβλημα φαίνεται να προκύπτει το τελευταίο χρονικό διάστημα με τις ποσότητες του αιγοπρόβειου γάλακτος, καθώς ο μεγάλος αριθμός θανατώσεων αιγοπροβάτων λόγω του αφθώδους πυρετού, που ξεπέρασε ήδη το 9% του ζωικού πληθυσμού, δημιουργεί μια ιδιαίτερα πιεστική κατάσταση για ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, εκφράζονται έντονες ανησυχίες ότι θα προκύψουν σοβαρά προβλήματα και σε σχέση με την ποσόστωση του γάλακτος που απαιτείται για την παραγωγή χαλλουμιού, γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει τόσο την επάρκεια όσο και τη σταθερότητα της αγοράς.
Η επέλαση της νόσου μπορεί να έχει μειωθεί σε κάποιο βαθμό τις τελευταίες ημέρες, ωστόσο η παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος φαίνεται πως έχει ήδη επηρεαστεί σε σημαντικό βαθμό. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η πλήρης εξάλειψη της νόσου παραμένει ακόμη μακριά, εκτιμάται ότι οι επιπτώσεις θα έχουν διάρκεια και θα επεκταθούν πέραν της άμεσης παραγωγής, αγγίζοντας τόσο την ποσόστωση του γάλακτος για το χαλλούμι όσο και τον ίδιο τον φάκελο ΠΟΠ, ο οποίος αποτελεί τη βάση για τη διεθνή κατοχύρωση και προστασία του προϊόντος.
Και αυτό διότι, όπως αναφέρουν πηγές στον REPORTER, αυτή τη στιγμή στο κεφάλαιο που αφορά το χαλλούμι καταγράφονται δύο σοβαρά και αλληλένδετα ζητήματα που χρήζουν άμεσης διαχείρισης. Το πρώτο αφορά το υφιστάμενο ποσοστό του γάλακτος, για το οποίο εκδίδονται σε τακτά χρονικά διαστήματα διατάγματα ώστε να τηρείται η νομοθεσία. Ωστόσο, η σημερινή κατάσταση, όπως έχει διαμορφωθεί, δημιουργεί νέα δεδομένα, αφού οι ποσότητες αιγοπρόβειου γάλακτος βρίσκονται σε αρκετά χαμηλά επίπεδα και δεν επαρκούν για να καλύψουν τις ανάγκες της βιομηχανίας. Την ίδια ώρα, το πρόβλημα με τον αφθώδη πυρετό εντείνει περαιτέρω το ζήτημα, λόγω του μεγάλου αριθμού θανατώσεων αιγοπροβάτων που έχουν ήδη καταγραφεί.
Με τα δεδομένα αυτά, κρίνεται απαραίτητο το υφιστάμενο διάταγμα για την ποσόστωση του γάλακτος να αναθεωρηθεί και να προσαρμοστεί με βάση τις πραγματικές ποσότητες γάλακτος που είναι διαθέσιμες αυτή τη στιγμή στην παραγωγή, ώστε να αποφευχθούν στρεβλώσεις στην αγορά και να διασφαλιστεί η συνέχιση της παραγωγικής διαδικασίας χωρίς περαιτέρω επιβαρύνσεις για τους εμπλεκόμενους φορείς.
Το δεύτερο ζήτημα αφορά το μόνιμο ποσοστό γάλακτος στην ποσόστωση του χαλλουμιού, καθώς ο στόχος μέχρι το 2029 για συμμετοχή του αιγοπρόβειου γάλακτος σε ποσοστό 51% αποτελεί μια ιδιαίτερα δύσκολη εξίσωση υπό τις παρούσες συνθήκες. Η δυσκολία αυτή εντείνεται ακόμη περισσότερο αν ληφθούν υπόψη οι αντιδράσεις που εκδηλώνονται από όλες τις πλευρές της παραγωγικής αλυσίδας. Οι αγελαδοτρόφοι, από την πλευρά τους, θέτουν και το ζήτημα των κατεχομένων, υποστηρίζοντας ότι με βάση το άρθρο 42 του φακέλου από το 2021, θα πρέπει να εφαρμόζονται τα ίδια κριτήρια και στις δύο πλευρές της Κύπρου για την παραγωγή χαλλουμιού.
Υπό αυτά τα δεδομένα, μέχρι το καλοκαίρι αναμένεται να ληφθούν κρίσιμες αποφάσεις σε σχέση με το αν θα υπάρξουν αλλαγές στα ποσοστά του γάλακτος που χρησιμοποιείται για το χαλλούμι και ποιες θα είναι αυτές. Οι όποιες αλλαγές θα πρέπει να ενσωματωθούν στον φάκελο, ώστε να αποφευχθεί η αυτόματη αύξηση του ποσοστού του αιγοπρόβειου γάλακτος στο 51%, εξέλιξη που, σύμφωνα με τους εμπλεκόμενους, θα δημιουργούσε σημαντικές αναταράξεις στην αγορά.
Σε περίπτωση που δεν υπάρξει οποιαδήποτε παρέμβαση, οι αγελαδοτρόφοι εκτιμούν ότι οι συνέπειες θα είναι αλυσιδωτές, επηρεάζοντας συνολικά την αγορά γάλακτος και την παραγωγή χαλλουμιού. Και αυτό διότι η παραγωγή αιγοπρόβειου γάλακτος κυμαίνεται σήμερα μεταξύ 8% και 23% σε ετήσια βάση, γεγονός που καθιστά πρακτικά αδύνατη τη διατήρηση ενός σταθερού και υψηλού ποσοστού, χωρίς να προκύψουν σοβαρές ελλείψεις ή ανισορροπίες.
Το πρόβλημα με τους σανούς
Την ίδια ώρα, ενώ οι αντιδράσεις για τη διαχείριση της κατάστασης με τον αφθώδη πυρετό εντείνονται, διατυπώνονται και προβληματισμοί από πλευράς κτηνοτρόφων σε σχέση με τους σανούς που διατέθηκαν πριν από τον εντοπισμό των κρουσμάτων της νόσου. Οι σανοί αυτοί είχαν δοθεί για την κάλυψη αναγκών που προέκυψαν κατά την περίοδο της ανομβρίας, ωστόσο πλέον εγείρονται ερωτήματα ως προς τον ρόλο που ενδέχεται να διαδραμάτισαν στη συνολική εξέλιξη της κατάστασης.
Σύμφωνα με πηγές, ο φάκελος του χαλλουμιού προβλέπει ότι σε περιόδους κρίσης, είτε αυτές είναι περιβαλλοντικές είτε υγειονομικές, υπάρχει η δυνατότητα εξασφάλισης εξαίρεσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Κάτι τέτοιο είχε εφαρμοστεί και στην περίπτωση της Κύπρου λόγω της παρατεταμένης ανομβρίας, με στόχο να μην επηρεαστεί η παραγωγή γάλακτος και κατ’ επέκταση η παραγωγή χαλλουμιού. Στο πλαίσιο αυτό, είχε συμφωνηθεί ότι οι κυπριακοί σανοί θα κάλυπταν το 10% των αναγκών, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό θα προερχόταν από εισαγωγές, ώστε να διασφαλιστεί η επάρκεια ζωοτροφών και να στηριχθεί η παραγωγική διαδικασία σε μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο.
Μέσα σε αυτό το σύνθετο και ρευστό σκηνικό, καθίσταται σαφές ότι οι επόμενοι μήνες θα είναι καθοριστικοί για το μέλλον του χαλλουμιού και της κτηνοτροφικής παραγωγής στην Κύπρο. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στις πραγματικές δυνατότητες της παραγωγής, στις απαιτήσεις του φακέλου ΠΟΠ και στις πιέσεις που ασκούν οι διαφορετικοί κρίκοι της αλυσίδας. Την ίδια ώρα, η διαχείριση της κρίσης του αφθώδους πυρετού και η αποκατάσταση του ζωικού κεφαλαίου αποτελούν βασικές προϋποθέσεις ώστε να αποφευχθούν βαθύτερες αναταράξεις σε έναν από τους σημαντικότερους εξαγωγικούς τομείς της κυπριακής οικονομίας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Νέο μέτωπο για Παναγιώτου για την ενδεχόμενη αλλαγή της ποσόστωσης γάλακτος στο χαλλούμι-Τραβούν κόκκινη γραμμή οι αιγοπροβατοτρόφοι
- Αφθώδης πυρετός: Ανησυχία Συνδέσμου Τυροκόμων για επάρκεια γάλακτος λόγω θανατώσεων ζώων - Κύριο μέλημα η προστασία του χαλλουμιού
- Σε αναμμένα κάρβουνα οι τυροκόμοι για τον αφθώδη πυρετό - Συνεχίζονται απρόσκοπτα οι εξαγωγές χαλλουμιού
