Αλλαγές στον τρόπο χρηματοδότησης της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής στο επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034 αποκαλύπτει η επιστολή της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν προς τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, υπό την ιδιότητά του ως Προεδρεύοντος του Συμβουλίου της ΕΕ, και την Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα. Στο κείμενο γίνεται σαφές ότι η ΚΑΠ παραμένει κεντρικός πυλώνας της ευρωπαϊκής πολιτικής, με κατοχυρωμένο προϋπολογισμό που δεν μπορεί να θιγεί ή να ανακατανεμηθεί. Η επιστολή αποτελεί μια ακόμα προσπάθεια της Φον ντερ Λάιεν για να εξομαλύνει τις αντιδράσεις των αγροτών, ενόψει της συμφωνίας ΕΕ - Mercosur (Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη, Παραγουάη), που θέλει να επικυρωθεί άμεσα.
Όπως αναφέρει στην επιστολή της η Φον ντερ Λάιεν, «η Κοινή Αγροτική Πολιτική στο χρηματοδοτικό πλαίσιο 2028-2034 θα συνεχίσει να διαδραματίζει τον ρόλο της ως το κύριο εργαλείο πολιτικής της ΕΕ για την παροχή δίκαιου εισοδήματος στους αγρότες, τη διασφάλιση της μακροπρόθεσμης επισιτιστικής ασφάλειας και τη βελτίωση της ελκυστικότητας και του βιοτικού επιπέδου στις αγροτικές περιοχές», προσθέτοντας ότι, παρά την ένταξη των παρεμβάσεων στα Εθνικά και Περιφερειακά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης, «οι αγρότες θα επωφεληθούν από έναν δεσμευμένο προϋπολογισμό ύψους €293,7 δισ.».
Προκειμένου να υπάρξει άμεση ρευστότητα από την αρχή της νέας περιόδου, η Πρόεδρος της Κομισιόν προτείνει πρόωρη πρόσβαση στους πόρους της ενδιάμεσης αναθεώρησης, εξηγώντας ότι «τα κράτη-μέλη, κατά την υποβολή του αρχικού τους σχεδίου, θα έχουν πρόσβαση έως και στα δύο τρίτα του ποσού που κανονικά διατίθεται κατά την ενδιάμεση αναθεώρηση», κάτι που «αντιπροσωπεύει περίπου €45 δισ. που μπορούν να κινητοποιηθούν άμεσα για τη στήριξη των αγροτών».
Παράλληλα, ο κατοχυρωμένος προϋπολογισμός της ΚΑΠ συμπληρώνεται από ενισχυμένα εργαλεία διαχείρισης κρίσεων. Όπως τονίζεται στην επιστολή, «τα δεσμευμένα ποσά για την Κοινή Αγροτική Πολιτική και η πρόωρη πρόσβαση στους πόρους της ενδιάμεσης αναθεώρησης θα προστεθούν στο διπλασιασμένο ποσό των €6,3 δισ. που διατίθεται για την αντιμετώπιση διαταραχών της αγοράς και τη σταθεροποίηση των γεωργικών αγορών, το λεγόμενο Unity Safety Net». Επιπλέον, «οι αγρότες θα μπορούν να λαμβάνουν πληρωμές κρίσης από το 10% της ευελιξίας των Εθνικών και Περιφερειακών Σχεδίων Εταιρικής Σχέσης σε περίπτωση φυσικών καταστροφών, δυσμενών κλιματικών φαινομένων ή ζωικών ασθενειών».
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στις αγροτικές περιοχές, καθώς –όπως σημειώνεται– «τουλάχιστον το 10% των πόρων κάθε Εθνικού και Περιφερειακού Σχεδίου Εταιρικής Σχέσης θα πρέπει να αφιερωθεί στη στήριξη επενδύσεων σε αυτές τις περιοχές». Το σχετικό αγροτικό μερίδιο «θα ανέλθει σε €48,7 δισ. για τις αγροτικές περιοχές», με δυνατότητα να αυξηθεί «έως και στα €63,7 δισ. μέσω των δανείων του Catalyst Europe».
Κλείνοντας, η Φον ντερ Λάιεν εκτιμά ότι «ο συνδυασμός αυτών των εργαλείων πολιτικής και προϋπολογισμού θα προσφέρει στους αγρότες και στις αγροτικές κοινότητες ένα πρωτοφανές επίπεδο στήριξης, σε ορισμένες πτυχές ακόμη υψηλότερο από τον τρέχοντα δημοσιονομικό κύκλο», υπογραμμίζοντας ότι η Επιτροπή θα συνεχίσει να στηρίζει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μέχρι την τελική έγκριση του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου.
Ο χρονισμός αυτής της επιστολής έχει επιπλέον σημασία, καθώς έρχεται παράλληλα με το άτυπο Συμβούλιο υπουργών Γεωργίας που συγκαλεί η Κομισιόν στις Βρυξέλλες, στην έδρα της και όχι στο Συμβούλιο της ΕΕ που θα λάβει χώρα το μεσημέρι της Τετάρτης, ενόψει του σχεδιασμού υπογραφής της Συμφωνίας ΕΕ - Mercosur στις 12 Ιανουαρίου στην Παραγουάη. Για να συμβεί αυτό, οι πρέσβεις της ΕΕ πρέπει να δώσουν το πράσινο φως μέχρι την Παρασκευή ώστε να καταστεί εφικτό για την Φον ντερ Λάιεν να βρεθεί εγκαίρως στην Παραγουάη για να υπογραφεί η συμφωνία.
Η Κομισιόν καλεί Υπουργούς Γεωργίας ΕΕ σε άτυπη συνάντηση
Την ίδια ώρα, ο Επίτροπος Γεωργίας Κριστόφ Χάνσεν, ο Επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφτσοβιτς και ο Επίτροπος Υγείας και για το ζωικό κεφάλαιο, Όλιβερ Βάρχελι, θα υποδεχθούν τους Υπουργούς Γεωργίας των 27 στις Βρυξέλλες την Τετάρτη, 7 Ιανουαρίου 2026, στις 13:30 το μεσημέρι τοπική ώρα, στην έδρα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το κτίριο Μπερλεμόντ, στο πλαίσιο άτυπης υπουργικής συνάντησης που συνδιοργανώνεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ.
Η Κομισιόν επισημαίνει ότι η συνάντηση πραγματοποιείται έναν χρόνο μετά την έναρξη του «Οράματος για τη Γεωργία και τα Τρόφιμα» και θα κάνει απολογισμό της κατάστασης της γεωργίας και των τροφίμων στην ΕΕ, ενώ θα δοθεί έμφαση στο ισχυρό δημοσιονομικό πλαίσιο που έχει σχεδιαστεί για την υποστήριξη των στόχων της ΚΑΠ, στις ευκαιρίες χρηματοδότησης και στις συνέργειες για τη γεωργία και τις αγροτικές περιοχές, καθώς και στις ληφθείσες ή μελλοντικές δράσεις για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των Ευρωπαίων αγροτών.
Επιπλέον, η συζήτηση θα περιλαμβάνει μελλοντικές αποφάσεις σχετικά με το μακροπρόθεσμο σύστημα προϋπολογισμού και εσόδων της ΕΕ, ώστε να διασφαλιστεί ότι η γεωργία παραμένει τομέας προτεραιότητας στην πολιτική της Ένωσης.
Σύμφωνα με πληροφορίες από την Κυπριακή Προεδρία, η συνάντηση πραγματοποιείται σε συνέχεια της ακρόασης των ανησυχιών των αγροτών που πραγματοποιήθηκε στις 18 Δεκεμβρίου 2025.
Σύμφωνα με πληροφορίες από την Προεδρία, οι Υπουργοί αναμένεται να επικεντρωθούν ιδίως στα εξής θέματα: Το μέλλον της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) και τη χρηματοδότησή της, την αμοιβαιότητα στα πρότυπα παραγωγής και τους ελέγχους στις εισαγωγές, καθώς και τον αντίκτυπο του κανονιστικού φόρτου και του αυξημένου κόστους εισροών στους αγρότες.
Παρόλο που ερωτήθηκε σχετικά, η Επιτροπή δεν απάντησε σχετικά με το εάν θα συζητηθεί η επικύρωση της συμφωνίας EE - Mercosur, παρόλο που η ημερομηνία οριστικοποίησης, η 12η Ιανουαρίου, πλησιάζει.
Πηγή: ΚΥΠΕ
