Πρόοδο σε συγκεκριμένα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, χωρίς να κατονομάζουν σε ποια, ανακοίνωσαν, τόσο τα Ηνωμένα Έθνη όσο και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, έπειτα από την τελευταία συνάντησή του με τον Τ/κ Τουφάν Ερχιουρμάν, την Μεγάλη Δευτέρα.
Όπως μάλιστα προαναγγέλθηκε, συγκεκριμένες ανακοινώσεις για την πρόοδο επί των ΜΟΕ, αναμένεται να προκύψουν μετά από νέα συνάντηση των δύο ηγετών, η πραγματοποίηση της οποίας τοποθετήθηκε χρονικά περί τα τέλη Απριλίου.
Μέχρι τότε, και κατόπιν σχετικών οδηγιών των Χριστοδουλίδη και Ερχιουρμάν, οι διαπραγματευτές των δύο κοινοτήτων καλούνται να οριστικοποιήσουν τα εκκρεμούντα ζητήματα.
Τα ΜΟΕ, εν αναμονή της κίνησης στην οποία όπως όλα δείχνουν προτίθεται να προβεί ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, ώστε να επιχειρήσει να ξεκλειδώσει την διαδικασία και να καταστεί εφικτή η έναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων, κρίνονται ως αρκούντως υποβοηθητική παράμετρος σε ό,τι αφορά την στόχευση δημιουργίας του κατάλληλου θετικού κλίματος. Τόσο ανάμεσα στις δύο κοινότητες όσο βεβαίως για τις ηγεσίες τους.
Σημειώνεται ότι τα περισσότερα από τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που βρίσκονται υπό συζήτηση μπήκαν στο τραπέζι της συζήτησης στην πενταμερή της Γενεύης τον Μάρτιο του 2025, σε μια προσπάθεια του Αντόνιο Γκουτέρες να ξεκλειδώσει την διαδικασία διάλογο ανάμεσα στις δύο πλευρές. Ενός διαλόγου ο οποίος βρισκόταν στάσιμος από το 2017 μετά και την διακοπή των συνομιλιών στο Κραν Μοντανά.
Συγκεκριμένα, στην πενταμερή της Γενεύης τον Μάρτιο του 2025 οι δύο ηγέτες δεσμεύτηκαν για έξι πρωτοβουλίες εκ των οποίων οι τέσσερις έχουν προχωρήσει. Αυτές είναι η δημιουργία τεχνικής επιτροπής για τη νεολαία, οι πρωτοβουλίες για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή, αλλά και η αποκατάσταση των κοιμητηρίων, με τις διεργασίες να βρίσκονται εν εξελίξει. Την ίδια ώρα συζητήσεις υπήρξαν και για το ζήτημα της αποναρκοθέτησης.
Παράλληλα, έχει ολοκληρωθεί η διαπλάτυνση του σημείου διέλευσης στον Άγιο Δομέτιο, ενός μέτρου που είχε ανακοινωθεί από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας από τον Ιανουάριο του 2024, στο πλαίσιο κατάθεσης 14 μονομερών μέτρων για στήριξη των Τουρκοκυπρίων.
Τα ανοικτά ζητήματα…
Σε ό,τι αφορά τα ΜΟΕ που συζητήθηκαν, στο τραπέζι και χωρίς την όποια ουσιαστική πρόοδο παραμένουν, τόσο η δημιουργία φωτοβολταϊκού πάρκου στην νεκρή ζώνη όσο και η διάνοιξη νέων σημείων διέλευσης.
Όσον αφορά το φωτοβολταϊκό πάρκο φαίνεται να υπάρχει διάσταση απόψεων, αφού αν και έχει εξηγηθεί στην τ/κ πλευρά ότι δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η απαίτησή της να ενωθεί και στο σύστημα ενέργειας των κατεχόμενων, ακόμη δεν υπήρξε η όποια κατάληξη για να προχωρήσει.
Την ίδια ώρα στο κενό έπεσαν οι όποιες προσπάθειες για διάνοιξη νέων σημείων διέλευσης, με την συζήτηση να βρίσκεται σε εξέλιξη από την τριμερή της Νέας Υόρκης τον Οκτώβριο του 2024, ενώ έχει συζητηθεί και στις δύο άτυπες πενταμερείς διασκέψεις για το Κυπριακό (Μάρτιο και Ιούλιο του 2025).
Παράλληλα, το ζήτημα διάνοιξης νέων σημείων διέλευσης, έχει βρεθεί επί τάπητος και σε συναντήσεις στη Λευκωσία, τόσο ανάμεσα στους δύο ηγέτες όσο και των διαπραγματευτών των δύο πλευρών.
Συγκεκριμένα, υπό συζήτηση βρίσκεται η διάνοιξη σημείων διέλευσης σε Κόκκινα, Λουρουτζίνα, Μια Μηλιά και Αθηένου-Αγλαντζιά. Τα σημεία διέλευσης σε Κόκκινα και Αθηένου-Αγλαντζιά, αποτελούν διαχρονικό αίτημα των κατοίκων της περιοχής Τηλλυρίας και Αθηένου αντίστοιχα, χωρίς για την ώρα να προκύπτει οποιαδήποτε εξέλιξη, λόγω ενστάσεων της τ/κ πλευράς και του κατοχικού στρατού.
Όσον αφορά την Αθηένου οι κατοχικές αρχές δεν συγκατατίθενται, αφού σε κάποιο σημείο του δρόμου βρίσκεται στρατιωτική περιοχή, ενώ και για τα Κόκκινα υπάρχει απόρριψη από την τ/κ πλευρά, καθώς θεωρείται στρατιωτική ζώνη.
Σημειώνεται ότι ειδικότερα για την διάνοιξη του σημείου διέλευσης από την Αθηένου στην Αγλαντζια, έγινε μεγάλη συζήτηση στην πενταμερή διάσκεψη του περασμένου Ιουλίου. Μάλιστα, τα Ηνωμένα Έθνη είχαν προετοιμάσει το έδαφος, ώστε να υπάρξει συμφωνία, αφού παρουσίασαν σχετικούς χάρτες για την διέλευση, με την τ/κ πλευρά να απορρίπτει την εισήγηση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Από εκεί και πέρα, στο τραπέζι των συζητήσεων βρίσκεται η διάνοιξη σημείων διέλευσης σε μια Μια Μηλιά και Λουρουτζίνα. Φαίνεται μάλιστα από τις μέχρι σήμερα συζητήσεις ότι η τ/κ πλευρά βάζει ως προτεραιότητα την διάνοιξη του σημείου στην Μια Μηλιά, με την πρόφαση ότι αυτό θα βοηθήσει στην αποσυμφόρηση των διελεύσεων από τον Άγιο Δομέτιο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
